Մարինա (պոեմ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մարինա
Հուշատախտակ Բանսկա Շտյավնիցայում՝ այն տան պատին, որտեղ ապրել է Մարինան
Պոեմի նկարազարդումներից

Մարինա (սլովակերեն՝ Marína), սլովակ բանաստեղծ, ռոմանտիզմի ներկայացուցիչ Անդրեյ Սլադկովիչի[1][2] (իսկական անունը՝ Անդրեյ Բրաքսատորիս) պոեմը, որը հեղինակն ավարտի է հասցրել 1845 թվականին և հրատարակել հաջորդ տարում: 2.900 տողից բաղկացած այդ չափածո ստեղծագործությունը համարվում է սլովակյան ռոմանտիկական գրականության նշանակալից ստեղծագործություններից մեկը և թարգմանվել է մի շարք լեզուներով:

Պոեմում հեղինակը պատկերավոր ու արտահայտիչ ներկայացրել է իր սերը Մարինա Պիշլովայի նկատմամբ[3], ում մայրը բռնությամբ ամուսնացնում է մի հրուշակագործի հետ: Պոեմի դիպաշարը թույլ է, հիմնական ուշադրությունը նվիրված է քնարական հերոսի ապրումների, հոգեկան տվայտանքների պատկերմանը, այդ պատճառով էլ այն հաճախ բնորոշվում է որպես մեծածավալ բանաստեղծություն, և ոչ թե պոեմ[4]:

Մարինան համարվում է սիրո ամենանշանակալից երգերից մեկը համաշխարհային գրականության պատմության մեջ, հաճախ համեմատվում է Վիլյամ Շեքսպիրի Ռոմեո և Ջուլիետի հետ[5]: Թարգմանվել է լեհերեն, չեխերեն, ֆրանսերեն, հունգարերեն, խորվաթերեն, գերմաներեն[6]: Սլովակյան Մարտին քաղաքում՝ որպես մեծարժեք մի գանձ, պահպանվում է պոեմի հեղինակային ձեռագիր օրինակը: Բանսկա Շտյավնիցայում գործում է այդ պոեմին նվիրված թանգարան, որի երկաթյա վանդակորմին սլովակյան զույգերը ավանդաբար կողպեքներ են կախում՝ որպես իրենց անքակտելի սիրո խորհրդանիշ:

Սլովակների համար «Մարինա»-ն ազգային ռոմանտիզմի ամենանշանակալի ստեղծագործությունն է, ոմանք նույնիսկ այն անվանում են ժողովրդական էպոս[7]: Բոլոր դեպքերում՝ դա ռոմանտիկական արտակարգ մի երկ է, որը շատ առումներով առաջ է անցել իր ժամանակից: Սլովակյան դպրոցներում գրական այդ ստեղծագործությունը հանգամանորեն վերլուծում են ութերորդ դասարանում: Անցյալում ընդունված էր ընդարձակ հատվածներ արտասանել պոեմից, ոմանք մինչև անգամ ամբողջ պոեմն էին անգիր արտասանում[8]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. http://www.sladkovic.euweb.cz/zivotopis.htm 
  2. https://books.google.pl/books?id=hzb-CwAAQBAJ&pg=PA104&lpg=PA104&dq=Andrej+Sl%C3%A1dkovi%C4%8D+slovakpoet&source=bl&ots=Sn3TeliVXC&sig=lf9VhfS-28WNhC3VH-qFmCcRia0&hl=pl&sa=X&ved=0ahUKEwieobTX0Z7RAhWDdCwKHSBUDLcQ6AEISDAH#v=onepage&q=Andrej%20Sl%C3%A1dkovi%C4%8D%20slovakpoet&f=false 
  3. http://www.sladkovic.euweb.cz/marina.htm%7Ctytuł=Marína%7Copublikowany=sladkovic.euweb.cz%7Cjęzyk=sk%7Cdata dostępu=2016-12-31}}
  4. |autor = Andrej Sládkovič |autor r = Józef Waczków |rozdział = Wstęp |tytuł = Maryna |data = 1973 }}
  5. |tytuł = Slovakia woos with Valentine's 'love bank' |data = 2018-02-13 |data dostępu = 2019-02-17 |url = https://www.bbc.com/news/world-europe-43043291 |język = en-GB}}
  6. «Literature and Drama»։ Britannica։ Վերցված է սեպտեմբերի 7, 2016 
  7. |tytuł = Andrej Sládkovič | Slovak author |data dostępu = 2019-02-22 |opublikowany = Encyclopedia Britannica |url = https://www.britannica.com/biography/Andrej-Sladkovic |język = en}}
  8. |tytuł = Päť hodín recitovali Marínu, aj tak ju celú neprečítali. Pôjde však o slovenský rekord |data = 2018-08-09 |data dostępu = 2019-02-22 |opublikowany = Noizz.azet.sk |url = https://noizz.azet.sk/zaujimavosti/andrej-sladkovic-marina/qc09619 |język = sk}}

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Andrej Sládkovič - Maryna. Przełożył i wstępem opatrzył Józef Waczków, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1973

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]