Պետր Բեզրուչ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պետր Բեզրուչ
Památník Petra Bezruče - interiér, portrét básníka1.jpg
Ծննդյան անունչեխ․՝ Vladimír Vašek
Ծնվել էսեպտեմբերի 15, 1867(1867-09-15)[1][2][3]
ԾննդավայրՕպավա, Օպավայի շրջան
Վախճանվել էփետրվարի 17, 1958(1958-02-17)[1][4][5] (90 տարեկանում) կամ փետրվարի 12, 1958(1958-02-12)[4] (90 տարեկանում)
Վախճանի վայրՕլոմոուց, Օլոմոուցի շրջան[4] կամ Kostelec na Hané, Պրոստեյովի շրջան[5]
Մասնագիտությունգրող և բանաստեղծ
Լեզուչեխերեն[1]
ԱզգությունՉեխեր
ՔաղաքացիությունFlag of the Czech Republic.svg Չեխիա
Պարգևներժողովրդական արտիստ և Բռնոյի պատվավոր քաղաքացի[6]
Petr Bezruč autogram podpis.png
Petr Bezruč Վիքիպահեստում

Պետր Բեզրուչ (իսկական անունը՝ Վլադիմիր Վաշեկ, չեխ․՝ Petr Bezruč, սեպտեմբերի 15, 1867(1867-09-15)[1][2][3], Օպավա, Օպավայի շրջան - փետրվարի 17, 1958(1958-02-17)[1][4][5] կամ փետրվարի 12, 1958(1958-02-12)[4], Օլոմոուց, Օլոմոուցի շրջան[4] և Kostelec na Hané, Պրոստեյովի շրջան[5]), չեխ գրող և բանաստեղծ, ով ստեղծագործել է չեխերեն: Չեխիայի գիտությունների և արվեստի ակադեմիայի անդամ։ Չեխոսլովակիայի ժողովրդական արտիստ (1945)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պետր Բեզրուչը ծնվել է Օպավայում չեխական Սիլեզիայում, ուսուցիչ ընտանիքում։ Դպրոցում դժվարությամբ սովորել է գերմաներեն, մաթեմատիկա, երգեցողություն, ուսումնասիրել է հին հունարեն և սկսել է գրել առաջին բանաստեղծությունները, որոնցով նա ծաղրել իր չսիրած ուսուցիչներին։ Տարվել է համաշխարհային գրականությամբ, 14 տարեկան հասակում ինքնուրույն սովորել է ռուսերեն, որպեսզի կարողանա կարդալ ռուս գրողների բնօրինակ աշխատանքները։ Դպրոցն ավարտելուց հետո որոշել է գնալ մենաստան, սակայն ընդունվել է Պրահայի համալսարանի բանասիրության ֆակուլտետը։ Ընտանիքի նյութական ծանր վիճակի պատճառով թողել է ուսումը։ 1888 թվականին վերադարձել է Բռնո: 1891-1893 թվականներին աշխատել է Միստեկ քաղաքում, որտեղ մոտիկից ծանոթացել է սիլեզիական պրոլետարիատի կյանքին, որը հարուստ նյութ է տվել նրան իր ապագա բանաստեղծությունները գրելու համար։

Գրական գործունեությունն սկսել է 1889 թվականին՝ Ռատիբոր Սուկ կեղծանվամբ հրատարակելով իր ֆելիետոններն ու ակնարկները՝ «Ակնարկներ Լյուստիգի սրճարանի մասին» խորագրով։ 1899 թվականին «Ժամ» ամսագրում տպագրված բանաստեղծությունները ստորագրել է որպես «Պետր Բեզրուչ»: 1909 թվականին այդ բանաստեղծությունները առանձին գրքով հրատարակվել են «Սիլեզյան երգեր» խորագրով։ Ժողովածուն ունեցել է մի շարք հրատարակություններ։

«Սիլեզյան երգեր» չեխական ռեալիստական պոեզիան զարգացման նոր աստիճանի է բարձրացրել։ Բեզրուչն առաջինն է ստեղծել չեխ բանվորի կոնկրետ-պատմական կերպարը՝ հանդես գալով նրա անունից։ «Սիլեզյան երգերը» պոլեմիկական սրությամբ ուղղված լինելով դեկադենտական պոեզիայի դեմ, ուղիներ է հարթել պրոլետարական բանաստեղծներ Ս. Նեյմանի, Ի. Վոլկերի և ուրիշների համար։

1916-1945 թվականներին Պետր Բեզրուչը գրել է մի շարք ստեղծագործություններ, որոնց բնորոշ գիծը դժգոհությունն է Չեխոսլովակյան բուրժուական հանրապետությունում տիրող կարգերից։ Այդ տարիների լավագույն ստեղծագործությւոններից է «Երկնագույն թիթեռնիկ» (1931) պոեմը[7]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]