Լուկաս Կրանախ Ավագ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox artiste.png
Լուկաս Կրանախ Ավագ
Lucas Cranach d. Ä. 063.jpg
Ինքնանկար 1550
Ընդհանուր տեղեկություններ
Ի ծնե Lucas Cranach der Ältere
Ծնվել է հոկտեմբերի 4 1472
Ծննդավայր Կրոնախ, (Վերին Ֆրանկոնիա)
(Գերմանիա)
Մահացել է հոկտեմբերի 16 1553
Մահվան վայր Վեյմար
(Գերմանիա)
Ազգություն գերմանացի
Ժանր դիմանկար, գրքի ձևավորում
Գործունեություն գեղանկարիչ, գրաֆիկ
Գործունեության տարիներ 1493-1553
Պորտալ Nuvola apps kcoloredit.svg Արվեստ
1rightarrow blue.svgԱյս հոդվածը Լուկաս Կրանախ Ավագի մասին է։ Այլ գործածությունների համար, այցելեք Կրանախ (այլ կիրառումներ)։

Լուկաս Կրանախ Ավագ (գերմ. Lucas Cranach der Ältere) հոկտեմբերի 4 1472 թ.- հոկտեմբերի 16 1553 թ.- գերմանական Վերածննդի խոշորագույն նկարիչ է։ Գեղանկարչական և գրաֆիկական դիմանկարի վարպետ, որը իր ստեղծագործություններում սինթեզել է գոթական արվեստի ավանդույթները Վերածննդի գեղարվեստական նորարությունների հետ։ Վիտենբերգում 1505-1550 թվականներին եղել է Ֆրիդրիխ Իմաստունի պալատական նկարիչը։

Կենսագրությունը[խմբագրել]

Լուկաս Կրանախ Ավագը ծնվել է Կրոնախում (Վերին Ֆրանկոնիա) 1472 թ.։ Սկզբում կրել է Զյունդեր ազգանունը, հետագայում վերցրել է հարազատ քաղաքի անունը, որը այդ ժամանակ հնչում էր՝ Կրանախ։ Ենթադրվում է, որ նախնական նկարչական կրթությունը ստացել է հոր մոտ։

Երիտասարդ հասակում ճամփորդել է Գերմանիայում։ 1493 մեկնում է Պաղեստին։ 1501 թվականին վերադառնում է Գերմանիա, բնակություն հաստատում Վիեննայում, որտեղ . ապրում է մինչև 1504 թվականը։ Վիեննական շրջանին են պատկանում նրա առաջին հայտնի գործերը՝ որոնք ստորագրված են «Լուկաս Կրանախ»։

Լուկաս Կրանախ Ավագը ծառայության է անցնում Սաքսոնյան Ֆրիդրիխ Իմաստունի մոտ։ 1508 թվականին նա ազնվական տիտղոս է ստանում, նույն թվականին ճանապարհորդում է Նիդերլանդներում։ Կրանախը խոշոր արվեստանոց է ղեկավարում (ավելի քան 10 օգնականներով), գրքեր էր հրատարակում և զբաղվում դրանց վաճառքով։ Ժամանակ անց նկարիչը Վիտտենբերգի ամենահարուստ բյուրգերն էր և ոչ մեկ անգամ ընտրվել է քաղաքագլուխ։

Լուկաս Կրանախ Ավագը Ռեֆորմացիայի կողմնակից է եղել։ Նա ձևավորել է բողոքական պամֆլետներ, ֆինանսավորել իր ընկերոջ՝ Մարտին Լյութերի հրատարակած գերմաներեն Աստվածաշունչը։ Կրանախը բազմաթիվ անգամ նկարել է Մարտին Լյութերին։ Կրանախի վաղ շրջանի գործերը զարմացնում են իրենց նորարական գաղափարներով, որոնցով նա ցույց է տվել ժամանակաշրջանի հակասությունները։ Պալատական նկարիչ դառնալով, Կրանախը բազմաթիվ դիմապատկերներ է նկարել, պատկերել իր հայտնի ժամանակակիցներիև և հասել մեծ վարպետության։

Լուկաս Կրանախ Ավագը մահացել է 1553 թվականին Վեյմարում։ Նրա հիմնած նկարչական գերդաստանը գոյատևել է մինչև XVII դար։

Գրականություն[խմբագրել]

Մարտին Լյութերի դիմապատկերը Լուկաս Կրանախ Ավագի ստեղծագործությունը
  • Гершензон Н. М., Лукас Кранах, Москва, 1933 (ռուսերեն)
  • «Lucas Cranach — Sein Leben, seine Welt und seine Bilder» von Peter Moser erschienen im Babenberg Verlag Bamberg 2004, ISBN 3-933469-14-7 (գերմաներեն)
  • «Lexikon der Renaissance» von VEB Bibiliographisches Institut Leipzig 1989 ISBN 3-323-00268-7 (գերմաներեն)
  • «Lucas Cranach d. Ä. in Wittenberg» von Jutta Strehle erschienen bei J.M. Pietsch, edition AKANTHUS, Spröda 2001 ISBN 3-00-008441-X (գերմաներեն)
  • «Lucas Cranach der Ältere in Wittenberg» von Heinrich Kühne erschienen im Drei Kastanien Verlag 1993, ISBN 3-9803358-4-4 (գերմաներեն)
  • Claus Grimm, Johannes Erichsen, Evamaria Brockhoff։ «Lucas Cranach: ein Maler-Unternehmer aus Franken» erschienen Haus der bayrischen Geschichte Augsburg 1994, (գերմաներեն)

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]