Բոստոնի հանրային գրադարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Boston Public Library
(Բոստոնի հանրային գրադարան)
BPL Seal.svg
USA Boston Public Library 2 MA.jpg
ԵրկիրFlag of the United States.svg ԱՄՆ
Տեսակհանրային գրադարան
Հիմնվել է1852
ՏեղադրությունԲոստոն
Այլ տվյալներ
Կայքbpl.org
Կոորդինատներ: 42°20′57.550000098398″ հս․ լ. 71°4′41.780000099191″ ամ. ե. / 42.34931944447177443° հս․. լ. 71.07827222224977959° ավ. ե. / 42.34931944447177443; 71.07827222224977959

Բոստոնի հանրային գրադարանը քաղաքային հասարակական գրադարանային համակարգ է, որը հիմնադրվել է 1848 թվականին Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների Մասաչուսեթս նահանգի Բոստոն քաղաքում[1]: Բոստոնի հանրային գրադարանը պարունակում է մոտավորապես 23 մլն նյութ, որտեղ ներառված են բոլոր տեսակի ֆորմատները․գրքեր, DVD և CD սկավառակներ, քարտեզներ, ձայներիզներ, կարճամետրաժ ֆիլմեր, ձեռագրեր, հրատարակություններ և այլ նյութեր[2]: Կան նաև էլեկտրոնային ռեսուրսներ, որի շնորհիվ, ըստ Ամերիկայի գրադարանային ասոցացիայի[3], գրադարանը Միացյալ Նահանգներում համարվում է երրորդ ամենամեծ հանրային գրադարանը Կոնգրեսի գրադարանից հետո, (որն ունի 160 մլն նյութ) և Նյու Յորքի հանրային գրադարանից հետո, (որն ունի 53 մլն նյութ)։ 2014 թվականի հաշվետվությամբ, գրադարանում իրականացվել են ավելի քան 10.000 ծրագրեր՝ հանրության համար անվճար և տրամադրվել 3.7 մլն նյութ[4]:

Տեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ գրադարանի վեբ-կայքի, Բոստոնի հանրային գրադանը ունի ավելի քան 23.7 մլն նյութ, որի շնորհիվ այն ամենամեծ քաղաքային հանրային գրադարանային համակարգն է Միացյալ Նահագներում: Հավաքածուի ճնշող մեծամասնությունը՝ ավելի քան 22.7 մլն, գտնվում է գրադարանի կենտրոնական հետազոտական գրադարանում[5]: 2012 թվականի հուլիսից մինչև 2013 թվականի հունիսն ընկած ժամանակահատվածում Բոստոնի հանրային գրադարանի տարեկան շրջանառությունը կազմել է 3.69 մլն[6]: Բոստոնի հանրային գրադարանն իր հետազոտական հավաքածուի ուղղվածության և կարևորության շնորհիվ Հետազոտական գրադարանների միության անդամ է: Միությունը եկամուտ չհետապնդող կազմակերպություն է Հյուսիսային Ամերիկայի հետազոտական գրադարանների շրջանում: Գրադարանն ունի արվեստի և արվեստի պատմության վերաբերյալ հարուստ հավաքածու, (հասանելի McKim կառույցի երրորդ հարկում) և փաստեր Ամերիկայի պատմության վերաբերյալ (ներառում է կարևոր հետազոտական նյութեր), որոնք պահվում են կառավարական փաստաթղթերի շտեմարանում:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հիմնադրում և ընդլայնում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

19-րդ դարի կեսերին, մարդկանց մի խումբ նպաստեցին Բոստոնի հանրային գրադարնի հիմնադրմանը: Ջորջ Թիկնորը՝ Հարվարդի համալսարանի պրոֆեսոր և Բոստոնի գիտական խորհուրդի հոգաբարձուն, առաջ քաշեց Բոստոնում հանրային գրադարանի հիմնադրման անհրաժեշտությունը: Այդ ժամանակ Թիկնորը չէր կարող առաջացնել բավականին հետաքրքրություն:

