Փարիզի կոմունա (1789-1794)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Փարիզի կոմունա (այլ կիրառումներ)
Կոմունայի անդամների մահապատիժը

Փարիզի կոմունա (ֆր.՝ Commune de Paris), 1789–1794 թվականներին Փարիզի քաղաքային ինքնավարության օրգան Ֆրանսիական հեղափոխության ժամանակ։ Ստեղծվել է 1789 թվականի հուլիսին։ 1789 թվականի հուլիս–1791 թվականի սեպտեմբեր ժամանակահատվածում Փարիզի կոմունայում գերակշռել են չափավոր լիբերալ-ներկայացուցիչները՝ fելյանները, օրենսդիր ժողովի ժամանակ (մինչև միապետության տապալումը)՝ հանրապետականները՝ ժիրոնդիաոները։

1792 թվականի օգոստոսի 10-ի գիշերը Փարիզի կոմունային փոխարինած, այսպես կոչված, ապստամբական Փարիզի կոմունա (որի մեծամասնությունը կազմում էին յակոբինյանները) մեծ դեր խաղաց միապետության տապալման, օտարերկրյա ինտերվենտներից Փարիզի և Ֆրանսիայի պաշտպանության կազմակերպման գործում։

Յակոբինյան դիկտատուրայի (1793-1794) ժամանակ Փարիզի կոմունան հանդիսացավ հեղափոխական՝ իշխանության կարևոր օրգան (նրա անդամներից էին Ժ․ Պաշը, Պ․ Շոմետը, Ժ․ էբերը և ուրիշներ)։ Տերմիդորյան հեղաշրջումից (1794) հետո Փարիզի կոմունայի անդամների մեծամասնությանը, լինելով Մաքսիմիլիեն Ռոբեսպիեռի և նրա կողմնակիցների համախոհները, մահապատժի են ենթարկվել, Փարիզի կոմունան լուծարվել է[1], իսկ Փարիզը բաժանվել է 12 քաղաքային ինքնավար խորհուրդների։


Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Furet, pg. 520-522


Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC BY-SA icon 80x15.png