Սահակ Պրոնյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սահակ Պրոնյան
Ծնվել է1749
Մահացել էապրիլի 13, 1806(1806-04-13)

Պրոնյան (Պարոնյան) Սահակ (1749, Հալեպ - ապրիլի 13, 1806, Տրիեստ), հայ կրթական և եկեղեցական գործիչ, մանկավարժ, Մխիթարյան միաբանության անդամ։ Պրոնյանը հեղինակ է «երկրաչափություն» (1794) և «Եռանկյունաչափություն» (1810) հայերեն տպագիր առաջին ուսումնական ձեռնարկների, դրանք կազմված են ժամանակի եվրոպական լավագույն ձեռնարկների հիման վրա, գրված են գրաբարով և նախատեսված են սկսնակների, ինչպես նաև ինքնուսուցման համար։ «Երկրաչափության», «Առաջաբան ճառում» Պրոնյանը քննարկում է մաթեմատիկայի գիտապատմական և մեթոդական-մանկավարժական հարցեր․ Պրոնյանը կողմնակից է երկրաչափության այնպիսի շարադրանքի, որը տառացիորեն չի հետևում Էվկլիդեսին։ Ձեռնարկում շարադրված են երկրաչափության տեսական և գործնական հարցեր, վերջում բերված է օգտագործված մաթեմատիկական տերմինների ցուցակ-բառարան (լատիներեն, երբեմն արաբերեն, և թուրքերեն համարժեքներով)։ «Եռանկյունաչափություն»-ը կազմված է երկու մասից, ուր շարադրված են հարթ և գնդային եռանկյունաչափության տեսական և գործնական հարցեր։ Պրոնյանը հայերեն մաթեմատիկական բազմաթիվ տերմինների հեղինակն է։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 9, էջ 443 CC-BY-SA-icon-80x15.png