Հուդայի լեռներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Հուդայի լեռներ
Տեսակլեռնաշղթա
Երկիր Իսրայել,  Պաղեստին և Պաղեստին
Մասն էՄեծ ռիֆտային հովիտ
Բարձրությունը ծովի մակարդակից1026 մետր
Նյութնստվածքային ապար
31°40′00″ հս․. լ. 35°10′00″ ավ. ե.HGЯO

Հուդայի լեռներ[1] (եբրայերեն՝ הרי יהודה‎, Հարեի Հուդա, արաբ․՝ جبال الخليل‎‎, Ջիբալ ալ-Խալիլ), ծովի մակարդակից 800-900 մետր բարձրության վրա գտնվող լեռներ, որոնք գտնվում են Իսրայելի արևելքում՝ Երուսաղեմի շուրջը մինչև Հուդայի անապատ[2], որը իջնում է Մեռյալ ծով[3]։

«Հուդայի լեռներ» անվանումը գալիս է Իսրայելի տասներկու ցեղերից մեկի՝ Հուդայի ցեղից, որը Եգիպտոսը լքելուց հետո հրեաների կողմից Քանանի նվաճման ժամանակ ստացավ այդ հողերը[4]։

Հուդայի լեռներով է անցնում Իսրայելական երկաթգծերը, որոնք Բեյթ Շեմեշից Սորեկ գետի միջով և Ռեֆայմ հովտով անցնում և հասնում են Երուսաղեմի հարավային երկաթուղային կայարան`Մալհա[5]։ Այժմ մշակվում է Հուդայի լեռների շրջանի զարգացման ծրագիր[1]։

Քաղաքական տեսանկյունից ներկայումս այն տարածքը, որում գտնվում են Հուդայի լեռները[6], մասամբ վերահսկվում է Իսրայելի պետության և Հորդանան գետի Արևմտյան ափի վարչակազմի կողմից[7]։

Հուդայի լեռների վանքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հուդայի լեռներում կան բազմաթիվ վանքեր և նրանց կից եկեղեցիներ[8]։ Մասնավորապես.

  • Լատրունի Մարիամ Աստվածածնի վանքը, որը հիմնադրվել է 1890 թվականին լռության ուխտ արած վանականների պատվերով, գտնվում է Թել Ավիվից 30 կմ արևելք՝ թիվ 3 և թիվ 1 մայրուղու խաչմերուկում։ 19-րդ դարի սկզբին, Նապոլեոնի արշավանքին զուգահեռ խաղողի բերք է բերվել Սուրբ երկիր։ Այն տնկել են Հուդայի լեռների բլուրներից մեկի վրա, իսկ ավելի ուշ այս վայրում վանք է հիմնել։ Վանքը դեռ հայտնի է իր գերազանց գինիներով, որոնք պատրաստված են Նապոլեոնյան արշավանքի ժամանակ բերված խաղողներից։ Այն աճեցվում է վանքին պատկանող հողերում, կա նաև ձիթենիների պուրակ[9]։
  • Էմմաուսի Ֆրանսիական միանձնուհիների վանքը գտնվում է Թել Ավիվից Երուսաղեմ տանող ճանապարհին։ Այնտեղ հատակին կան պահպանված հին ժողովարանի և խճանկարի ավերակներ, որոնք պատկերում են Քրիստոսի կողմից ստեղծված հրաշքներից մեկը։
  • Սուրբ Գևորգ վանք (St. George) Վադի-էլ- Կիլտ կիրճում։
  • Ֆարանի մայրավանքը Էյն-Ֆարա կիրճում։
  • Սուրբ Գերասիմի վանք-օազիս՝ Հուդայի անապատում առաջիններից մեկն է[10]։
  • Երուսաղեմի մերձակայքում գտնվող Էյն Քարեմում կա Գորնի վանք (մենաստան), որը պատկանում է ռուս ուղղափառ եկեղեցուն, ինչպես նաև Հանդիպման կաթոլիկ եկեղեցին և XII դարի Հովհաննես Մկրտիչ Բենեդիկտինեն եկեղեցին (Սուրբ Հովհաննես Բ Հարիմ եկեղեցի)։
  • Բիթ Ջեմալի վանք։
  • Ռաֆատի վանք[11]։
  • Հովհաննես Մկրտչի վանքը Էվեն-Սապիրում։
  • Արաբական Աբու-Գոշ գյուղի երկու եկեղեցիներ՝ Բենեդիկտյան միաբանություն և Տապան եկեղեցի[12]։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հուդայի անապատ, ցամաքային տարածք, որը Հուդայի լեռներից իջնում է դեպի արևելք՝ Հորդանանի Ռիֆթի հովիտ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 "Encyclopaedia Britannica". Lexikon des gesamten Buchwesens Online. Retrieved 2020 թ․ հունվարի 4.
  2. Encyclopedia of prehistory. Peregrine, Peter N. (Peter Neal), 1963-, Ember, Melvin., Human Relations Area Files, inc. New York: Kluwer Academic/Plenum Publishers. ©2001-©2002. ISBN 0-306-46264-8. OCLC 42476753.{{cite book}}: CS1 սպաս․ այլ (link)
  3. Bar, Oded; Zilberman, Ezra; Feinstein, Shimon; Calvo, Ran; Gvirtzman, Zohar (2016-03). "The uplift history of the Arabian Plateau as inferred from geomorphologic analysis of its northwestern edge". Tectonophysics (in անգլերեն). 671: 9–23. doi:10.1016/j.tecto.2016.01.004.
  4. Ling, Timothy J. M. The Judaean Poor and the Fourth Gospel. Cambridge: Cambridge University Press. pp. 98–145. ISBN 978-0-511-48804-7.
  5. SINGER, ARIEH (1966-03). "THE MINERALOGY OF THE CLAY FRACTION FROM BASALTIC SOILS IN THE GALILEE, ISRAEL". Journal of Soil Science. 17 (1): 136–147. doi:10.1111/j.1365-2389.1966.tb01461.x. ISSN 0022-4588.
  6. Coleson, Joseph E., 1947-. Joshua. Stone, Lawson Grant, 1955-, Driesbach, Jason K., Comfort, Philip Wesley. Carol Stream, Illinois. ISBN 978-1-4143-9879-2. OCLC 956716967.{{cite book}}: CS1 սպաս․ բազմաթիվ անուններ: authors list (link) CS1 սպաս․ թվային անուններ: authors list (link)
  7. Gardner, George (1886 թ․ ապրիլի 1). "The Hills Stand about Jerusalem". The Musical Times and Singing Class Circular. 27 (518): 229. doi:10.2307/3361473. ISSN 0958-8434.
  8. Hançer, Mete (2019). Developments in Structural Geology and Tectonics. Elsevier. pp. 83–100. ISBN 978-0-12-815048-1.
  9. Flexer, A.; Gilat, A.; Hirsch, F.; Honigstein, A.; Rosenfeld, A.; Rueffer, T. (1989-07). "Late Cretaceous evolution of the Judean Mountains as indicated by ostracodes". Terra Nova (in անգլերեն). 1 (4): 349–358. doi:10.1111/j.1365-3121.1989.tb00385.x.
  10. Hengel, Martin (1990 թ․ մարտի 22). The Cambridge History of Judaism. Cambridge University Press. pp. 35–78. ISBN 978-0-521-21929-7.
  11. Ben-Sasson, Hillel (2019). "Understanding YHWH". doi:10.1007/978-3-030-32312-7. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  12. A History of the Soviet Union from the Beginning to its Legacy. Cambridge University Press. pp. 1–13. ISBN 978-1-107-14105-6.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]