Յագուբ Մամադով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Յագուբ Մամադով
ադրբ.՝ Yaqub Cavad oğlu Məmmədov
Ծնվել է մարտի 3, 1941({{padleft:1941|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:3|2|0}}) (77 տարեկան)
Ծննդավայր Əliismayıllı, Ադրբեջան
Քաղաքացիություն Flag of Azerbaijan.svg Ադրբեջան
Կրթություն Ադրբեջանի բժշկական համալսարան
Գիտական աստիճան Գիտությունների դոկտոր և բժշկական գիտությունների դոկտոր
Մասնագիտություն քաղաքական գործիչ
Քաղաքական կուսակցություն չկա

Յագուբ կամ Յագուբ Ջավադ օղլի Մամեդով (ադրբ.՝ Yaqub Məmmədov, մարտի 3, 1941({{padleft:1941|4|0}}-{{padleft:3|2|0}}-{{padleft:3|2|0}}), Əliismayıllı, Ադրբեջան), ադրբեջանցի գիտնական և քաղաքական գործիչ, 1992 թվականին եղել է Ադրբեջանի նախագահի պաշտոնակատարը, այժմ ընդդիմադիր է:

Գիտական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Յագուբ Մամադովը ավարտել է Ադրբեջանի բժշկական համալսարանի (ԱԲՀ) մանկաբուժության ֆակուլտետը և հենց նույն համալսարանում դասավանդել է ախտաբանական ֆիզիոլոգիա: Այս ընթացքում նա հրապարակել է 370 գիտական աշխատանք, որոնք հիմնականում նվիրված էին ավշային համակարգին[1]:

Քաղաքական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադրբեջանում անկախության հռչակումից հետո տիրում էր քաղաքական քաոս, որն ավելի էր բարդացել Ղարաբաղյան հակամարտության գոտում հայ-ադրբեջանական ռազմական գործողությունների հետևանոքով, Մամեդովը ով այդ ժամանակ զբաղեցնում էր Ադրբեջանի բժշկական համալսարանի ռեկտորի պաշտոնը խորհրդարանի արտահերթ նստաշրջանի քվեարկության արդյունքներով 1992 թվականի մարտի 5-ին ընտրվում է Ադրբեջանի ազգային ժողովի խոսնակ, այդ պաշտոնում փոխարինելով թոշակի անցած Էլմիրա Կաֆարովային[2]: Հաջորդ օրն իսկ նախագահ Այազ Մութալիբովը ստիպված եղավ հրաժարական տալ: Համաձայն Սահմանադրության նախագահի ժամանակավոր պաշտոնակատարը դարձավ խոսնակ Յագուբ Մամեդովը[3][4]: Այս պաշտոնում գտնվելու ընթացքում Մամեդովը մայիսի 7-ին Թեհրանում հանդիպում է Հայաստանի նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի հետ, որպեսզի ստորագրի կրակի դադարեցման համաձայնագիրը և դրանից հետո սկսվի Իրանի միջնորդությամբ բանակցային գործընթացը: Միաժամանակ հենց հաջորդ օրը համաձայնագիրը խախտվում է, երբ հայկական ուժերը ազատագրում են Շուշին[5]: Հարցազրույցների ժամանակ Մամեդովը ամընդհատ խուսափում է իր վրա վերցնել Շուշիի կորուստի պատասխանտվությունը[6]:

1992 թվականի մայիսի 14-ին նախկին նախագահ Այազ Մութալիբովը իշխանության վերադարձավ այն բաից հետո, երբ խորհրդարանը առաջ բերելով Խոջալուի դեպքերը նրա վրայից հանեց քաղաքական անհեռատեսության պատասխանատվությունը: Միաժամանակ Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատ կուսակցության խռովության հետևանքով հաջորդ օրն իսկ տապալվում է: մայիսի 18-ին Մութալիբովը երկրորդ անգամ թոշակի է անցնում, իսկ Մամեդովը խոսնակի պաշտոնը զիջում է իր փոխարեն ընտրված Իսա Ղամբարին[7][8]: Մամեդովը 1992 թվականի նախագահական ընտրություններում առաջադրել է իր թեքնածությունը, սակայն չի կարողացել 5 %-ից ավելի ձայն հավաքել:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Ադրբեջանի Գիտությունների ազգային ակադեմիա: Yagub Javad oglu Mamedov»։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-05-04-ին։ Վերցված է 2010-05-05 
  2. «Յագուբ Մամադովը ևս իր կուսակցության հետ միասին կմասնակցի խորհրդարանական ընտրություններին publisher= day.az»։ 2005-05-13։ Վերցված է 2010-05-05 
  3. Nohlen Dieter, Grotz Florian, Hartmann Christof (2001)։ Elections in Asia and the Pacific: A Data Handbook: Vol. I. Middle East, Central Asia, and South Asia։ Oxford: Oxford University Press։ էջ 365։ ISBN 0-19-924958-X։ Վերցված է May 5, 2010 
  4. «Պառլամենտարիզմի պատմությունը Ադրբեջանում» [The history of parliamentarism in Azerbaijan]։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-05-04-ին։ Վերցված է 2010-05-05 
  5. «Conciliation resources. Chronology»։ Վերցված է 2010-05-05 
  6. «Յագուբ Մամադով «Շուշին ես չեմ հանձնել»»։ day.az։ 2005-05-25։ Վերցված է 2010-05-05 
  7. «Azerbaijan: Heads of State: 1990-2010»։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-05-04-ին։ Վերցված է 2010-05-05 
  8. A. Huseynbala (2010-01-29)։ «Azərbaycan müxalifəti parlament seçkilərində vahid namizədlə iştirak edərsə, uğur qazana bilər – Parlamentin eks-spikeri»։ Trend։ Վերցված է 2010-05-05