Կիպրոսի հնագիտական թանգարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կիպրոսի հնագիտական թանգարան
հունարեն՝ Κυπριακό Μουσείο
Nicosia 01-2017 img28 Cyprus Museum.jpg
Տեսակհնաբանական թանգարան և ազգային թանգարան
ԵրկիրԿիպրոս[1]
ՏեղագրությունAyios Andreas?
ՎայրՆիկոսիա
Ղեկավարության նստավայրՆիկոսիա
Հիմնադրված է1882
Կայքmcw.gov.cy/da

Կիպրոսի հնագիտական թանգարան, (հունարեն՝ Κυπριακό Μουσείο) ամենահին և ամենամեծ հնագիտական թանգարանը Կիպրոսի Հանրապետության տարածքում։ Այն ունի լայն հավաքածու, որը նվիրված է կղզու հնություններին[2]։ Թանգարանի հավաքածուն հայտնաբերվել է երկար տարիների արդյունքում՝ պեղումների հետևանքով։

Թանգարանը գտնվում է Կիպրոսի Հանրապետության մայրաքաղաք Նիկոսիայի կենտրոնական մասում։ Նրա անունով է կոչվել փողոցը, որում նա գտնվում է։ Կղզու հավաքածուները հիմնականում նվիրված են Նախապատմական Կիպրոսին, Հունական դիցաբանությանը և Կիպրոսի այլ ճարտարապետական և մշակութային նմուշներին։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Թանգարանը հիմնադրվել է 1882 թվականին Միացյալ Թագավորության կողմից կղզու օպուկացման շրջանում՝ բազմաթիվ տեղաբնիկների խնդրանքով։ Բրիտանական կառավարությունը տվել է համաձայնություն և հայտարարել պեղումներ կզու ողջ տարածքում։ Պեղումներին մասնակցում էին մուսուլմաններ և քրիստոնյաներ[3]։

Պեղումները կատարվում էր նաև որոշ չափ ապօրինի եղանակով։ Պեղումների արդյունքում հայտնաբերվեց և վերականգնվեց բազմաթիվ մշակութային արժեքներ։ Ամենաակտիվը պեղումների արդյունքում եղել է Կիպրոսում Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների դեսպան Լուիջի Պալմա դի Չեսնոլան։ Տարիների ընթացքում կղզու տարածքից գտնվում է մոտ 35,000 հնագիտական իրեր։

Դրանցից շատերը եղել են կոտրված կամ ծայրահեղ ծանր վիճակում։ Մեծ Բրիտանիայի թույլատրությամբ Կիպրոսը անցկացրել է ակցիա, որի մասնակիցները փրկում և վերականգնում էին հնագիտական իրերը։ Պեղումների արդյունքում հայտնաբերված որոշ իրեր տեղափոխվել են Նյու Յորքի հնագիտական թանգարան[4]։

Իր գոյության առաջին փուլում, թանգարանը չի ունեցել հստակ տարածք և թանգարանային նմուշները եղել են մշտական շարժման մեջ։ 1889 թվականին թանգարանը տեղափոխվեց մասնավոր տարածք Վիկտորիա փողոցում, որտեղ կան բազմաթիվ միջնադարյան ճարտարապետական նմուշներ։ 1908 թվականին սկսվել է շենքի շինարարությունը։ Այն նվիրված էր Անգլիայի թագուհի Վիկտորիային։

Թանգարանը նախագծվել է Աթենքի հնագիտական թանգարանի ճարտարապետ Գ. Բալանոսայի կողմից։ Թանգարանի դիզայնին վերաբերվող հարցերում օգնել են նաև Աթենքի թանգարանի արվեստագետ Ջորջ Ջեֆրի Էվերեթը[5]։ 1961 թվականից սկսված ստեղծվել են թանգարանին կից տարածքներ, որտեղ ներկայացվել են լրացուցիչ պատկերասրահներ։

Ցուցադրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անմիջապես բացումից հետո թանգարանը սկսեց ստանալ բազմաթիվ օբյեկտներ, որոնք հայտնաբերվել էին Կիպրոսում անցկացված պեղումների արդյունքում։ Արշավախմբերի ղեկավարները հիմնականում բրիտանացիներն են։ Առաջին ամբողջական կատալոգը թանգարանի հաստատվել է 1899 թվականին[6]։ Թանգարանային նմուշները հատկապես հարստացել են 1927 թվականին շվեդ գիտնականների պեղումներից հետո[7]։

Թանգարանը բաղկացած է 14 սենյակներից, որոնք կազմակերպվում են ժամանակագրական և թեմատիկ կարգով՝ սկսած Նախապատմական Կիպրոսից մինչև Կիպրոսի թագավորությունը Բյուզանդական կայսրության կազմում։ Թանգարանում կա նաև առանձին գրադարան, պահեստ և տարբեր լաբորատորիաներ։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. GeoNames — 2005.
  2. Խրիստո Յեան (դեկտեմբերի 12, 2006)։ «Deputies question cash for hospital conversion»։ Կիպրոս Մալի։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2007-09-27-ին։ Վերցված է 2007-04-17 
  3. «Կիպրոսի հնագիտական թանգարանի պատմություն»։ DՀին դեպարտամենտ։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-04-11-ին։ Վերցված է 2007-04-17 
  4. Մարկիդես Կոնստանտին (օգոստոսի 13, 2006)։ «Taking stock of our stolen past»։ Archaeology News (անգլերեն)։ Վերցված է 2007-04-17 
  5. «Նիկոսիայի հնագիտական թանգարան»։ Cyprus Department of Antiquities (հունարեն)։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-04-11-ին։ Վերցված է 2007-04-17 
  6. Միրես Ջոն; M.Ohnefalsch-Richter (1899)։ ։ Օքսֆորդ: Clarendon Press 
  7. Karageorghis, Vassos (1989)։ The Cyprus Museum։ C. Epiphaniou Publications։ ISBN 9963-576-06-0 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]