Հիստասպես (Դարեհ I-ի հայր)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հիստասպես
Ծնվել է մ.թ.ա. 6-րդ դար
Մահացել է մ. թ. ա. 495
Մասնագիտություն Նահանգապետ
Ծնողներ հայր՝ Arsames
Զբաղեցրած պաշտոններ Սատրապ
Երեխաներ Դարեհ I Մեծ, Artaphernes և Artabanus

Հիստասպես (Greek: Ὑστάσπης), Vishtaspa (Persian) կամ Gustasp (ժամանակակից Պարսկաստան) (մ.թ.ա. 6-րդ դար - մ. թ. ա. 495), պարսից սատրապ Բակտրիայից Պարսկաստանում։ Նա եղել է Դարեհ I-ի` Աքեմենյան կայսրության թագավորի հայրը[1]։ Նա նաև Արտաբանի հայրն էր, նրա, որը եղել էր և' Դարեհի՝ իր եղբոր, և' Քսերքսես I-ի՝ Դարեհի հաջորդի հավատարիմ խորհրդատուն։ Արսամեսի եղբայր Հիստասպեսը եղել է Աքեմենյանների պարսկական թագավորական տան անդամ։ Նա պարսկական սատրապ էր Կամբիզի օրոք (հավանաբար, նաև Կյուրոս Բ Մեծի) և ուղեկցում էր Կյուրոսին մասագետների դեմ արշավանքում։ Սակայն նրան ետ են ուղարկում Պարսկաստան, որպեսզի ծառայի ավագ եղբորը՝ Դարեհին, որին Կյուրոս Մեծը երազից հետո կասկածում էր դավաճանության մեջ։ Դարեհից բացի, Հիստասպեսն երեք որդի ուներ[2] Արտաբանես[3] և Արտանես [3][4]։

Ամմիանոս Մարկելինոսը[5]պատմում է Հնդկաստանում` բրահմանների մոտ, նրա ուսուցման մասին։

Aquote1.png Հիստասպեսը շատ իմաստուն միապետ էր` Դարեհի հայրը։ Նա խիզախորեն թափանցում է վերին Հնդկաստանի հեռավոր շրջանը՝ հասնելով մի ապահով, լուռ, մեկուսի վայր, որը սեփականությունն էր գերագույն մարդկանց՝ բրահմաների: Նրանց ուսուցումից նա իմացավ աշխարհի և աստղերի շարժման սկզբունքների և զոհաբերության մաքուր ծեսերի մասին...Ամմիանուս Մարկելինուս[6] Aquote2.png


Հիստասպեսի անունը հանդիպում է Պերսեպոլիսի արձանագրություններում[7]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Boyce Mary (1982)։ A History of Zoroastrianism: Volume II: Under the Achaemenians (անգլերեն)։ BRILL։ էջ 41։ ISBN 9789004065062 
  2. Dymock John, Dymock Thomas (1833)։ Bibliotheca Classica: Or, A Classical Dictionary ... Containing an ... Account of the Proper Names ... in Greek and Latin Authors, Relating to History, Biography, Mythology, Geography, and Antiquities (անգլերեն)։ Longman, Rees, Orme, Brown, Green & Longman։ էջ 109 
  3. 3,0 3,1 Dymock John, Dymock Thomas (1833)։ Bibliotheca Classica: Or, A Classical Dictionary ... Containing an ... Account of the Proper Names ... in Greek and Latin Authors, Relating to History, Biography, Mythology, Geography, and Antiquities (անգլերեն)։ Longman, Rees, Orme, Brown, Green & Longman։ էջ 110 
  4. Herod, i. 209, 210, iii. 70, iv. 83, vii. 224.
  5. xxiii. 6
  6. Ammianus Marcellinus, Roman History. London: Bohn (1862) Book 23. pp.316-345. 
  7. Grotefend, Beilage zu Heeren's Ideen