Սև ագռավ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սև ագռավ

Սև ագռավ (լատիներեն՝ Corvus corax), ագռավների ընտանիքի թռչուն։ Նստակյաց է, քիչ տարածված։

Սև ագռավի տարածվածությունը երկրագնդի վրա

Արտաքին կառուցվածք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մարմնի երկարությունը 64 սանտիմետր է, թևերի բացվածքը՝ 120-150 սանտիմետր, կենդանի զանգվածը՝ 798-1560 գրամ։ Սև, փայլուն փետրածածկով խոշոր թռչուն է։ Կտուցը հաստ է, երկար, պոչը՝ երկար՝ բութ սրված։

Կենսակերպ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սև ագռավները հաճախ հանդիպում են փոքր խմբերով, սակայն բնադրում են մեկուսացած զույգերով՝ ժայռապատերին։ Ճարպիկ թռիչքի ընթացքում, թևերը պարբերաբար փակելով, արագ պտույտներ է գործում՝ կողքից կողք և, վայր ընկնելու տպավորություն թողնելով՝ կարճ տարածություն անցնելուց հետո նորից պարզում է թևերը։ Ձայնը հեռու տարածվող կոպիտ կռռոց է։ Լայնորեն տարածված է լեռներում։

Սննդառություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սնվում է անողնաշարավորներով, մանր ողնաշարավորներով, լեշերով։

Բնադրում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հարսանեկան զույգերը պահպանվում են ողջ կյանքի ընթացքում։ Գարնանային թռիչքային խաղերը (արուների հետապնդումը էգին) նկատվում են դեռևս փետրվարի սկզբից մարտի ընթացքում։ Բների նորոգումը կամ նորերի կառուցումն ավարտվում է փետրվարի կեսերին։ Բույնը գավաթաձև է, ծավալուն՝ ճյուղերից, երբեմն՝ մետաղալարերից, ցամքարը՝ բրդե լաթերից։ Բնադրում է ժայռաքիվերին, երբեմն՝ էլեկտրասյուների հենակներին։

Սերունդը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սև ագռավի ձվերի տեսքը

Ձվերը բներում հայտնվում են փետրվարի կեսերից, լրիվ քանակով՝ մարտի ընթացքում։ Դնում է 49 մմ տրամագծով, բաց կապույտ՝ մուգ կանաչից սևավուն վրձնախազերով ու գծիկներով 4-6 ձու։ Թխսակալում է հիմնականում էգը՝ 19-21 օր։ Ձագերը բներում հայտնվում են մարտի 2-րդ տասնօրյակին, զանգվածաբար՝ մայիս-հունիսին։ Մայիսի առաջին կեսին նորելուկ ձագերի կողքին գրանցվում են հասուն, թռիչքի պատրաստ ձագեր։ Հունիսի վերջին նույնպիսի ձագեր են գրանցվում Խոսրովի անտառ արգելոցում։ Թռիչքին տիրապետող երիտասարդ ձագերը հայտնվում են հուլիսի 2-րդ տասնօրյակից։ Հաճախ թռիչքային խաղեր են նկատվում սովորական հողմավար բազեի հետ, համատեղ թռիչքի է դիմում սպիտակագլուխ անգղերի խմբում (սրանց հայտնաբերած լեշից օգտվելու համար)։

Օգտակար է որպես բնական սանիտար, սակայն վերջին տասնամյակում, տարածքների սեփականաշնորհումից հետո, դաշտերում լեշերի գոյությունը խիստ նվազել է, որը սև ագռավի թվաքանակի կրճատման պատճառ կարող է դառնալ։ Գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png