Զելանդիա (կղզի)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Զելանդիա կղզին

Զելանդիա (դան.՝  Sjælland [ˈɕɛˌlænˀ]), Բալթիկ ծովի և Դանիայի ամենամեծ կղզին, Դանիայի թագավորության կազմում երրորդը Գրենլանդիայից և Դիսկոյից հետո: Բնակչությունը 2007 թվականի տվյալներով կազմում է 2 130 541 մարդ, բնակչության խտությունը` 303,021 մարդ/կմ²:

Աշխարհագրությունը [խմբագրել]

Կղզին գտնվում է Կատեգատ նեղուցի և Բալթիկ ծովի միջև: Շվեդիայից բաժանվում է Էրեսուն նեղուցով, իսկ Ֆյուն կղզուց Մեծ գոտի նեղուցով: Զելանդիայի մակերեսը կազմում է 7031 կմ²: Ափերը նիմնականում ցածրադիր են, խիստ կտրտված են ֆյորդերով և ծովածոցերով (Իսե-ֆյորդ, Սայերյո-Բուգտ և այլն):

Զելանդիայի վրա գտնվում են բազմաթիվ լճեր, այդ թվում նաև Դանիայի ամենամեծ լիճը` Արեսյոն: Կղզու վրա գտնվող Սուս-Աա գետի երկարությունն է 82 կմ: Դեռևս XX-րդ դարի սկզբում կղզին ծածկված էր հիանալի հաճարենու և կաղնու անտառներով, սակայն այժմ այս անտառների մակերեսը խիստ պակասել է: Զելանդիայի արևելյան ափին և մոտ գտնվող Ամագեր կղզու վրա է գտնվում Դանիայի մայրաքաղաք Կոպենհագենը:

Ծագումնաբանությունը [խմբագրել]

Անվանումը առաջացել է դանիական Sæl (փոկ) և land (երկիր) բառերից, քանի-որ Զելանդիայի ափերին բնակվում էին մեծ քանակությամբ փոկեր: Ժամանակակից գրառումով կղզու անվանման Sjæl մասը նշանակում է ոգի, այնպես, որ Զելանդիան կարելի է անվանել ոգու երկիր:

Կարևոր քաղաքները [խմբագրել]