Քաշմիրի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Infoboxforlang.png
Քաշմիրի
Քաշմիրերեն

कॉशुर Koshur كأشُر
Koshur.png
«Քոշուր» բառը շարադա, պարսկական և դևանագարի գրերով
Տեսակլեզու[1] և կենդանի լեզու[2]
ԵնթադասԴարդյան լեզուներ
ԵրկրներՀնդկաստան Հնդկաստան
Պակիստան Պակիստան
ՇրջաններՔաշմիր
Պաշտոնական կարգավիճակՋամմու և Քաշմիր նահանգ (Հնդկաստան)
Խոսողների քանակ6 900 000 մարդ (2011)
Լեզվակիրների թիվը4,6 մլն․
ԴասակարգումԵվրասիայի լեզուներ
Հնդեվրոպական լեզվաընտանիք
Հնդիրանական լեզվաճյուղ
Դարդյան խումբ
Արևելադարդյան խումբ
Քաշմիրական ենթախումբ
Գրերի համակարգարաբերենի այբուբեն (պարսկերենի)
IETFks
ԳՕՍՏ 7.75–97քաշ 294
ISO 639-1ks
ISO 639-2kas
ISO 639-3kas

Քաշմիրի կամ Քոշուր (սանսկր.՝ कॉशुर, քաշմ.` کٲشُر}})[3][4], Ջամու և Քաշմիր նահանգի պաշտոնական լեզուներից մեկը, պատկանում է հնդեվրոպական լեզուների ընտանիքին[5]։ Քաշմիրի լեզվով խոսում են մոտավորապես 4,6 մլն. մարդ ինչպես Հնդկաստանում, այնպես էլ Պակիստանում[6][7]։

Քաշմիրի այբուբեն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քաշմիրի. կենդանի խոսք

Հինդուիզմ դավանող քաշմիրի կրողները նախկինում օգտվում էին շարադայի գրերից, որը սկիզբ է առնում բրահմայի հին հնդկերեն գրերից: Մինչև վերջերս քաշմիրին խոսակցական լեզու էր։ Գրավոր խոսքում կիրառվում են արաբերեն և դևանագարի այբուբենները[8]:

Տառ ՄՀԱ Տառ ՄՀԱ Տառ ՄՀԱ Տառ ՄՀԱ
ا /aː, ʔ, ∅/ د /d̪/ ض /z/ م /m/
ب /b/ ڈ /ɖ/ ط /t̪/ ن /n, ̃/
پ /p/ ذ /z/ ظ /z/ و /w, uː, oː, ɔː/
ت /t̪/ ر /r/ ع /aː, oː, eː, ʔ, ∅/ ھ /h, ɦ/ կամ /ʰ, ʱ/
ٹ /ʈ/ ڑ /ɽ/ غ /g/ ء /ʔ, ∅/
ث /s/ ز /z/ ف /f, pʰ/ ؠ /j, iː, aː/
ج /d͡ʒ/ ژ /t͡s/ ق /k/ ے /ɛː, eː/
چ /t͡ʃ/ س /s/ ك /k/
ح /h, ɦ/ ش /ʃ/ گ /g/
خ /kʰ/ ص /s/ ل /l/

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ethnologue — 19 — Dallas, Texas: SIL International, 2016.
  2. https://iso639-3.sil.org/code/kas
  3. Laurie Bauer, 2007, The Linguistics Student's Handbook, Edinburgh
  4. «Kashmiri»։ Ethnologue (անգլերեն)։ Վերցված է 2018-02-26 
  5. «Kashmiri language»։ Encyclopædia Britannica։ Վերցված է 2007-06-02 
  6. «Koshur: An Introduction to Spoken Kashmiri»։ Kashmir News Network: Language Section (koshur.org)։ Վերցված է 2007-06-02 
  7. Shakil Mohsin (2012)։ «Languages of Erstwhile State of Jammu Kashmir (A Preliminary Study)» 
  8. Հնդկաստան [1](ռուսերեն)