Ֆրենսիս Դրեյք

Վիքիփեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Ֆրենսիս Դրեյք

Ֆրենսիս Դրեյք (անգլ. Sir Francis Drake, 1540 թ. - հունվարի 27 1596 թ.) - անգլիացի ծովագնաց էր, «Էլիզաբեթ I-ի ծովահեններից», Անգլիայի փոխ-ծովակալ (1588): XVI դարի անգլո-իսպանական գաղութային նվաճման գործուն մասնակից էր: Ծովահենական հարձակումներ է գործել Իսպանիայի տիրույթների վրա Վեստ-Ինդիայում: 1577-1580 թվականներին կատարել է շուրջրկրյա երկրորդ ճանապարհորդությունը Մագելանից հետո:


Բովանդակություն

[խմբագրել] Կենսագրությունը

Ֆրենսիս Դրեյքը ծնվել է Դեվոնշիրում (Անգլիա) մոտավ. 1540 թվականին, ֆերմերի ընտանիքում (հայրը հետագայում քահանա է դառնում): 1549 թվականին ընտանիքը տեղափոխվում է Քենթ: Դրեյքը 13 տարեկանից ծովային է դառնում, 16 տարեկանից փոքր նավի կապիտան: Առաջին նավարկությունը դեպի Հյուսիսային ծով էր: 1567 թվականին իր ազգական՝ Ջոն Հոկինսի ստրուկներ հավաքող էքսպեդիցիայի նավերից մեկը գլխավորելով, նավարկում է Գվինեա և Վեստ-Ինդիա: Անգլիական նավերը ենթարկվում են իսպանացիների հարձակմանը, չի խորտակվում միայն Դրեյքի նավը:

1572 թվականին կազմակերպում է սեփական էքսպեդիցիան դեպի Վեստ-Ինդիաի իսպանական տիրույթները: Գրավում է Պանամայի պարանոցի Նոմբրե դե Դիաս քաղաքը, Կարտախենայի նավահանգստի նավերը, այրում է Պորտոբելլո քաղաքը: Մի քանի անգամ կտրում է Պանամայի պարանոցը և թալանում իսպանական «Արծաթե քարավան»-ը: 1573 թվականի օգոստոսի 9-ին Դրեյքի նավերը վերադառնում են Պլիմուտ:

1577 նոեմբերի 17-ին Էլիզաբեթ I թագուհին Դրեյքին՝ 5 նավով, ուղարկում է Ամերիկայի Խաղաղ օվկիանոսյան ափերը: Էքսպեդիցիայի նպատակը հայտարարված էր նոր հողերի հայտնագործում, բայց իրական նպատակը իսպանական ոսկու կողոպուտն էր: Դրեյքը չմտնելով Մագելանի նեղուց շրջանցում է Հրո Երկիրը և հասնում մինչև Սան-Ֆրանցիսկո: Դրեյքի միայնակ մնացած նավը կտրում է Խաղաղ օվկիանոսը և 1580 թվականի սեպտեմբերի 26-ին վերադառնում է Անգլիա (սա շուրջրկրյա ճանապարհորդություն էր), իր հետ բերելով 600000 ֆունտ թամկարժեք մետաղ: Այս էքսպեդիցիայի համար Դրեյքին շնորհվում է ասպետի կոչում:

1588 թվականին Դրեյքի և մի քանի այլ ադմիրալների ղեկավարությամբ անգլիական նավերը ջախջախում են իսպանական նավատորմը՝ «Անպարտելի Արմադան»: Սրանից հետո Դրեյքը առաջարկում է Էլիզաբեթ I-ին հարձակվել Լիսաբոնի վրա: Սակայն Լիսաբոնը գրավել չի հաջողվում և Դրեյքը կորցնում է թագուհու բարեհաճությունը:

Ֆրենսիս Դրեյք մահացել է 1596 թվականի հունվարի 28-ին:

[խմբագրել] Դրեյքը և աշխարհի քարտեզը

Հիմնական հոդված՝ Դրեյքի նեղուց

Դրեյքի անունով անվանված է Հրո երկիր և Հարավային Շոտլանդական կղզիների միջև նեղուցը՝ «Դրեյքի նեղուց» (Drake Strait): Միացնում է Հարավային օվկիանոսի ջրերը (մինչև 2000 թվականը Խաղաղ և Ատլանտյան օվկիանոսների)


[խմբագրել] Գրականություն

  • Cummins, John, Francis Drake: The Lives of a Hero, 1996, Palgrave Macmillan. ISBN 0312163657 (անգլ.)
  • Turner, Michael. (2005). In Drake's Wake - The Early Voyages, Paul Mould Publishing. ISBN 978-1904959212 (անգլ.)
  • Thomson,George Malcolm(1972), ‘Sir Francis Drake’, William Morrow & Company Inc. ISBN 978-0436520495 (անգլ.)

[խմբագրել] Արտաքին հղումներ