Մոսկվայի պետական համալսարանի գիտնականների ծառուղի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox architecture.png
Գիտնականների ծառուղի
Moscow state university - panoramio (4).jpg
Գիտնականների ծառուղու մի հատվածը
Կոորդինատներ55°42′11″ հս․ լ. 37°31′50″ ավ. ե.HGЯO
Գտնվում էՌուսաստան Ռուսաստան
Մոսկվա
Կառուցվել է1949-1953
Շինության ձևըՀուշակոթողային-պուրակային համակառույց
Կառուցել էՍերգեյ Կոնյոնկով
Իգոր Կրեստովսկի
Մատվեյ Մանիզեր
Նիկոլայ Դիդիկին
Իոսիֆ Կոզլովսկի
Մարիա Լիտովչենկո
Սերգեյ Մերկուրով
Իոսիֆ Ռաբինովիչ
Գեորգի Ներոդա
Ներկա վիճակըԿանգուն

Գիտնականների ծառուղի (ռուս.՝ Аллея учёных), հուշակոթողային-պուրակային համակառույց, որը գտնվում է Մոսկվայի պետական համալսարանի (ՄՊՀ) գլխավոր շենքի մուտքի դիմաց` Վորոբյովի գորիի կողմից։ Բաղկացած է գիտության և մշակույթի ռուսաստանցի գործիչների տասներկու հուշարձան-կիսանդրիներից, որոնք տեղադրված են շատրվաններով ավազանի երկայնքով։ Քանդակները տեղադրված են համաչափ ավազանի կողեզրերի երկայնքով` վեցական յուրաքանչյուր կողմում։ Կոթողները ստեղծվել են 1949 թվականից մինչև 1953 թվականը[1][2]։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հուշարձանները տեղադրվել են 1953 թվականին։ Գեղարվեստական ցուցահանդեսների և համայնապատկերների տնօրենությունը ՄՊՀ-ի գլխավոր շենքի ճարտարապետների հետ համատեղ որոշել են բոլոր արձանների միասնական պարամետրերը. բարձրությունը` 104 սմ, քանդակների գլուխների բարձրությունը` 47 սմ, յուրաքանչյուր պատվանդանի չափսերը` 202,5×202,5 սանտիմետր[3][4]։

Բոլոր կոթողները «Մոսկվայի Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի շենքերի համալիր» համակառույցի մի մասն են։ 1987 թվականին այն վերցվել է կառավարության պաշտպանության ներքո, և նրան շնորհվել է մշակութային ժառանգության տարածաշրջանային նշանակության օբյեկտի կարգավիճակ[5]։

2017 թվականին ծառուղին վերականգնվել է։ Մոսկվայի մշակութային ժառանգության դեպարտամենտի ղեկավար Ալեքսեյ Եմելյանովն այսպես էր նկարագրել համալիրի վիճակը մինչև վերանորոգումը.

Aquote1.png Հուշարձանները տեղադրվել էին Գիտնականների ծառուղում 1953 թվականին, վերջին անգամ նրանք վերանորոգվել էին մոտ 15 տարի առաջ. այն ժամանակվանից, ինչպես և բոլոր քաղաքային կոթողները, դրանք ծածկվել էին փոշու և մրի շերտով, տեղ-տեղ քայքայվել էին, և փոխարինման կարիք ունեին հին մածիկապատումները։ Դմիտրի Մենդելևի կիսանդրու հիմքը նստել էր, պահանջվում էր դրա ամրացում[3]։ Aquote2.png


Աշխատանքների ընթացքում մասնագետները կիսանդրիները մաքրել են աղտոտվածությունից, կարերն ու ճաքերը լցրել են հատուկ հանքային և պալիմերային նյութերով, վերականգնել են կորուստները, քսել շրջակա միջավայրի բացասական ազդեցությունից պաշտպանող և հետագա քայքայումը կանխարգելող նյութ։ Հուշակոթողների հիմքերը, մրջնանոցների առաջացման վայրերում, մշակվել են հատուկ պաշտպանիչ միջոցներով[3][4][6]։

Հուշարձանների ցանկ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Գիտնականների ծառուղու» հուշարձանները[7][8][9]
Գիտնական Քանդակագործ Կոդը Մոսկվայի մշակութային ժառանգության օբյեկտների ցանկում
Ալեքսանդր Գերցեն Սերգեյ Կոնյոնկով № 13780671
Վասիլի Դոկուչաև Իգոր Կրեստովսկի № 13780530
Նիկոլայ Ժուկովսկի Մատվեյ Մանիզեր № 13780723
Նիկոլայ Լոբաչևսկի Նիկոլայ Դիդիկին № 13780575
Միխայիլ Լոմոնոսով Իոսիֆ Կոզլովսկի № 13780635
Դմիտրի Մենդելեև Մատվեյ Մանիզեր № 13780618
Իվան Միչուրին Մատվեյ Մանիզեր № 13780538
Իվան Պավլով Մատվեյ Մանիզեր № 13780547
Ալեքսանդր Պոպով Մարիա Լիտովչենկո № 13780655
Կլիմենտ Տիմիրյազև Սերգեյ Մերկուրով № 13780626
Պաֆնուտի Չեբիշև Իոսիֆ Ռաբինովիչ № 13780704
Նիկոլայ Չեռնիշևսկի Գեորգի Ներոդա № 13780536

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մոսկվայի պետական համալսարանի գիտնականների ծառուղի
Գերցենի կիսանդրի  
Դոկուչաևի կիսանդրի  
Ժուկովսկու կիսանդրի  
Լոբաչևսկու կիսանդրի  
Լոմոնոսովի կիսանդրի  
Մենդելեևի կիսանդրի  
Միչուրինի կիսանդրի  
Պավլովի կիսանդրի  
Պոպովի կիսանդրի  
Տիմիրյազևի կիսանդրի  
Չեբիշևի կիսանդրի  
Չեռնիշևսկու կիսանդրի  
2017 թվական

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Зорин, 2006, էջ 391
  2. Кожевников, 1976, էջ 105
  3. 3,0 3,1 3,2 «На Аллее ученых МГУ завершена реставрация 12 бюстов»։ Официальный портал Мэра и Правительства Москвы։ 2017-12-28։ Վերցված է 2018-05-08 
  4. 4,0 4,1 «Реставрация 12 бюстов завершена на Аллее ученых МГУ»։ m24.ru։ 2017-12-28։ Վերցված է 2018-05-08 
  5. «Решение о принятии под государственную охрану зданий памятников архитектуры советского времени»։ Единый государственный реестр объектов культурного наследия (памятников истории и культуры) народов Российской Федерации։ 1987-03-23։ Վերցված է 2018-05-07 
  6. «В Москве отреставрировали памятники на Аллее ученых МГУ»։ ՌԻԱ Նովոստի։ 2017-12-28։ Վերցված է 2018-05-08 
  7. Вострышев, 2010, էջ 15
  8. Двинский, 1964, էջ 288
  9. Молокова, Фролов, 1997, էջ 279

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]