Ռուդոլֆ Չելլեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ռուդոլֆ Չելլեն
շվեդ.՝ Rudolf Kjellén
Rudolfk.jpg
Ծնվել է հունիսի 13, 1864({{padleft:1864|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:13|2|0}})[1][2]
Ծննդավայր Q10700467?, Mariestad Municipality, Skaraborg County, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն
Մահացել է նոյեմբերի 14, 1922({{padleft:1922|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:14|2|0}})[3][1][2] (58 տարեկանում)
Մահվան վայր Ուփսալա
Քաղաքացիություն Flag of Sweden.svg Շվեդիա
Կրթություն Ուփսալայի համալսարան
Մասնագիտություն աշխարհաքաղաքագետ, քաղաքագետ և համալսարանի պրոֆեսոր
Աշխատավայր Գյոտեբորգի համալսարան և Ուփսալայի համալսարան
Զբաղեցրած պաշտոններ Ռիկսդագի անդամ
Քաղաքական կուսակցություն Moderate Party
Անդամություն Royal Society of Sciences and Letters in Gothenburg

Յոհան Ռուդոլֆ Չելլենը (շվեդ.՝ Johan Rudolf Kjellén, հունիսի 13, 1864({{padleft:1864|4|0}}-{{padleft:6|2|0}}-{{padleft:13|2|0}})[1][2], Q10700467?, Mariestad Municipality, Skaraborg County, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն - նոյեմբերի 14, 1922({{padleft:1922|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:14|2|0}})[3][1][2], Ուփսալա) շվեդ սոցիոլոգ և քաղաքագետ է, «Աշխարհաքաղաքականություն» տերմինի հեղինակը։ Չելլենի գիտական գործունեության վրա մեծ ազդեցություն են ունեցել գերմանացի տեսաբան Ֆրիդրիխ Ռատցելի աշխատությունները։ Չելլենը, Ռատցելը, Ռիտտերը և Ալեքսանդր Հումբոլդտը հետ հանդիսանում են գերմանական աշխարհաքաղաքականության դասական դպրոցի հայրերը։

Չելլենը իր հայացքները շարադրել է իր «Ներածություն Շվեդիայի աշխարհագրության մեջ» (1900) և «Պետությունը, որպես կյանքի ձև» (1916) աշխատությունների մեջ, որտեղ առաջին անգամ է հանդիպվում «աշխարհաքաղաքականություն» հասկացությունը։

Չելլենի կարծիքով, գոյություն ունի երեք գործոն, որոնք ազդում են պետության վրա՝ աշխարհաքաղաքականության տեսանկյունից. ընդարձակում, տարածքային միասնականություն, ազատ տեղաշարժվելու իրավունք։

Չելլենի բազմաթիվ մտքեր ընդօրինակեց գեներալ Կառլ Հաուսհոֆերը: Որոշ հասկացություններ հանդիպվել են Ադոլֆ Հիտլերի «Իմ պայքարը» գրքում։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Великие державы. Лейпциг, Берлин, 1914.
  • Политические проблемы Мировой войны. Лейпциг, 1916.
  • Государство как форма жизни. Лейпциг, 1916.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]