Մելիսանտի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մելիսանտի
հուն․՝ Μελισσάνθη
Ծնվել էապրիլի 7, 1907(1907-04-07)
Վախճանվել էնոյեմբերի 11, 1990(1990-11-11) (83 տարեկանում)
Մասնագիտությունբանաստեղծ, լրագրող, գրող և ուսուցչուհի
Լեզունոր հունարեն
ՔաղաքացիությունFlag of Greece.svg Հունաստան

Մելիսանտի (հունարեն՝ Μελισσάνθη, իսկական անուն-ազգանունը՝ Էվա Կուգիա-Սկանդալակի հուն․՝ Ήβη Κούγια - Σκανδαλάκη, ապրիլի 7, 1907(1907-04-07) - նոյեմբերի 11, 1990(1990-11-11)[1]), 20-րդ դարի հույն բանաստեղծուհի, թատերագիր, մանկավարժ, թարգմանչուհի[2]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Էվա Կուգիան ծնվել ու մեծացել է Հունաստանի մայրաքաղաք Աթենքում: Մանուկ հասակից երաժշտության, նկարչության, բալետի, դասական պարերի դասեր է առել: 1923-1924 թվականներին Շվեյցարիայի առողջարաններից մեկում բուժվել է տուբերկուլյոզից[1]:

Ֆրանսերեն, անգլերեն ու գերմաներեն է սովորել և ֆրանսիական գրականություն ուսումնասիրել Աթենքի ֆրանսիական ինստիտուտում և Abendschule-ում[3], ապա դասավանդել է Հունաստանի մայրաքաղաքի միջնակարգ դպրոցներում: Միաժամանակ թերթերում ու գրական ամսագրերում հանդես է եկել քննադատական հոդվածներով ու թղթակցություններով: Իր ուժերը փորձել է նաև քնարերգության ասպարեզում և 1930 թվականին Մելիսանտի գրական կեղծանունով լույս է ընծայել իր առաջին բանաստեղծական ժողովածուն: 1932 թվականին ամուսնացել է փաստաբան և քաղաքական գործիչ Յանիս Սկանդալակիսի (հուն․՝ Ιωάννη Σκανδαλάκη) հետ:

Մահացել է 1991 թվականին (ըստ որոշ աղբյուրների՝ 1990 թվականին)[3]:

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Phōnes entomou («Միջատների ձայները») խորագիրը կրող բանաստեղծական առաջին ժողովածուին հաջորդել են ևս տասը ժողովածուներ; 1976 թվականին լույս է տեսել նաև նրա քնարերգության հատընտիրը՝ Ta poiimata tis Melissanthis 1930-1974 («Մելիսանտիի տաղերը») խորագրով: Տաղանդավոր կին գրողը հեղինակել է նաև O mikros adhelfos («Փոքրիկ եղբայրը») թատերգությունը, որն արժանացել է «Սիկիարիդիո» մրցանակի: Մելիսանտիի վաղ շրջանի գեղարվեստական ստեղծագործություններում արծարծվում են հավատին, դավանանքին առնչվող, կրոնական թեմաներ: Ուշ շրջանի երկերում իրեն զգացնել է տալիս էքզիստենցիալիզմը[3]:

Երկերի ընտրանի[1]
  • Phōnes entomou («Միջատների ձայները») (1930)
  • Profiteies («Մարգարեություններ») (1931, 1940) (Ի դեպ, անվանի բանաստեղծ Միլտիադիս Մալակասիսն այս ժողովածուն բնորոշել է որպես «բանաստեղծական ֆենոմեն, որը մոտենում է հրաշքի»):
  • O gyrismos tou asotou («Անառակի վերադարձը») (1935)[4]
  • Lyriki Exomologisi («Քնարական խոստովանություններ») (1945)[5]
  • Anthropino Schima («Մարդու նման») (1961)[6]
  • To fragma tis Siopis («Լռության պատնեշը») (1965)[7]
  • Ta poiimata tis Melissanthis 1930-1974 («Մելիսանտիի տաղերը») (1976)

Թատերգություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ο μικρός αδελφός («Փոքրիկ եղբայրը», 1960, մանկական թատրոնում իրականացված բեմականացումն արժանացել է Սկիարիդիո մրցանակի)

Այս ամենից զատ՝ Մելիսանտին հունարեն է թարգմանել արտասահմանյան անվանի բանաստեղծների, այդ թվում՝ Ռոբերտ Ֆրոսթի, Էմիլի Դիքինսոնի [1], Ռայներ Մարիա Ռիլկե մի շարք ստեղծագործություններ[3]:

Մրցանակներ, պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Աթենքի ակադեմիայի մրցանակ (1936) O gyrismos tou asotou ժողովածուի համար[8]
  • «Պալամաս» պատվավոր պարգև (1945) Exomologisi ժողովածուի համար[9][10]
  • Պետական 2-րդ կարգի մրցանակ պոեզիայի համար (1965)
  • «Վաստակի համար» ոսկե շքանշան և Ոսկե խաչ (1965)[1]
  • Պետական 1-ին կարգի մրցանակ պոեզիայի համար (1976 թ.)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Το ομώνυμο λήμμα στη Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια «Χάρη Πάτση», τόμος 17, σελ. 534 (Հունական նոր հանրագիտարան, հատոր 17, էջ 534)