Եվրոպական տնտեսական համագործակցություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Flag of Europe.svg

Եվրոպական տնտեսական համագործակցություն, ԵՏՀ (անգլ.՝ European Economic Community, EEC) արևմտաեվրոպական 9 երկրների (Ֆրանսիա, ԳՖՀ, Իտալիա, Բելգիա, Նիդերլանդներ, Լյուքսեմբուրգ, ապա նաև՝ Մեծ Բրիտանիա, Դանիա, Իռլանդիա) պետական մոնոպոլիստական կազմակերպություն՝ «ընդհանուր շուկա»։ ԵՏՀ-ի պայմանագիրը ստորագրվել է 1957 թվականի մարտի 25-ին, Հռոմում, ուժի մեջ մտել՝ 1958 թվականի հունվարի 1-ին։ Նպատակն է համախմբել արևմտաեվրոպական կապիտալիզմի ուժերն ընդդեմ սոցիալիզմի համաշխարհային համակարգի, ինչպես նաև զարգացող երկրների։ Այն նաև ձգտում է դիմակայել ԱՄՆ-ի գերհզոր մոնոպոլիաների Եվրոպա ներթափանցմանը։ ԵՏՀ ամրապնդվեց՝ աստիճանաբար սահմանափակելով մասնակիցների տնտեսական ինքնուրույնությունը, առանձին էր կիրառելով առևտրական մաքսերը երրորդ երկրների նկատմամբ, կիրառելով միասնական մաքսային դրույքներ և առևտրական քաղաքականություն։ ԵՏՀ-ի ներսում ուժեղացել են հակասությունները Ֆրանսիայի, ԳՖՀ-ի և Անգլիայի միջև, ընդ որում յուրաքանչյուրn աշխատում է Արևմտյան Եվրոպայում ապահովել գերիշխող դիրք՝ մյուսների հաշվին։ Խորանում են հակասությունները նաև «ընդհանուր շուկայի» և կապիտալիստական մյուս երկրների միջև։ ԵՏՀ ասոցացման կոնվենցիա է կնքել աֆրիկյան 24 երկրների հետ՝ ըստ Էության ձգտելով տնտեսապես և քաղաքականապես իրեն ենթարկել զարգացող երկրները։ ԵՏՀ-ի ղեկավար օրգաններն են՝ խորհուրդ, հանձնաժողով, ասամբլեա (Եվրոպական պառլամենտ), դատարան, տնտեսական և սոցիալական կոմիտե, վալյուտային կոմիտե, ֆինանսավորման վարկային հաստատություններ (Եվրոպականբանկ, Անդրծովյան տերիտորիաների զարգացման ֆոնդ, Եվրոպայի սոցիալական ֆոնդ, Եվրոպական ագրարային ֆոնդ)։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 531 CC-BY-SA-icon-80x15.png