Կարգ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Համաձայն կենսաբանական կարգաբանության, կյանքի դասակարգվում է հետևյալ կարգաբանական խմբերի միջոցով։ Կյանքը բաժանվում է վերնաթագավորությունների, իսկ վերնաթագավորություններն առավել մանր ենթամիավորումների՝ թագավորությունների մեջ։ Դասը ներառում է մեկ կամ մի քանի կարգներ

Կենսաբանական դասակարգման մեջ, կարգը (լատ.՝ ordo) դա՝

  • Կարգաբանության միավոր, տաքսոն։ Այս դեպքում հոգնակի ձևը՝ կարգեր-ն է (լատ.՝ ordines

Օրինակ՝ Բամբակենին և բաղրջուկը պատկանում են փիփերթազգիների (լատ.՝ Malvaceae) ընտանիքին, որն էլ ներառվում է փիփերթածաղկավորների կարգի մեջ։

Թե ընտանիքներից որն է պատկանում այս կամ այն կարգին որոշվում է տաքսոնոմիստի (կարգաբանի) կողմից։ Շատ հաճախ այդ դասակարգման գործընթացում որևէ միանշանակ կարծիք չի լինում։

Այլ աստիճաններ[խմբագրել]

Որոշ ֆիլոգենետիկ ճյուղերի դասակարգման համար հաճախ օգտագործում են այլ աստիճաններ։

Անվանում Նախածանցի նշանակություն Լատիներեն օրինակ
մագնոկարգ (լատ.՝ magnordo) magnus։ բարձր Boreoeutheria
վերնակարգ (լատ.՝ superordo) super։ վերնա Euarchontoglires
գրանդկարգ' (լատ.՝ grandordo) grand։ մեծ Euarchonta
միրոկարգ (լատ.՝ mirordo) mirus։ հրաշալի Primatomorpha
կարգ (լատ.՝ ordo) Primates
ենթակարգ (լատ.՝ subordo) sub։ ենթա Haplorrhini
ինֆրակարգ (լատ.՝ infraordo) infra։ ավելի ներքև Simiiformes
պարվոկարգ (լատ.՝ parvordo) parvus։ փոքր Catarrhini
Անվանում Նախածանցի նշանակություն Լատիներեն օրինակ
վերնակարգ (լատ.՝ superordo, ռուս.՝ надпорядок) super։ վերնա Lamianae
կարգ (լատ.՝ ordo,ռուս.՝ порядок) Lamiales
ենթակարգ (լատ.՝ subordo, ռուս.՝ подпорядок) sub։ ենթա Lamiineae
Կարգաբանական խմբեր

Վերնաթագավորություն — Թագավորություն — Ենթաթագավորություն — Վերնատիպ/Վերնաբաժին — Տիպ/Բաժին — Ենթատիպ/Ենթաբաժին — Վերնադաս — Դաս — Ենթադաս — Ինֆրադաս — Վերնակարգ — Կարգ — Ենթակարգ — Ինֆրակարգ — Վերնաընտանիք — Ընտանիք — Ենթաընտանիք — Վերնատրիբա — Տրիբա — Ենթատրիբա — Ցեղ — Ենթացեղ — Վերնասեկցիա — Սեկցիա — Ենթասեկցիա — Շարք — Ենթաշարք — Տեսակ — Ենթատեսակ — Կենսաձև/Տարատեսակ — Ենթատարատեսակ — Ձև — Ենթաձև

Տաքսոնոմիա — Կենսաանվանական անվանակարգ

Գրականություն[խմբագրել]

  • Джеффри, Чарлз. Биологическая номенклатура։ Пер. с англ. М.։ Мир, 1980. С. 16, 24—25.
  • Наумов С.П. Зоология позвоночных. М.։ Просвещение, 1982. 464 с.
  • Тахтаджян А.Л. Система магнолиофитов. Л.։ Наука, 1987. 439 с.
  • Михайлова И.А., Бондаренко О.Б., Обручева О.П. Общая палеонтология. М.։ Изд-во МГУ, 1989. 384 с. ISBN 5-211-00434-5
  • Кэрролл Р. Палеонтология и эволюция позвоночных։ В 3-х т. Т. 3. М.։ Мир, 1993. 312 с. ISBN 5-03-001819-0

Տես նաև[խմբագրել]