Վաալ (գետ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վաալ
2008-09 Nijmegen waal.JPG
Վաալ գետը Նեյմեյխենում
Բնութագիր
Երկարություն 84 կմ
Ջրի ծախս 1500±0,001 մ³/վ
Ջրահոսք
 · Ակունքի տեղակայում Հռենոս
Գետաբերան Բովեն–Մերվեդե
 · Գետաբերանի տեղակայում Boven Merwede
 · Կոորդինատներ
Տեղակայում
Հոսող հոսքեր Linge, Amsterdam–Rhine Canal և Q1922352?
Երկիր Նիդերլանդներ
Երկրամաս Հյուսիսային Բրաբանդ, Հարավային Հոլանդիա և Խելդեռլանդ[1]
Location Waal.PNG

Վաալ[2] (հոլ.՝ Waal, Վալ[3]), գետ Նիդերլանդներում, հիմնական թևը Հռենոսն է, որի միջով անցնում է գետի հոսանքի 65%–ը։ Վաալը, որի երկարությունը 84 կմ է, հանդիսանում է Ռոտերդամը Գերմանիային միացնող ջրային ճանապարհներից մեկը։

Գերմանիայի սահմանը հատելուց անմիջապես հետո Հռենոսը բաժանվում է 2 մասի՝ Վաալի և Նեդեր–Հռենոսի։ Նեյմեյխենի մոտ Վաալը միանում է Մաաս–Վաալ ջրանցքին, իսկ Թիլի մոտ Վաալից անցնում է Ամստերդամ–Հռենոս ջրանցքը։ Վաուդրիհեմից ոչ հեռու Վաալը խառնվում է Աֆգեդամդե–Մաասին՝ կազմելով Բովեն–Մերվեդե գետը։ Զալտբոմելում Վաալի վրա կառուցված է երկաթուղային և ավտոմոբիլային կամուրջներ։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վաալ անվանումը Հռումեական կայսրության օրոք հնչել է ինչպես Vacalis, Vahalis, Valis կամ ավելի ուշ Vahal, ունի գերմանական արմատներ (հին գերմաներեն՝ wôh, այսինքն կոր)։ Համարվում է, որ Վաալկիլլ գետը հոլանդական գաղութացման ժամանակ իր անունը ստացել է Վաալից (Waalkil՝ «առուների Վաալ»)։

Միջնադարում Վաալը շարունակվում էր նաև Մաասի հետ խառնվելուց հետո։ Դելտայի մասերը, հայտի ինչպես Բովեն–Մերբեդե, Բենեդեն–Մերդեվե և գետի վերին հատված Նորդը նույնպես անվանվում էին Վաալ։

Ջրի որակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վաալում ջրի որակը բարձր չէ, քանի որ այնտեղ են լցվում կոյուղու թափոններ Ֆրանսիայից, Գերմանիայից և Բելգիայից։ Գետում մի շարք հարուցիչներ են հայտնաբերվել հենց այդ թափոնների պատճառով[4]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 GEOnet Names Server — 2018.
  2. Словарь географических названий зарубежных стран / отв. ред. А. М. Комков. — 3-е изд., перераб. и доп. — М. : Недра, 1986. — С. 66.
  3. Инструкция по передаче на картах географических названий Нидерландов. — М.: РИО ВТС, 1956. — С. 13.
  4. Lodder W J; de Roda Husman, A M (March 2005)։ «Presence of Noroviruses and Other Enteric Viruses in Sewage and Surface Waters in The Netherlands»։ Applied and Environmental Microbiology (American Society for Microbiology) 71 (3): 1453–1461։ ISSN 0099-2240։ OCLC 205246645։ PMID 15746348։ doi:10.1128/AEM.71.3.1453-1461.2005։ BL Shelfmark 1571.440000։ Վերցված է 2008-05-20