Գալակտիոն Տաբիձե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox auteur.png
Գալակտիոն Տաբիձե
Galaktioni 1933.jpg
Ծնվել է նոյեմբերի 5 (17), 1891 կամ նոյեմբերի 6 (18), 1892[1]
Ծննդավայր Չկվիշի, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Վախճանվել է մարտի 17, 1959({{padleft:1959|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})[2][3]
Վախճանի վայր Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ[2]
Մասնագիտություն բանաստեղծ և գրող
Լեզու վրացերեն
Քաղաքացիություն Ռուսական կայսրություն
Անդրկովկասյան Դեմոկրատական Ֆեդերատիվ Հանրապետություն
Flag of Georgia (1918–1921).svg Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Flag of the Soviet Union (1936–1955).svg ԽՍՀՄ
Կրթություն Թբիլիսիի հոգևոր ճեմարան
Անդամակցություն ԽՍՀՄ Գրողների միություն
Պարգևներ Լենինի շքանշան և Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան
Ամուսին Օլգա Օկուջավա
Galaktion Tabidze signature.svg
Galaktion Tabidze Վիքիպահեստում

Գալակտիոն Վասիլի Տաբիձե (վրաց.՝ გალაკტიონ ტაბიძე, նոյեմբերի 5 (17), 1891 կամ նոյեմբերի 6 (18), 1892[1], Չկվիշի, Քութայիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - մարտի 17, 1959({{padleft:1959|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:17|2|0}})[2][3], Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ[2]), վրացի խորհրդային գրող։ Վրաստանի ժողովրդական բանաստեղծ (1933), Վրացական ԽՍՀ ԳԱ ակադեմիկոս (1944

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սովորել է Թիֆլիսի հոգևոր սեմինարիայում (1908 թվականից)։ «Բանաստեղծություններ»-ի առաջին ժողովածուն լույս է տեսել 1914 թվականին։ 1916 թվականին եղել է «Երկնագույն եղջյուրներ» սիմվոլիստական խմբակի անդամ, բայց շուտով հեռացել է։ 1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխության ազդեցությամբ գրել է «Դրոշնե՜ր շուտով» բանաստեղծությունը։ Պետրոգրադում ականատես է եղել Հոկտեմբերյան հեղափոխության հաղթանակին։ «Դալանդ նավը» (1918) բանաստեղծության մեջ առաջին անգամ վրաց պոեզիայում հնչել է Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի անունը։ 1919 թվականին հրատարակվել է Տաբիձեի «Արտիստական բանաստեղծություններ» ժողովածուն, որտեղ նկատելի է դեկադենտական պոեզիայի ազդեցությունը։ Տաբիձեն ողջունել է սովետական կարգերի հաստատումը Վրաստանում, պայքարել վրացական գրականության մեջ ֆորմալիստական և հակառեալիստական դրսևորումների դեմ։ 1922 թվականին հիմնադրել է «Գալակտիոն Տաբիձե» գրական ամսագիրը։ 1928 թվականին Կոմինտերնի 6-րդ կոնգրեսի պատգամավորների հետ շրջագայել է Սովետական Միությունում, որի արդյունքն է «Դարաշրջան» (1930) պոեմը։ Վրաստանում խորհրդային կարգերի հաստատման 10-ամյակի առթիվ գրել է իր լավագույն պոեմներից մեկը՝ «Հեղափոխական Վրաստան» (19311935 թվականին մասնակցել է Մշակույթի պաշտպանության հակաֆաշիստական առաջին կոնգրեսին (Փարիզ), այդ ուղևորության տպավորությամբ ստեղծել է «Եվրոպայի ճանապարհներով» (1935-1937) շարքը։ 1941-1945 թվականների Հայրենական մեծ պատերազմի տարիներին գրել է հայրենասիրական բազմաթիվ բանաստեղծություններ ու ռազմակոչեր, ետպատերազմյան տարիներին՝ հիմնականում քնարական երգեր։ Նրա գործերը թարգմանվել են ՍՍՀՄ և արտասահմանյան շատ ժողովուրդների լեզուներով։ Պարգևատրվել է Լենինի և Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշաններով։

Իշխանուհի Մերի, հաճախ ենթադրվում է, որ նա է եղել Գայակտիոնի մուսան (1911)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 11, էջ 537 CC-BY-SA-icon-80x15.png