Վիկտոր Շատալին

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վիկտոր Շատալին
Ծնվել էնոյեմբերի 15, 1926(1926-11-15)
ԾննդավայրՍարատովի նահանգ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ
Վախճանվել էհուլիսի 2, 2003(2003-07-02) (76 տարեկանում)
Մահվան վայրԿիև, Ուկրաինա
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Flag of Ukraine.svg Ուկրաինա
ԿրթությունԳեղարվեստի և ճարտարապետության ազգային ակադեմիա
Մասնագիտություննկարիչ
Ժանրբնանկար
ՊարգևներԱշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան «Պատվո նշան» շքանշան Հայրենական պատերազմի II աստիճանի շքանշան «1941-1945 թթ. Հայրենական մեծ պատերազմում Գերմանիայի դեմ տարած հաղթանակի համար» մեդալ և Ուկրաինայի արվեստի վաստակավոր գործիչ

Վիկտոր Վասիլևիչ Շատալին (նոյեմբերի 15, 1926(1926-11-15), Սարատովի նահանգ, ՌԽՖՍՀ, ԽՍՀՄ - հուլիսի 2, 2003(2003-07-02), Կիև, Ուկրաինա), սովետական, ուկրաինական նկարիչ, մանկավարժ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1926 թվականի նոյեմբերի 15-ին Սարատովի մարզի Զեմլյանիե Խուտորա գյուղում (նախկինում՝ Ատկարի շրջան): 1939 թվականից սովորել է Լենինգրադի ԽՍՀՄ արվեստի ակադեմիային կից գեղարվեստի դպրոցում: 16 տարեկան հասակում մեկնել է ռազմաճակատ, մասնակցել Հայրենական Մեծ պատերազմին, դառնալով ՈՒկրաինական առաջին ճակատի «գնդի որդին»: Պատերազմի ավարտից հետո կրթություն է ստացել Գեղարվեստի և ճարտարապետության ազգային ակադեմիայում, 1947—1953 թվականներին աշակերտել է Կ.Դ. Տրոխիմենկոյին, Գ. Տիտովին, Կ. Ելևին, Մ. Ա. Շարոնովին[1]: Դիպլոմային աշխատանքի պաշտպանության ժամանակ Վ. Շատալինն արդեն կայացած վարպետ-նկարիչ էր, կարող էր ինքնուրույն լուծել ստեղծագործական խնդիրները: Որպես դիպլոմային աշխատանքներ ներկայացված էին «Նովգորոդյան աշխարհազոր» (1953), «Կոլեվշինա» (1952) պատմական թեմաներով աշխատանքները, «Եղբայրական հանդիպում» (1953), «Թաթարական ներխուժում» (1954), «Լուկյան Կոբիլիցա» (1954), «Պայքար Պերեյասլավ-Խմելնիցկիի մոտ» (1954) և այլն, որոնք ստեղծվել են ինստիտուտի վերջին դասընթացների ժամանակ և ինքնուրույն ստեղծագործության առաջին տարիներին: Այդ աշխատանքներն առանձնանում են կոմպոզիցիոն ներդաշնակությամբ, նկարչի բարձր պրոֆեսիոնալիզմով[2]: Վ.Շատալինին խորը մտահոգություն էր պատճառում Հայրենական Մեծ պատերազմի թեման: Այն ամենը, ինչ զգացել էր այդ տարիներին, արտահայտել է իր աշխատանքներում: Կարելի է համարել, որ «Մարտնչող ընկերներ» (1976) կտավը ինքնակենսագրական մոտիվացում ունի: 1970- ական թվականների ավարին և 1980-ականներին նկարիչն նընտրել է ժամանակակից թեմաներ: Դրանցից են՝ «Հյուսիսային հեքիաթը» (1977), «Անձրև է: Երկրաբաններ» (1981), կոմպոզիտոր Գ. Մայբորոդի դիմանկարը(1977 - 1978), գրող Մ. Նագնիբիդի դիմանկարը (1979), հայտնի օդաչու, ԽՍՀՄ կրկնակի հերոս, Ավիացիայի գեներալ-գնդապետ Վ.Լավրինենկովի Դիմանկարը, որոնք արված են բարձր հմտությամբ և հոգեբանությամբ[3]: 1957 թվականից ԽՍՀՄ նկարիչների միության անդամ է, բազմիցս ընտրվել է ԽՍՀՄ ՆՄ Խորհրդի քարտուղար և ԽՍՀՄ Խորհրդի մշտական անդամ: ԽՍՀՄ Արվեստի ակադեմիայի թղթակից անդամ է (1978 թվականից): ՈՒԱԱԻ ակադեմիկոս (1997 թվականից): 1966-2003 թթ. աշխատել էԿիևի գեղարվեստի ինստիտուտում: Պրոֆեսորի կոչում ստացել է 1976 թվականից: Նա ապրել և աշխատել է հիմնականում Կիևում: Մահացել է 2003 թվականի հուլիսի 2-ին: Մահացել է Կիևում, թաղված է Բայկովոմ գերեզմանատանը (բաժին № 49ա):

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատմական-հեղափոխական, ռազմահայրենասիրական թեմաներով նկարների շարքի, ինչպես նաև ժամանակակից թեմաներով ստեղծագործությունների համար

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բազմաթիվ Բնանկարների և թեմատիկ նկարների հեղինակ է: Դրանցից են՝

  • «Հովիտներում և լեռներում» (1957);
  • «Մարտական առաջադրանք» (1960);
  • «Եկեղեցի» (1960);
  • «Երկիր» (1964);
  • «Պսկովի Կրեմլը» (1968);
  • «Երիտասարդ մարտիկների խմբեր» (1977);
  • «Հյուսիսային հեքիաթ» (1977);
  • Կոմպոզիտոր Գ.Նաբորոդիի դիմանկարը (1977);
  • «Անձրևում է» (1981);
  • «Դնեպրի ճակատամարտը» (1983);
  • «Միջին Ասիա» (1983);
  • «Ոտի կանգնիր հզոր երկիր» (1985);
  • «Առավոտյան» (1990);
  • «Կարպատներ» (1992);
  • «Քամոտ օր» (1995) և այլն;

В 1974 թվականին թողարկվեց նրա ստեղծագործությունների ժողովածուն:

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Сайт Аукціонного дому «Корнерс»
  2. Ігор Шаров, Анатолій Толстоухов. Художники України: 100 видатних імен. — К.: АртЕк, 2007. – C. 424. ISBN 966-505-134-2 (ուկր.)
  3. Ігор Шаров, Анатолій Толстоухов. Художники України: 100 видатних імен. — К.: АртЕк, 2007. – C. 426-427. ISBN 966-505-134-2 (ուկր.)
  4. Сайт Академії мистецтв України