Շրի Լանկա (կղզի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox map.png
Շրի Լանկա
սանսկր.՝ श्री लङ्का

Շրի Լանկա կղզու տեղագրական քարտեզը
7°48′35″ հս․. լ. 80°48′00″ ավ. ե. / 7.8097° հս․. լ. 80.8001° ավ. ե. / 7.8097; 80.8001Կոորդինատներ: 7°48′35″ հս․. լ. 80°48′00″ ավ. ե. / 7.8097° հս․. լ. 80.8001° ավ. ե. / 7.8097; 80.8001
Երկիր Շրի Լանկա Շրի Լանկա
Ջրատարածություն Հնդկական օվկիանոս
Մակերես 65 610 կմ2
Ամենաբարձր կետը 2524 մ
Բնակչություն (2012) 20 277 597 մարդ
Բնակչության խտությունը 309,063 մարդ/կմ2
##Շրի Լանկա (կղզի) (Շրի Լանկա)
Red pog.svg

Շրի Լանկա (սանսկր.՝ श्री लङ्का, փառահեղ, օրհնված տարածք), կղզի Հնդկական օվկիանոսում: Շրի Լանկայի Դեմոկրատական Սոցիալիստական Հանրապետության խոշորագույն կղզին:

Կղզու մակերեսը կազմում է 65 610 կմ²[1], ամենաբարձր կետը Պիդուրուտալագալա լեռն է, որն ունի 2524 մետր բարձրություն:

Շրի Լանկայի արևմուտքը առանձնացված է Հնդոստա Պոլկսիմ նեղուցով, Փոլքի և Մանարյան ծոցերով: Նախկինում, մինչև 15-րդ դարը կղզին մայրցամաքի հետ կապված էր պարանոցով, սակայն, 1481 թվականի ուժեղ երկրաշարժից հետո կղզին մայրցամաքին կապող պարանոցը «փլուզվեց»:

Կղզու հյուսիսային և արևմտյան կողմերը սահմանակից են Բենգալյան ծոցին:

Մինչև 1972 թվականը պաշտոնապես անվանվել է Ցեյլոն կղզի (սանսկր.՝ सिंहल द्वीप «Սինխալա դվիպա», սինգալների կղզի):

Գետեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Pluja monçonica.jpg

Կղզու խոշորագույն գետը՝ Մահավելի-Գանգեսը, հոսում է կղզու կենտրոնական մասում և հյուսիս-արևմուտք, դեպի Բենգալյան ծոց: Այլ խոշոր գետեր են Կելաանին, Կալուն, Արուվի-Արուն:

Ծոցեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կղզու ծոցերի մեծամասնությունը տեղակայված են հյուսիսարևելյան և հյուսային ափերում, որոնցից խոշորագույնը Ջաֆֆնա ծովածոցն է, ինչպես նաև կղզում ամենամեծն է նույնանուն թերակղզին:

Պուտտալամ քաղաքից մինչև Պոտտուվիլ քաղաքն ընկած տարածքի ծոցերն են. Դուտի ծովածոցը, Փոլք ծովախորշը, Ջաֆնա ծովածոցը, Կոկկիլայը, Կոդդիայար ծովախորշը, Պերիյա-Կալապուվա ծովածոցը, Կարայ-Կալապուն, Տանդիադի-Կալապուն, Կոմարի-Կալապու:

Կղզիներ և թերակղզիներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շրի Լանկայի ամենամեծ թերակղզին Ջաֆֆան է, որը տեղակայված է կղզու հյուսիսում:

Շրի Լանկայի ափին կան բազմաթիվ փոքր կղզիներ, որոնք հիմնականում պատկանում են Փոլքի նեղուցին և Մանարսյան ծոցին: Դրանքից են Անալայտիվուն, Կարայտիվուն, Էլուվայտուվուն, Մանդայտիվուն, Պալետիվուն, Վելանայը, Էրումայտիվուն, Կակկատիվուն, Մանարը, Պուլյանտիվուն, Կալլիադիտիվուն:

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շրի Լանկայի բնակչության խմբրի լեզվական և կրոնական աշխարհագրական բաշխումը ըստ 1981 թվականի մարդահամարի տվյալների:

Բնակչության թիվը կազմում է 20 277 597 մարդ (2012):

Սինգալները կազմում են 74,88 %-ը[2], տամիլները՝ բնակչության 11,2 %-ը, հիմնականում հյուսիսային և արևելյան շրջաններում: Շրի Լանկայում ապրում են նաև լանկիյան մավրեր (լարակալլաներ՝ արաբների ժառանգներն են), որոնք կազմում են 9,2 %, բյուրգերներ (սերունդներ եվրոպացիների հետ խառնամուսնություններից)՝ մոտ 0,3 %, վեդդներ (կղզու հնագույն բնակչության ժառանգներն են)՝ մոտ հազար մարդ:

Բնակչության 70,19 %-ը (հիմնականում սինգալները), դավանում են բուդդիզմ[3] (հիմնականում Թհերավադա[4]), 12,61 %-ը հինդուիզմ (տամիլները), 9,71 %-ը՝ իսլամ, 7,45 %-ը՝ քրիստոնեություն[5]:

Քրիստոնյաների 82 %-ը կաթոլիկ են, մնացածը՝ անգլիականներ, իսկ մյուսները՝ բողոքականներ[6]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Шри-Ланка
  2. «Sri Lanka Census of Population and Housing, 2011 – Population by Ethnicity»։ Department of Census and Statistics, Sri Lanka։ 20 April 2012։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-02-11-ին 
  3. «Sri Lanka»։ International Religious Freedom Report 2007։ Bureau of Democracy, Human Rights, and Labor։ 14 September 2007։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-02-11-ին 
  4. «Theravada: Buddhism in Sri Lankan»։ Buddhanet.net։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-02-11-ին 
  5. «Sri Lanka Census of Population and Housing, 2011 – Population by Religion»։ Department of Census and Statistics, Sri Lanka։ 20 April 2012։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-02-11-ին 
  6. «Sri Lanka – Christianity»։ Mongabay։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2013-02-11-ին