Ճուռակներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ճուռակ
Buteo buteo 4 (Marek Szczepanek).jpg
Սովորական ճուռակ
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Կենդանիներ
Տիպ Քորդավորներ
Դաս Թռչուններ
Կարգ Բազեանմաններ
Ընտանիք Ճուռակներ
Լատիներեն անվանում
Buteoninae


Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Ճուռակները կազմում են բազեանմանների կարգի գիշատիչ թռչունների ընտանիքը[1]։ Հայտնի է 122 տեսակ՝ տարածված ամենուրեք, բացի Անտարկտիդայից և Արկտիկայից[2]։

Հայաստանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանում բնադրում են 27 տեսակ՝ անգղեր, արծիվներ, մկնաճուռակներ, ցիներ, լորաճուռակ, եվրոպական ճնճղաճուռակ, թավշաոտ ճուռակ, մեծ ճուռակ, կրետակեր, տափաստանային ճուռակ, ցախաքլորաորս, թուրքմենական ճնճղաճուռակ և այլն[3]։

Մարմնի չափեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մարմնի երկարությունը 28–115 սմ է, կենդանի զանգվածը՝ 100գ–6,5կգ։ Թևերը լայն են, կլորացած, փետրածածկը՝ հիմնականում մուգ կամ բաց շագանակագույնից շիկակարմիր, մուգ մոխրագույն, կուրծքը կամ մեջքը՝ մուգ շերտերով, ոտքերը՝ հիմնականում՝ դեղին, կտուցը՝ սրածայր, կեռ, մագիլները՝ սուր[4]։ Վերնակտուցի եզրը չունի ատամնավոր ելուստ։ Զոհին որսում է գետնին կամ թռիչքի ընթացքում։ Ճուռակների մեծ մասը չվող է։ Բնադրում են ծառերի, ժայռերի վրա, գետնին[5]։ Թխսակալում է էգը կամ արուն։

Սնումը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սնվում են մանր ողնաշարավորներով, լեշերով, փափկամարմիններով, միջատներով[6]։

Կարմիր գրքում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ճուռակների 11 տեսակ գրանցված է Հայաստանի Կարմիր գրքում։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Beme, R. L. (Ri︠u︡rik Lʹvovich) (1994)։ Pi︠a︡tii︠a︡zychnyĭ slovarʹ nazvaniĭ zhivotnykh. Ptit︠s︡y : latinskiĭ, russkiĭ, angliĭskiĭ, nemet︠s︡kiĭ, frant︠s︡uzskiĭ : 11060 nazvaniĭ։ Sokolov, Vladimir Evgenʹevich., Flint, Vladimir Evgenʹevich.։ Moskva: "RUSSO"։ ISBN 5-200-00643-0։ OCLC 32830504 
  2. LERNER HEATHER R. L., KLAVER MATTHEW C., MINDELL DAVID P. (2008-04)։ «MOLECULAR PHYLOGENETICS OF THE BUTEONINE BIRDS OF PREY (ACCIPITRIDAE)»։ The Auk 125 (2): 304–315։ ISSN 0004-8038։ doi:10.1525/auk.2008.06161 
  3. Lerner Heather R.L., Mindell David P. (2005-11)։ «Phylogeny of eagles, Old World vultures, and other Accipitridae based on nuclear and mitochondrial DNA»։ Molecular Phylogenetics and Evolution 37 (2): 327–346։ ISSN 1055-7903։ doi:10.1016/j.ympev.2005.04.010 
  4. LERNER HEATHER, CHRISTIDIS LES, GAMAUF ANITA, GRIFFITHS CAROLE, HARING ELISABETH, HUDDLESTON CHRISTOPHER J., KABRA SONIA, KOCUM ANNETT, KROSBY MEADE (2017-01-09)։ «Phylogeny and new taxonomy of the Booted Eagles (Accipitriformes: Aquilinae)»։ Zootaxa 4216 (4): 301։ ISSN 1175-5334։ doi:10.11646/zootaxa.4216.4.1 
  5. Storer Robert W. (1965-10)։ «Catalogue of Fossil Birds Pierce Brodkorb»։ The Auk 82 (4): 657–658։ ISSN 0004-8038։ doi:10.2307/4083238 
  6. Lerner Heather R. L., Klaver Matthew C., Mindell David P. (2008-04)։ «MOLECULAR PHYLOGENETICS OF THE BUTEONINE BIRDS OF PREY (ACCIPITRIDAE)»։ The Auk (անգլերեն) 125 (2): 304–315։ ISSN 0004-8038։ doi:10.1525/auk.2008.06161