Լուբումբաշի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Բնակավայր
Լուբումբաշի
ֆր.՝ Lubumbashi
Զինանշան
Lubumbashi coat of arms.svg

Downtown Lubumbashi, Democratic Republic of the Congo - 20061130.jpg
Կոորդինատներ: 11°40′11″ հվ. լ. 27°27′29″ ավ. ե. / 11.66972° հս․. լ. 27.45806° ավ. ե. / 11.66972; 27.45806
ԵրկիրԿոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Հիմնադրված է1910 թ.
Մակերես747 000 000 քառակուսի մետր
ԲԾՄ1208±1 մետր
Բնակչություն1 786 397 մարդ (2012)
Ժամային գոտիUTC+2
##Լուբումբաշի (Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն)
Red pog.png

Լուբումբաշի[1] (ֆր.՝ Lubumbashi, մինչև 1966 թվականը՝ Էլիզաբեթվիլ), Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետության երկրորդ խոշորագույն քաղաքը, Վերին Կատանգա նահանգի վարչական կենտրոնը (1971 թվականից մինչև 1997 թվականը նահանգը կոչվել է Շաբա): Պղնձի արդյունահանման և ձուլման կենտրոն: Բնակչությունը՝ 1 786 397 մարդ (2012)։

Կենտրոնական բանկի մոտ
Ուղևորներով առաջին գնացքը Կինդու քաղաք է ժամանում Լուբումբաշիից վերականգնված երկաթուղով

Բելգիական գաղութարարների և գործարանների առկայությունը տարածաշրջանում պայմանավորված է պղնձի հանքավայրերով և Հարավային Աֆրիկայում երկաթուղու շինարարությամբ: Երկաթուղին Կոնգոյի սահմանին (ներկայիս Զամբիայի կողմից) մոտեցել է 1908 թվականին և ապագա քաղաք է հասել 1910 թվականի սեպտեմբերի 27-ին, իսկ հարևան «L’Etoile du Congo» («Congo Star», «Կոնգոյի աստղ», նախկինում՝ Կուլուկուլուկու (Kalukuluku) հանքին՝ հոկտեմբերի 1-ին[2]: Համապատասխանաբար 1910 թվականի սեպտեմբերի 1-ին բելգիական գաղութային իշխանություններն այդ ժաանակ Լուբումբաշի գետի ափին կառուցվող նոր քաղաքը հայտարարել են Կատանգա նահանգի մայրաքաղաք: Քաղաքը կոչվել է Էլիզաբեթվիլ ի պատիվ Էլիզաբեթ Բավարացու (1876-1965)՝ դրանից կարճ ժամանակ առաջ թագադրված Ալբերտ I-ի կնոջ: Էլիզաբեթն Ալբերտի հետ այցելել են այդ վայրերը 1909 թվականին՝ Ալբորտի հորեղբոր մահանալուց և նրա գակալաությունից ընդամենը մի քանի ամիս առաջ[3]:

Իր ներկայիս անվանումը, որը հիմնված է քաղաքի մոտ հոսող գետի անվան վրա, բնակավայրն ստացել է 1966 թվականին՝ համաձայն նախագահ Սեսե Սեկո Մաբուտուի քաղաքականության, որը նպատակ ուներ վերադառնալ Կոնգոյի սկաբնական անվանումներին: Գետի անվանումը իր հերթին ծագում է bumba բառից, որը նշանակում է «կավ» բեմբա տեղական լեզվով և ազգակցական այլ լեզուներով[4][5]:

Լուբումբաշին երկաթուղային հանգույց է (չնայած երկաթուղիները վատ վիճակում են): Այստեղ կա միջազգային օդանավակայան:

Քաղաքն ունի համալսարան, Կենտրոնական Աֆրիկայի արդյունաբերության զարգացման հետազոտությունների կենտրոն, Աֆրիկյան լեզուների ուսումնասիրության և ազգագրության կենտրոն:

Զարգացած են պղնձաձուլությունը, տեքստիլ, քիմիական արդյունաբերությունները:

Կլիմա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լուբումբաշիի կլիմայական տվյալները
Ամիս հունվ փետ մարտ ապր մայ հուն հուլ օգոս սեպ հոկ նոյ դեկ Տարի
Միջին բարձր °C (°F) 26
(79)
26
(79)
26
(79)
27
(81)
26
(79)
25
(77)
25
(77)
27
(81)
30
(86)
31
(88)
28
(82)
26
(79)
26.9
(80.6)
Միջին օրական °C (°F) 21
(70)
21
(70)
21
(70)
20.5
(68.9)
18
(64)
16.5
(61.7)
16.5
(61.7)
18
(64)
21
(70)
23
(73)
22
(72)
21
(70)
19.96
(67.94)
Միջին ցածր °C (°F) 16
(61)
16
(61)
16
(61)
14
(57)
10
(50)
8
(46)
8
(46)
9
(48)
12
(54)
15
(59)
16
(61)
16
(61)
13
(55.4)
Անձրևի տեղումներ մմ (դյույմ) 253
(9.96)
257
(10.12)
202
(7.95)
60
(2.36)
4
(0.16)
1
(0.04)
0
(0)
0
(0)
4
(0.16)
37
(1.46)
163
(6.42)
257
(10.12)
1238
(48,75)
Միջ. անձրևոտ օրեր 24 23 21 9 2 0 0 0 1 5 17 24 126
աղբյուր: https://www.weather2travel.com/climate-guides/congo-kinshasa/lubumbashi.php

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Географический энциклопедический словарь: географические названия / Под ред. А. Ф. Трёшникова. — 2-е изд., доп. — М.: Советская энциклопедия, 1989. — С. 288. — 210 000 экз. — ISBN 5-85270-057-6.
  2. L’Etoile du Congo Mine (Star of the Congo Mine; Kalukuluku Mine)
  3. Kevin Shillington (2005)։ Encyclopedia of African history 1։ CRC Press։ էջեր 856–857։ ISBN 1579584535 
  4. «D’où vient le nom de Lubumbashi?» (Откуда происходит название Лубумбаши?) (Ֆրանսերեն )
  5. AIMF: Villes, émigration et immigration: enjeux économiques et culturels Արխիվացված է Նոյեմբեր 15, 2008 Wayback Machine-ի միջոցով:, стр. 181; переименование в 1966 г., по названию реки.