Պապլոր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պապլոր
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Բաժին Ծաղկավորներ
Դաս Միաշաքիլավորներ
Կարգ Աստղածաղկավորներ
Ընտանիք Հակինթազգիներ
Ցեղ Պապլոր
Լատիներեն անվանում
Muscari
Mill., 1754
Հոմանիշներ
Տիպիկ ներկայացուցիչներ

Muscari botryoides (L.) Mill.

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Պապլոր կամ վարդապետիկ (լատ.՝ Muscari), հակինթազգիների ընտանիքի խոտաբույսերի ցեղ։ Հայտնի է 50 (այլ տվյալներով՝ 60) տեսակ։

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բուսաբանական նկարազարդումըբ Օ. Վ. Թոմի «Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz» գրքի, 1885

Լատրներեն անվանումը ստացել է ծաղիկները բույրի շնորհիվ, որոնց բույրը հիշեցնում է մուշկ[1]։

Հայաստանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ՀՀ-ում՝ 7 տեսակ.

  • պապլոր նրբածաղիկ (M. tenuiflorum),
  • պապլոր կովկասյան (M. caucasicum),
  • պապլոր Շովիցի (M. szovitsianum) և այլն։

Տարածում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարածված է Շիրակի, Կոտայքի, Արարատի, Սյունիքի և այլ մարզերում։ Աճում է չոր նոսրանտառներում, կիսաանապատներում, խճոտ ու քարքարոտ լանջերին, ալպյան մարգագետիններում և այլն։

Կենսաբանական նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կոճղեզավոր է։ Ցողունը մերկ է, բարձրությունը՝ մինչև 40 սմ։ Տերևները կաշեկերպ են, արմատամերձ, գծաձև։ Ծաղկաբույլը ողկույզ է, ծաղիկները՝ կապույտ, մանուշակագույն կամ դեղնականաչ։ Ծաղկում է մարտ-հունիսին։ Պտուղը եռանիստ տուփիկ է։ Սերմերը գնդաձև են, սև։

Նշանակություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Որոշ տեսակներ աճեցնում են որպես գեղագարդիչ բույսեր։ պապլոր փայլունը (M.pallens) հազվագյուտ տեսակ է, հանդիպում է Տավուշի մարզի մարգագետիններում, անտառի բացատներում, գրանցված է ՀՀ Կարմիր գրքում։

Տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Muscari botryoides
Muscari botryoides

Muscari դասը ըստ 2014 թվականի տվյալների ընդգրկում է 44 տեսակ[2]։

Ըստ Միջազգային գրանցման մարմինների (ICRA) նոր սորտեր են հանդիսանում Royal General Bulb Growers' Association (KAVB)։ Ասոցիացիոն կայքը ներառում սորտերը տվյալների բազայում[3]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Артюшенко З.Т. Декоративные травянистые растения для открытого грунта СССР. В 2 т. / Н. А. Аврорин. — Л.: Наука, Лен. отд., 1977. — Т. 2. — С. 168-173.
  2. «Muscari Mill., Gard. Dict. Abr. ed. 4 (1754).»։ Kew Gardens։ Վերցված է 2014 թ․ դեկտեմբերի 7–ին 
  3. De database Geregistreerde cultivars

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Мордак Е. В. Семейство лилейные (Liliaceae) // Жизнь растений։ в 6 тт. Т. 6. Цветковые растения / под ред. А. Л. Тахтаджяна. - М.։ Просвещение, 1982. - С. 86.
  • Артюшенко З.Т. Декоративные травянистые растения для открытого грунта СССР. В 2 т. / Н. А. Аврорин. — Л.: Наука, Лен. отд., 1977. — Т. 2. — С. 168-172.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png