Պողիկտոս (օպերա)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Պողիկտոս
Poliuto
Կոմպոզիտոր Գաետանո Դոնիցետտի
Լիբրետտոյի
հեղինակ(ներ)
Սալվատորե Կամմարանո
Լիբրետտոյի
լեզու
իտալերեն
Սյուժեի աղբյուր Պիեռ Կոռնել. «Պողիկտոս» ողբերգություն
Ժանր քնարական ողբերգություն
Գործողությունների թիվ 3
Ստեղծման թիվ 1837-38 թթ.
Առաջնախաղ 1848 թ. նոյեմբերի 30
Առաջնախաղի վայր Նեապոլ

Պողիկտոս (իտալ.՝ Poliuto), իտալացի երգահան Գաետանո Դոնիցետտիի օպերա երեք գործողությամբ։ Իտալերեն լիբրետտոյի հեղինակը՝ Սալվատորե Կամմարանո, ըստ Պիեռ Կոռնելի «Պողիկտոս» ողբերգության (1641-42)։ Ստեղծվել է 1838 թ. Նեապոլի «Սան-Կարլո» թատրոնի համար, սակայն բեմադրությունը վերջին պահին արգելվել է։ 1840 թ. Դոնիցետտին վերամշակել է օպերան ֆրանսիական բեմի համար։ «Մարտիրոսներ» անվան տակ այն բեմադրվել է 1840 թ. ապրիլի 10-ին։ Իտալական տարբերակի առաջնախաղը կայացել է 10 տարի անց՝ 1848 թ. նոյեմբերի 30-ին Նեապոլի նույն թատրոնում։

Օպերայի սյուժեի հիմքում ընկած է 3-րդ դարում Մալաթիա (Մելիտենե) քաղաքում ապրած ազգությամբ հայ Պողիկտոսի մարտիրոսական մահի պատմությունը։ Չանսալով իր կնոջ պաղատանքներին, աներոջ խնդրանքներին՝ վերադառնալ հնոց հավատին, Պողիկտոսը քրիստոնեություն էր ընդունել, ենթարկվել էր հետապնդումների և հենց աներոջ կողմից էլ տանջամահ էր արվել։

«Պողիկտոս» օպերան բեմադրվել է նաև Երևանի օպերայի և բալետի ակադեմիական թատրոնում. առջնախաղը կայացել է 1993 թվականի ամռանը՝ Տիգրան Լևոնյանի բեմադրությամբ։ Պարտիտուրան Հայաստան է բերվել 70 - ականներին, Վատիկանի գրադարանից, Վազգեն Առաջին Ամենայն հայոց կաթողիկոսի և Հռոմի պապի բանակցությունների շնորհիվ։ Մինչ 2004 թվականը օպերան եղել է թատրոնի մշտական խաղացանկում, այնուհետև, շենքի վերանորոգումից հետո, մյուս բոլոր ներկայացումների հետ վերականգնվել է[1]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]