Գեռնիկայի ծառ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գեռնիկայի նոր ծառը

Գեռնիկայի ծառ (բասկ.՝ Gernikako Arbola, իսպ.՝ Árbol de Guernica), կաղնի Գեռնիկայում, որը խորհրդանշում է բասկերի, Բիսկայայի ժողովուրդների ավանդական ազատությունը: Բիսկայայի իշխանները, Կաստիլիայի թագավորության ղեկավարները ծառի տակ երդում են տվել հարգել այդ ժողովուրդների ազատությունը:

Ծառերի դինաստիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միջնադարում Բիսկայայի բնակավայրերի բնակիչները ծառերի տակ անցկացրել են հավաքներ: Ժամանակի ընթացքում հավաքները կենտրոնացել են Գեռնիկայում. 1512 թվականին այն դարձել է հավաքների հիմնական վայրը, իսկ տեղի կաղնին խորհրդանշական իմաստ է ձեռք բերել: Հավաքներն այնտեղ սկսում են կազմակերպել հատուկ այդ նպատակի համար կառուցված տաղավարում: Ներկայիս տաղավարն իր վերջնական տեսքը ստացել է 1833 թվականին:

Հայտնի են ծառերի դինաստիայի հետևյալ ներկայացուցիչները[1].

  • Ամենահին ծառը, որի մասին պահպանվել են վավերագրական տեղեկություններ, Հայր ծառն է (իսպ.՝ El Árbol Padre), որը հայտնի է 14-րդ դարից: Նրա չորացած բունը կարելի է տեսնել Գեռնիկայի հավաքների տան մոտ: 1476 թվականին այս ծառի տակ երդվել են կաթոլիկ արքաները:
  • 1742 թվականին 450 տարեկան ծառը փոխարինվել է նորով` Ծերուկով (իսպ.՝ El Árbol Viejo, 1742-1892): 1839 թվականին նրա տակ վերջին երդումն է տեղի ունեցել, երբ արքայադուստր, ռեգենտ Մարիա Քրիստինան երդվել է Իզաբելա II-ի անունից:
Հայր ծառի չորացած բունը
  • Այս ծառը հեռացվել է 1860 թվականին և փոխարինվել նորով, որը ստացել է Որդի (իսպ.՝ El Árbol Hijo, 1858-2004) անունը: Նրա տակ երդվել է Բասկերի Երկրի առաջին նախագահ (լեենդակարի) Խոսե Անտոնիո Ագիրեն (1936-1960): Այս ծառն ականատեսն է եղել 1937 թվականին Գեռնիկայի ռմբակոծմանը, երբ Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի ընթացքում գերմանական ուժերը գեներալ Ֆրանկոյին իրենց աջակցությունը հայտնելու համար մոտ չորս ժամ անընդհատ ռմբակոծել են Գեռնիկան` այն գետնին հավասարեցնելով:
  • Չորրորդ ծառը (1986-2015) իր նախնու տեղում տնկվել է 2005 թվականի փետրվարի 25-ին: Այն չորացել է 2015 թվականին հիվանդությունից, որը պայմանավորված է եղել խոնավությամբ:
  • Հինգերորդ ծառը տնկվել է 2015 թվականի մարտին: Տնկման պահին այն եղել է 14 տարեկան:

Ծառի նշանակությունը նոր երանգ է ստացել Իսպանիայի քաղաքացիական պատերազմի ժամանակ: Երբ քաղաքը գրավում են ֆրանկոյականները, լուրեր են տարածվում, որ Իսպանական ֆալանգայի անդամները ցանկանում են կտրել ծառն ու ոչնչացնել ազգային խորհրդանիշը: Այդ ժամանակ կապիտան Խայմե դել Բուրգոն կազմավորում է զինված ջոկատ` զինված հսկողություն իրականացնելով ծառի մոտ ու կանխելով այդ մտադրությունը[2]:

Կաղնին պատկերված է Բիսկայայի ու նրա շատ քաղաքների զինանշաններին: Բիսկայայի տեղական կառավարությունը կիրառում է կաղնու տերևով տարբերանշաններ: «Բասկյան համերաշխություն» ազգայնական կուսակցության տարբերանշանը կաղնու տերև է, որի մի մասը կարմիր է, մյուսը` կանաչ:

Բասկյան իշխանությունները ծառի սերունդները դիտարկում են որպես բասկյան սփյուռքի ու հայրենի քաղաքների բարեկամության խորհրդանիշ:

Ծառի պատկերով խորհրդանշաններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. El Mundo, 26 February 2005, Otro árbol de Gernika
  2. An interview with Jaime del Burgo Torres, the captain that ordered the guard. Allegedly from El Mundo (31 October 2005).

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]