Դարջիլինգ (թեյ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Դարջիլինգ
Frisch aufgebrühter Schwarzer Tee Darjeeling (Second Flush).jpg
ՏեսակGeographical indications in India?
ԵնթատեսակՍև թեյ
ԾագումFlag of India.svg Հնդկաստան
Darjeeling tea Վիքիպահեստում

Դարջիլինգ (անգլ.՝ Darjeeling), թեյ, որն աճեցվում է Հիմալայներում, Հնդկաստանի հյուսիսային լեռնային մասում գտնվող համանուն քաղաքի շրջակայքում։ Թեյի այս տեսակն աճեցվում և պատրաստվում է որոշակի պայմաններում։ Պլանտացիաները գտնվում են ծովի մակարդակից 750-2000 մետր բարձրության վրա[1], որտեղ զբաղեցնում են մոտավորապես 17.500 հեկտար տարածք[2]։

Դարջիլինգի պլանտացիա

Այս թեյատեսակը երբեմն կոչվում է «թեյի շամպայն»։ Հատկապես Մեծ Բրիտանիաում և բրիտանական նախկին գաղութներում այն ավանդաբար բարձր է գնահատվում մյուս սև թեյատեսակներից։

Դրա ճիշտ թրմելու դեպքում ստացվում է բաց գույնի ըմպելիք` մշկընկույզի նուրբ, թեթև տտիպ համով և ծաղկային բույրով։ Այս հատկանիշներն ապահովվում են թեյի աճեցման հատուկ պայմաններիի շնորհիվ, որոնք են սառը և խոնավ կլիման, պլանտացիայի բարձրլեռնային դիրքը և հողի առանձնահատկությունները։

Աճեցում և արտադրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դարջիլինգ թեյի թփեր

Դարջիլինգ թեյն աճեցվում է Դարջիլինգի շրջանի տարածքում, որը գտնվում է հնդկական Արևմտյան Բենգալիա նահանգի հյուսիսում։ Շրջանի ամբողջ տարածքում տեղակայված է ընդհանուր առմամբ թեյի 144 տնտեսություն (անգլ.՝ tea gardens)[3], սակայն Հնդկաստանի թեյի վարչության պաշտոնական լիցենզավորում ունեն միայն 87-ը։ Միայն լիցենզավորված տնտեսություններն իրավունք ունեն իրենց արտադրանքը վաճառել «դարջիլինգ» մակնշման տակ։

Տարի Արտա-
դրություն
(տ)
Մակերես
(га)
Բերքա-
տվություն
(кг/га)
Ամենօրյա
զբաղվածություն
(մարդ)
2001 9841 17453 564 -
2002 9180 17463 526 52671
2003 9582 17580 545 52547
2004 10065 17522 574 53363
2005 11312 17539 645 53412
2006 10854 17542 619 53492[2]

2006 թվականին դարջիլինգ թեյի արտադրությունը կազմել է 10.9 հազար տոննա։ Արտադրության մեջ ամեն օր զբաղված մարդկանց թիվը կազմում է 52.000 մարդ, իսկ ամբողղջ հավաքման սեզոնին այդ թիվը հասնում է 150.000-ի[2][4]։ Ի տարբերություն թեյի այլ տեսակների` դարջիլինգը ֆերմենտացիայի է ենթարկվում ոչ ամբողջությամբ (~90 %), այդ պատճառով էլ այն մոտ է թեյի ուլուն տեսակին։ Դարջիլինգի համար սովորաբար օգտագործվում է թեյի թփի չինական տեսակը, այն դեպքում, երբ հնդկական և ցեյլոնյան մյուս թեյատեսակների համար օգտագործվում է թփերի ասսամյան տեսակը[5]։ Դարջիլինգի շրջանում բացի սև թեյից ոչ մեծ քանակությամբ արտադրվում է նաև կանաչ թեյ, սպիտակ թեյ և ուլուն[6]։

Արտադրության փուլեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հավաքում

Թեյը հավաքվում է ձեռքով։ Հավաքվում են երիտասարդ թփի վերին մասում գտնվող տերևները, որոնք կոչվում են «ֆլեշ»։ Մեկ կիլոգրամ թեյի արտադրության համար պահանջվում է մոտավորապես 22.000 այդպիսի ֆլեշ, որոնցին յուրաքանչյուրը ձեռքով է հավաքվել։

Նախնական չորացում

Նախնական չորացման ընթացքում տերևը կորցնում է իր խոնավության մի մասը։ Այս գործընթացի համար տերևները հավասարապես շարվում են տարայի մեջ, որի միջով բաց են թողնում տաք ու սառը օդ։ Գործընթացը տևում է 14-16 ժամ։

Փաթաթում

Տերևները դրվում են մեխանիկական «ռոլերների» մեջ, որտեղ դրանք փաթաթվում են։ Այդ ժամանակ դուրս է գալիս հյութի մի մասը։