Ջորջ Թիկնորի կիսանդրին

1839 թվականին ֆրանսիացի Ալեքսանդր Վաթիմերը առաջարկեց Բոստոնում գտնվող բոլոր գրադարանները միավորել մեկ հաստատության մեջ հօգուտ հանրությանը[7]: Գաղափարը ներկայացրեցին Բոստոնի այլ գրադարաններ և նրանցից շատերը հետաքրքրված էին առաջարկով: Վաթիմերի հորդորով Փարիզը 1843 և 1847 նվիրաբերեց գրքեր՝ աջակցելով միասնական հանրային գրադարանի հիմնադրմանը: 1849 թվականին Վաթիմերը կազմակերպեց գրքերի հերթական նվիրատվություն:

Ջոզայա Քուինսի կրտսերը, որպես անհատ, նվիրաբերեց $5,000 նոր գրադարանի հիմնադրման գործընթացը սկսելու համար: Քուինսին նվիրաբերում կատարեց մինչ նա Բոստոնի քաղաքապետն էր: Անմիջական մեծ ազդեցություն ունեցավ Ջոն Ջեյկոբ Ասթորը: Ասթորը մահանալիս կտակեց $400,000 Նյու Յորքին՝ հիմնադրելու հանրային գրադարան այնտեղ: Բոստոնի և Նյու Յորքի տնտեսական մշակութային մրցակցության հետևանքով այս ժառանգությունը քննարկման առիթ դարձավ: 1848 թվականին, Մասաչուսեթսի գլխավոր կամ ընդհանուր դատարանի կանոնադրությունը հնարավություն տվեց գրադարնի ստեղծմանը: Գրադարանը Բոստոնում պաշտոնապես հիմնադրվեց 1852 թվականին քաղաքի որոշմամբ[8]: Քաղաքապետ Բենջամին Սիվերը կոչ արեց քաղաքի օրենսդիր մարմնին, որ գրադարանը լինի գրանցված: 1852 թվականի մայիսին քաղաքի օրենսդրական մարմինը ընդունեց քաղաքապետի առաջարկությունները և Էդվարդ Կապենը ընտրվեց Բոստոնի հանրային գրադարանի առաջին գրադարանավար[9]:

Էդվարդ Էվերեթը, ով ցանկություն ուներ աջակցել գրադարանի ստեղծմանը, հավաքեց անհրաժեշտ փաստաթղթերը Կոնգրեսի երկու պալատներից, ավելացրեց իր սեփական փորձառությունը և առաջարկեց այդ հավաքածուն նոր գրադարան հիմնելու գործընթացին՝ որպես օգնություն: Էվերեթի նվիրաբերման ընթացքում, Ջորջ Թիկնորը ներգրավվեց նոր գրադարանի ստեղծման ակտիվ գործունեության մեջ[10]: 1852 թվականին, ֆինանսիստ Ջոշուա Բեյթսը կատարեց $50,000 նվիրատվություն Բոստոնում գրադարան հիմնելու համար: Բեյթսի նվիրատվությունը ստանալուց հետո, Թիկնորը կազմեց այն գրքերի ցանկը, որոնք անհրաժեշտ էին գնել: Նա շրջագայում էր միայն գրքեր ձեռք բերելու նպատակով, այցելում տարբեր գրադարաններ և գրքի գործակալություններ[10]:

Հանրային գրադարան, Բոյլսթոն փողոց, 1858–1895 (ավերվել է 1899).

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Wayne A. Wiegand, Donald G. Davis (1994)։ Encyclopedia of Library History։ Taylor & Francis։ էջեր 85–։ ISBN 978-0-8240-5787-9 
  2. «BPL By the Numbers: FY2014»։ Վերցված է 2014-10-15 
  3. American Library Association, "ALA Library Fact Sheet 22 – The Nation's Largest Libraries: A Listing by Volumes Held". July 2010.
  4. «BPL - BP by the Numbers»։ Bpl.org։ Վերցված է 2014-10-15 
  5. «The Boston Public Library Fact Sheet»։ Վերցված է 2014-06-24 
  6. «The Boston Public Library»։ Վերցված է 2014-01-01 
  7. McCrann, Grace-Ellen (2005): "Contemporary Forces That Supported the Founding of the Boston Public Library." Public Libraries, Vol. 44, no. 4, July/August 2005.
  8. For context, see: List of libraries in 19th-century Boston, Massachusetts
  9. International Dictionary of Library Histories, Volume 1
  10. 10,0 10,1 McCrann 2005.