Ջոն Ուիլքս Բութ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox film.png
Ջոն Ուիլքս Բութ
անգլ.՝ John Wilkes Booth
John Wilkes Booth-portrait.jpg
Ծնվել է մայիսի 10, 1838(1838-05-10)[1][2][3]
Ծննդավայր Բել Էյր, Մերիլենդ
Մահացել է ապրիլի 26, 1865(1865-04-26)[1][2][3] (26 տարեկանում)
Մահվան վայր Պորտ Ռոյալ, Վիրջինիա
Քաղաքացիություն Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Կրոն Եպիսկոպոսյան եկեղեցի
Մասնագիտություն ճարտարագետ-մեխանիկ, դերասան, գրող, թատրոնի դերասան և հանցագործ
Ծնողներ հայր՝ Ջունիուս Բրուտուս Բութ
Թուդոր Հալլը 1863թ.
Լոս Անջելեսում սպանվել է Լինկոլնի մահվան դատավճիռները, նկարահանվելով Ջոն Սրրատրտի, Ջոն Ուիլքս Բուցի եւ Դեյվիդ Հերդդի լուսանկարչական տպագրությամբ:

Ջոն Ուիլքս Բութ (անգլ.՝ John Wilkes Booth, մայիսի 10, 1838 - ապրիլի 26, 1865), ամերիկացի թատրոնի դերասան։ 1865ապրիլի 14-ին է սպանել ԱՄՆ նախագահ Աբրահամ Լինքոլնին։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ջոն Ուիլքս Բութը ծնվել է 1838 թ. մայիսի 10-ին Բել Էյր Մերիլենդում: Բայց նրա ընտանիքը դերասաներ են: Նրա հայրը խաղացել է Կովենդ Գարդեն և Դրուրի Լեյն թատրոններում: Նաև նրա մեծ եղբայրը Էդվին Թոմաս Բութ (1833—1893) նա էլ է խաղացել թատրոնում:Ընտանիքի ավանդույթների համաձայն, Ջոն Ուիլքս Բութը նույնպես դերասան էր Շեքսպիրյան ռեպերտուարայում: Քսանհինգ տարեկանում նա դեբյուտ է ունեցել թատրոնի բեմում և շուտով դարձել իր ժամանակի ամենահայտնի դերասաններից մեկը: Համագործակցում է ռիչմոնդը «Shakespearean company» թատրոնի հետ:

1854թ. Հարպերս Ֆերրիում կամավորը մասնակցեց Ջոն Բրաունի ելույթի ճնշմանը: Հյուսիսային և հարավային պատերազմի ժամանակ նա դարձավ Կոնֆեդերացիայի գաղտնի գործակալ, որը հանձնեց իր անօրինական դեղերը:Նա մասնակցեց հակակառավարական դավադրությանը, որի մասնակիցները առաջինը խորհեցին նախագահ Աբրահամ Լինքոլնի առեւանգումը, այնուհետև, պատերազմի ավարտին, նրա սպանությունը եւ ԱՄՆ կառավարության հիմնական անդամները: Կառավարության որոշ անդամների վրա փորձ էր արվել, բայց միայն Լինկոլն էր սպանվել:

1865 թ. Ապրիլի 14-ին Վաշինգտոնում գտնվող Ֆորդ թատրոնում տեղի ունեցած ելույթում մահացու վիրավորվելով նախագահ Լինքոլնը ատրճանակով կրակել է: Բութը զբաղված չէր այդ օրը նվագախմբում, եւ ընդհանրապես ընդամենը երկու անգամ հնչեց Ֆորդ թատրոնում, բայց հաճախ այցելում էր իր գործընկեր դերասաններին և գիտեր ինչպես շենքը, այնպես էլ ռեպերտուարը:

«Իմ ամերիկացի զարմիկը» կատակերգության ամենասուր վայրում նա ներխուժեց նախագահական տուփ եւ կրակեց կրակոցներից մեկի վրա, ակնկալելով, որ կրակոցի ձայնը կծաղրեց ծիծաղի պայթյունից:



Մահը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խուճապի մեջ նա կարողացավ փախչել, սակայն ուշ երեկոյան չորեքշաբթի օրը, 1865 թ. Ապրիլի 26-ին, նրան բռնել էր Վիրջինիա նահանգի ոստիկանության կողմից, որտեղ նա թաքնվում էր պահակներից մեկի հետ: Ամբարը հրդեհ է բռնկվել, Բոոթը դուրս է եկել, զինամթերքով զինված, եւ այդ պահին մահացու վիրավորվել էր բոսնիացի բոստոն Կորբետիի կողմից: Վերջին խոսքերն էին, որ ասել էին Ջոն Բուցը. «Ասա մայրիկիս, որ ես մահացել եմ, իմ երկիրը պայքարում էի»:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Encyclopædia Britannica
  2. 2,0 2,1 SNAC — 2010.
  3. 3,0 3,1 Internet Broadway Database — 2000.