Ֆերմենտացիա

Անց է կացվում սառը և խոնավ տարածքներում։ Ֆերմետացիայի ընթացքում փաթաթման ժամանակ դուրս եկած հյութը թթվում է։ Գործընթացը տևում է 2-4 ժամ։

Չորացում

Ֆերմենտացիայից հետո տերևները չորացնում են չորացման մեքենաներում։ Գործընթացը տևում է 20-30 րոպե։ Սա տերևների վերամշակման վերջին փուլն է։

Տեսակավորում և փաթեթավորում

Թեյի վերամշակման ավարտից հետո այն տեսակավարում են, կշռում և փաթեթավորում[7]։ Արտադրոության ավելի քան կեսն այնուհետև վաճառվում է Կալկաթայի թեյի փառատոնում[2]։

Հավաքման սեզոններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Առաջին հավաքման դարջիլինգ: Լավ երևում է չոր տերևի բաց գույնը:
  • Առաջին հավաքում (անգլ.՝ first flush), տեղի է ունենում մարտ-ապրիլ ամիսներին, գարնանային անձրևներից հետո։ Ունի թեթև, փափուկ համ և թարմ բույր։ Թուրմի գույնն առավելապես բաց է։ Այս շրջանում հավաքված թեյն ամենաբարձրն է գնահատվում, ամենից քիչ հանդիպողն է և ունի ամենաբարձր գինը։ Այս սեզոնին հավաքված թեյի պահպանման ժամկետը շատ ավելի քիչ է, քան երկրորդ սեզոնինը, քանի որ առաջինն արագ է կորցնում իր որակները։
  • Երկրորդ հավաքում (անգլ.՝ second flush), տեղի է ունենում մայիս-հունիս ամիսներին։ Թուրմի գույնը սաթագույն է։ Համն առավել կպչուն է։
  • Անձրևային հավաքում (անգլ.՝ summer flush կամ rain flush), տեղի է ունենում հուլիս-սեպտեմբեր ամիսներին, անձրևային սեզոնին։ Թուրմի գույնն առավել մուգ է։ Համն առավել ուժեղ է, սակայն պակաս նրբահամ։ Այս սեզոնին հավաքված թեյն ամենաքիչն է գնահատվում։
  • Աշնանային հավաքում (անգլ.՝ autumnals), տեղի է ունենում անձրևային սեզոնից հետո, հոկտեմբեր-նոյեմբերին։ Պակաս նրբահամ է, քան առաջին երկու սեզոններին հավաքած թեյը, թուրմը պղնձագույն է։

Երբեմն առանձնացվում են նաև միջսեզոնային տարբերակներ, որոնք հավաքվում են հիմնական սեզոնների միջակայքում։ Դեկտեմբերից փետրված բերք չի հավաքվում[1][8]։

Պահպանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ինչպես և ցանկացած թեյ, դարջիլինգն զգայուն է պահպանման պայմանների նկատմամբ։ Այն ավելի լավ է հեռու պահել ուժեղ հոտերից, խոնավությունից ու արևի ճառագայթներից, վակումային փաթեթավորմամբ կամ ճենապակե կամ ապակե փակվող տարաներում։ Պահպանման լավագույն ջերմաստիճանը +17...+19 °C է։

Այս տեսակ թեյի պահպանման ժամկետը հիմնականում երկու տարուց երկար չի լինում։ Ժամանակի ընթացքում թեյը կորցնում է իրեն հատուկ նուրբ բույրը։ Այդ պատճառով էլ թարմությունը թեյի որակի գլխավոր ցուցիչներից մեկն է։ Որակով դարջիլինգը պետք է մակնշում ունենա բերքի հավաքման տարվա և սեզոնի վերաբերյալ։ Դարջիլինգի որոշակի տեսակներ կարող են պահպանվել 5 տարի և ավելի երկար և միևնույն ժամանակ թեյի համն ու բույրը կարող են լավանալ։ Այդ թեյերը կարող են ունենալ Vintage մակնշումը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 Официальный сайт чая Дарджилинг — Вопросы и ответы Archived 2011-09-05 at the Wayback Machine..(անգլ.)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Официальный сайт Чайного управления Индии. Статистика по чаю Дарджилинг.(անգլ.)
  3. Официальный сайт округа дарджилинг. Информация о чайных хозяйствах. Archived 2014-02-20 at the Wayback Machine.(անգլ.)
  4. Официальный сайт чая Дарджилинг — The present scenario Archived 2011-07-02 at the Wayback Machine.(անգլ.)
  5. Похлёбкин В. В.. Чай, его история, свойства и употребление.
  6. Официальный сайт округа Дарджилинг. О производимых типах чая. Archived 2014-02-21 at the Wayback Machine.(անգլ.)
  7. Официальный сайт чая Дарджилинг. Сбор Archived 2011-10-06 at the Wayback Machine.(անգլ.). Стадии обработки Archived 2012-02-13 at the Wayback Machine.(անգլ.)
  8. Сезоны сбора чая «Даржилинг»

Ըմպելիքներ