Շալվա Մշվելիձե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Շալվա Մշվելիձե
Շալվա Մշվելիձե.jpg
Հիմնական տվյալներ
Ծնվել էհուլիսի 28 (օգոստոսի 10), 1904 կամ 1904[1][2][3][…]
Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն
ԵրկիրFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Մահացել է1984[1][2][3][…]
Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ
Ժանրերօպերա
Մասնագիտությունկոմպոզիտոր
ԿրթությունԹբիլիսիի Վանո Սարաջիշվիլիի անվան պետական կոնսերվատորիա
ԱնդամակցությունԽՍՀՄ կոմպոզիտորների միություն
ՊարգևներՍտալինյան մրցանակ, Լենինի շքանշան, Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան, «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ անձնվեր աշխատանքի համար» մեդալ և Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ

Շալվա Միքայելի Մշվելիձե (վրացերեն՝ შალვა მიხეილის ძე მშველიძე, հուլիսի 28 (օգոստոսի 10), 1904 կամ 1904[1][2][3][…], Թիֆլիս, Ռուսական կայսրություն - 1984[1][2][3][…], Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ), վրացի սովետական կոմպոզիտոր։ Վրացական ԽՍՀ ժողովրդական արտիստ (1958)[4]։ Ստալինյան երկրորդ աստիճանի մրցանակի կրկնակի դափնեկիր (1942, 1947

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շալվա Մշվելիձեն ծնվել է 1904 թվականի հուլիսի 15-ին (հուլիսի 28) Թիֆլիսում (ներկայում՝ Թբիլիսի, Վրաստան)[5].

1930 թվականին ընդունվել է Թիֆլիսի պետական կոնսերվատորիա, որտեղ սովորել է կոմպոզիցիայի դասարանում Միխայիլ Բագրինովսկու մոտ։ Կրթությունը շարունակել է Լենինգրադի Նիկոլայ Ռիմսկի-Կորսակովի անվան պետական կոնսերվատորիայի ասպիրանտուրայում և Թբիլիսիի պետական կոնսերվատորիայում (սովորել է Վլադիմիր Շչերբաչյովի մոտ)։ Զբաղվել է մանկավարժական գործունեությամբ, 1942 թվականից եղել է Թբիլիսիի պետական կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր։

Շալվա Մշվելիձեն ընտրվել է Վրացական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդի 3-րդ գումարման պատգամավոր[5]։

1941 թվականից մինչև 1952 թվականը եղել է Վրաստանի կոմպոզիտորների միության վարչության նախագահ[5]։

Գրել է «Ասք Տարիելի մասին» (1946), «Մեծ վարպետի աջը» (1961) օպերաները, չորս սիմֆոնիա (1943, 1944, 1952, 1968), «Կավկասիոնի» (1949) և «Դարերին որպես պատգամ» (1970, նվիրված է Լեինինին) օրատորիաները, «Զվիադաուրի» (1940), «Պատանին ու հովազը» (1962), «Մինդիա» (1950) սիմֆոնիկ պոեմները, ինչպես նաև սինֆոնիկ սյուիտներ, ուվերտյուրաներ, երգեր ի հավաքածուներ, երաժշտություն դրամատիկական ներկայացումների ու ֆիլմերի համար[5]։

Մանսակցել է աբխազական ժողովրդական երաժշտության հավաքման ու ձայնագրման աշխատանքների[6]։

Ճանաչում և պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 http://datos.bne.es/persona/XX5053227.html
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Երաժշտություն (ֆր.)
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Ավստրալիայի ազգային գրադարան — 1960.
  4. МШВЕЛИДЗЕ ШАЛВА МИХАЙЛОВИЧ — Визуальный словарь
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 5,9 Большая советская энциклопедия. Гл. ред. А. М. Прохоров, 3-е изд. Т. 17. Моршин — Никиш. 1974. 616 стр., илл.; 34 л. илл. и карт.
  6. Музыкальная энциклопедия. Гл. ред. Ю. В. Келдыш. Т 1. А — Гонг. 1072 стб. с илл. М.: Советская энциклопедия, 1973
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 660 CC-BY-SA-icon-80x15.png