Սպիտակ կաղնի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սպիտակ կաղնի: Հասուն ծառ: ԱՄՆ: Օհայո նահանգ

Սպիտակ կաղնի[1] (լատ.՝ Quercus alba), հաճարազգիների ընտանիքի մշտադալար կամ տերևաթափ ծառերի ցեղ է[2]: Ցեղի անունը` լատ.՝ Verkus բառ է, որը նշանակում է գեղեցիկ ծառ[3]։ Հին Հունաստանում այն նվիրված էր գիտության, արևի և արվեստի աստված Ապոլլոնին[4]։ Կաղնու ճյուղը համարվում էր հզորության նշանաբան, այն պարգևում էին մարդկանց կյանքը փրկողներին, զինվորական սխրանքներ գործողներին և այլն[5]։ Հռոմեացիների մոտ այն նվիրված էր Յուպիտերին[6]։ Սլավոնները կաղնին համարել են սուրբ ծառ. այն նվիրված է եղել կայծակի և որոտի աստված Պերունին[7], իսկ հնդկիները ծառն անվանել են «տևադարա», որը բառացի նշանակում է «աստվածածառ»[8]։

Բուսաբանական նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծառը մինչև 25 մետր, երբեմն մինչև 40 մետր բարձրությամբ[9]: Այս տեսակի առանձնահատկությունն այն է, որ ունի լայն սաղարթ, ճյուղերը լայն բացված են և աճում են գետնին զուգահեռ[10]: Կեղևը բաց մոխրագույն է[11]: Տերևները երկարավուն օվալաձև է, 12-20 սմ երկարությամբ[12]:

Բնապահպանություն և տարածվածություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բնական պայմաններում այն աճում է Հյուսիսային Ամերիկայի արևելքում՝ Քվեբեկից հյուսիս մինչև Ֆլորիդայից հարավ[13]:

Հյուսիսային Ամերիկա, Սպիտակ կաղնի

Առանձին ծառեր հասնում են մինչև 600 տարեկան[14]:

Կիրառում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սպիտակ կաղնու փայտանյութը ավանդաբար համարվում է ամենալավը վիսկու և գինու տակառների արտադրության համար[15]:

Մշակում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սպիտակ կաղնի ծառը բնական խորհրդանիշ է ԱՄՆ-ի Մերիլենդի նահանգում[16]: Իրականում սպիտակ կաղնին աճում է Ջորջիա նահանգի Աթենս քաղաքում, տեղական զբոսաշրջային գրավչություն է[17]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Романов И. В., Шамаев А. С. (2019)։ «О ЗАДАЧЕ ГРАНИЧНОГО УПРАВЛЕНИЯ ДЛЯ СИСТЕМЫ, ОПИСЫВАЕМОЙ ДВУМЕРНЫМ ВОЛНОВЫМ УРАВНЕНИЕМ»։ Известия Российской академии наук. Теория и системы управления (1): 109–116։ ISSN 0002-3388։ doi:10.1134/s000233881901013x 
  2. Mämmelä Pirjo, Savolainen Heikki, Lindroos Lasse, Kangas Juhani, Vartiainen Terttu (2000-09-01)։ «Analysis of oak tannins by liquid chromatography-electrospray ionisation mass spectrometry»։ Journal of Chromatography A (անգլերեն) 891 (1): 75–83։ ISSN 0021-9673։ doi:10.1016/S0021-9673(00)00624-5 
  3. SHEN Chen, WANG Guilian (2019-06-28)։ «A Study of Subtitle Translation in Shawshank Redemption Under Register Theory»։ US-China Foreign Language 17 (06)։ ISSN 1539-8080։ doi:10.17265/1539-8080/2019.06.006 
  4. Kunkel Günther (1978)։ Flowering Trees in Subtropical Gardens։ Dordrecht: Springer Netherlands։ էջեր 15–16։ ISBN 978-94-009-9991-6 
  5. «Japan Times Weekly, Volume 06, Issue 17 - 1940-08-22»։ Manchuria Daily News Online։ Վերցված է 2020-02-23 
  6. «Oak barrels leave chemical signature in wine»։ New Scientist 202 (2710): 15։ 2009-05։ ISSN 0262-4079։ doi:10.1016/s0262-4079(09)61430-5 
  7. Adams Em V., Van Puymbroeck Marieke, Torphy Heather S., Helsel Brian C., Kemper Karen A., Dye Cheryl, Schmid Arlene A. (2019-10-03)։ «A Novel Approach to Fall Risk Reduction: Combining Education and Therapeutic Yoga»։ OBM Geriatrics 4 (1): 1–1։ ISSN 2638-1311։ doi:10.21926/obm.geriatr.2001097 
  8. Powell Douglas S., Dickson David R. (1984)։ Forest statistics for Maine, 1971 and 1982 /։ Broomall, Pa. :: U.S. Dept. of Agriculture, Forest Service, Northeastern Station, 
  9. Malcomson Robert (2005-12)։ «Book Review: A Call to the Sea: Captain Charles Stewart of the USS Constitution»։ International Journal of Maritime History 17 (2): 463–465։ ISSN 0843-8714։ doi:10.1177/084387140501700282 
  10. Betjemann, Peter J., 1973- (2011)։ Talking shop : the language of craft in an age of consumption։ Charlottesville: University of Virginia Press։ ISBN 978-0-8139-3169-2։ OCLC 785943089 
  11. McDonald Charles B., Ash Andrew N. (1982)։ A survey of natural areas in Tyrrell County, North Carolina : for The North Carolina Natural Heritage Program, Coastal Natural Area Inventory Project /։ Raleigh :: North Carolina Coastal Energy Impact Program, Office of Coastal Management, North Carolina Dept. of Natural Resources and Community Development, 
  12. «Washington Post Virginia Voters Poll, January 1994»։ ICPSR Data Holdings։ 1997-05-16։ Վերցված է 2020-02-23 
  13. Morin Nancy R. (2014-09)։ «New Publication: Flora of North America North of Mexico, Volume 28: Bryophyta, Part 2.NEW PUBLICATION: Flora of North America north of Mexico, Volume 28: Bryophyta, Part 2. Flora of North America Editorial Committee, pp. US $95. ISBN 9780190202750. Oxford University Press, www.oup.com. August 2014.»։ Evansia 31 (3): 112–112։ ISSN 0747-9859։ doi:10.1639/079.031.0307 
  14. Sutherland Steve (2004)։ «Fuels planning: science synthesis and integration; environmental consequences fact sheet 01: Fire Effects Information System (FEIS)»։ Ft. Collins, CO 
  15. Trees of the World Boreal Forests — Quercus alba — White Oak
  16. «Figure 1: Minimum-Spanning-Tree of 462 hemagglutinin gene sequences of “Old-World”-orthopoxviruses retrieved from NCBI (March 2018).»։ dx.doi.org։ Վերցված է 2020-02-23 
  17. «Sediment transport by the White River into Mud Mountain Reservoir: Washington, June 1974-June 1976»։ 1978 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Деревья и кустарники СССР. Дикорастущие, культивируемые и перспективные для интродукции. / Ред. тома С. Я. Соколов. — М.Л.: Изд-во АН СССР, 1951. — Т. II. Покрытосеменные. — С. 488. — 612 с. — 2500 экз.