Սուրբ Միքայելի եկեղեցի (Սինկովիչի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սուրբ Միքայելի եկեղեցի
բելառուս․՝ Царква Святога Міхаіла, Сынкавічы
Сынковичи Церковь Святого Михаила 01.jpg
Հիմնական տվյալներ
Տեսակեկեղեցի և ուղղափառ տաճար
ԵրկիրԲելառուս Բելառուս
ՏեղագրությունSynkavichy?
Դավանանքուղղափառություն
ԹեմGrodno and Vawkavysk eparchy?
Ժառանգության կարգավիճակԲելառուսի մշակութային ժառանգություն
ԱնվանվածՄիքայել Հրեշտակապետ
Ճարտարապետական նկարագրություն
Ճարտարապետական ոճԳոթական ճարտարապետություն և Belarusian Gothic?
Կոորդինատներ: 53°7′23.200000099604″ հս․ լ. 25°9′25.100000099195″ ավ. ե. / 53.12311111113877615° հս․. լ. 25.15697222224977736° ավ. ե. / 53.12311111113877615; 25.15697222224977736

Սուրբ Միքայել Հրեշտակապետի եկեղեցի (Միխայլովյան եկեղեցի), եկեղեցի Սինկովիչի գյուղում, ամենավաղ շրջանի գոթական ուղղափառ եկեղեցիներից մեկը Բելոռուսիայում:

Դիրք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Եկեղեցին գտնվում է Բելառուսի հանրապետության Գրոդնոյի մարզի Զելևենսկի շրջանի Սինկովիչի գյուղի հյուսիսային ծայրամասում, Սլոնիմից 15 կմ արևմուտք:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գոյություն ունի լեգենդ, որ Սինկովիչի եկեղեցին հիմնադրել է մեծ իշխան Վիտովտը, ի նշան երախտագիտության, որ տեղական անտառներում նա պատսպարվել է Յագայլոյի հալածանքներից: Ժամանակակից արվեստագետների և ճարտարապետության պատմաբանների կարծիքները համընկնում են որ եկեղեցին կառուցվել է 16-րդ դարի սկզբին, հավանաբար Լիտվական մեծ հետման Կոնստանտին Օստրոժսկու միջոցներով, ով Վիլնյուսում հիմնադրել է նմանատիպ Սուրբ Երրորդության և Պրեչիստենյան եկեղեցիները: Սակայն վերջին ռեստավրացիոն աշխատանքները բացահայտեցին որ շինությունը կառուցվել է 1320 թվականին, իսկ 1407 թվականին այն օծվել է իխան Վիտովտի ներկայությամբ, որը վերակառուցել է կիսավեր ամրոցն ու եկեղեցին[1]:

1880-1881 թվականին փոխարինվեց տանիքը, կառուցվեց նարտեքսը և ապսիդի վրայի գմբեթը, ապամոնտաժվում է եկեղեցու կենտրոնական մասի գմբեթը: 1891 թվականին եկեղեցու դիմաց կառուցվում է աղյուսե երկհարկանի քառակողմ զանգակատունը, որը վերակառուցվել է 2007 թվականին: 1926 թվականին եկեղեցին Ալբերտինոյում (Սլոնիմ) դարձավ ճիզվիտական առաքելության մասնաճյուղը և 1988-1990 թվականներին եկեղեցին վերաբացվեց որպես ուղղափառ:

Ճարտարապետություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հանդիսանում է Լիտվական մեծ իշխանության վաղ գոթական վերածննդի շրջանի մշակութային-պաշտամունքային հուշարձան ամրոց- եկեղեցիներից մեկը: Ընդհանուր առմամբ հիշեցնում է հին ռուսական քառասյուն խաչա-գմբեթային եկեղեցի: Ծավալային-տարածական կառուցվածքով այն համարվում է եռանավ քառասյուն բազիլիկ վերածննդի ճակատային պատով եկեղեցի:

Եռապսիդ եկեղեցին ունի շեղանկի ուղղանկյան տեսք, կողապաշտպան քառանկյուն պաշտպանական աշտարակներով, ութանիստ գլխավոր ճակատով և շրջանաձև ետնամասով: Քիվային մասով անցնում է կլոր հրակնատների գոտին և կամարային կախովի հրակնատները: Բարձր երկթեք կտուրը գլխանիստի մասում փակված էր հզոր սուրանկյուն վահաններով, որը զարդարված է սվաղված կամարակապ հարկաշարերով: Որմնախորշերը սպիտակեցված էին, ինչը կարմիր աղյուսաշարի ֆոնին ստեղծել էր ակտիվ գուներանգ:

Տաճարի դահլիճը չորս ութանիստ սյուներով բաժանված էր երեք մասի, որոնք ծածկված էին խաչաձև կամարներով և դեկորատիվ գոթական կամարաջղերով: Կենտրոնական և հյուսիսային ապսիդները ծածկված էին խաչաձև կամարներով, իսկ հարավայինը` աստղաձև: Սվաղված պատերը բաժանված էին որմասյուներով, որոնք միավորված են սյունաշար կամարներով: Աշտարակի ոլորասանդուղքները միացնում են դահլիճը վերնահարկի հետ, որտեղ տեղակայված էր եկեղեցու պաշտպանական հարկաշարերը:

Ժամանակակից վիճակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2010 թվականի դրությամբ պետությունը միջոցներ չի հատկացնում եկեղեցու ռեստավրացիայի և ներքին հարդարման նպատակով, այդ պատճառով էլ եկեղեցու վանահայր հայր Արսենին (Անանկո)[2] ծխական համայնքի միջոցներով ձեռք բերեց կապույտ յուղաներկ, որով էլ ներկվեց շինությունը[2]: 2012-2013 թվականներին հետագա վերակառուցման նպատակով եկեղեցու ներսի կապույտ ներկը մաքրվեց: Այդ աշխատանքները ղեկավարում էր հայտնի բելոռուս նկարիչ-վերականգնող Ալես Պուշկինը: Ներկերի տակ հայտնաբերվեց 16-րդ դարի գրաքարային նկարներ[3] և 1872 թվականի որմնանկարներ[4]: Ներկը հեռացնելուց հետո Ալես Պուշկինը կսվաղի պատերը և առաստաղը, որից հետո այդ հատվածները կնկարազարդի որմնանկարներով[4]:

Սրբավայրեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Տիրամոր հիշատակի սրբապատկեր[5]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Лаврецкий, Г. А. Граффити храма в Сынковичах. Проблема датировки // Архитектура : сборник научных трудов. – 2018. – Вып. 11. – С. 12-16.
  2. 2,0 2,1 Polly։ «В храм за чудом»։ Новости и события Гродно. Газета Вечерний Гродно (ru-ru)։ Վերցված է 2018-05-07 
  3. «На стенах Сынковичского храма обнаружены граффити 16 века | Minds.by» (անգլերեն)։ minds.by։ Վերցված է 2018-05-07 
  4. 4,0 4,1 «В Сынковичской церкви реставраторы пытаются добраться до стен 15 века»։ TUT.BY (ru-RU)։ Վերցված է 2018-05-07 
  5. В белорусской деревне Сынковичи отпразднуют память иконы Божией Матери «Всецарица»

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Кулагін А. М. Праваслаўныя храмы Беларусі. Мн, 2007.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]