Շտիպ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Քաղաք
Շտիպ
մակեդ.՝ Штип
բուլղար․՝ Щип
Դրոշ Զինանշան
Flag of Štip Municipality.svg Coat of arms of Štip Municipality.svg

Stip Macedonia - Panorama from Isar Hill 1.jpg
Կոորդինատներ: 41°44′0″ հս․ լ. 22°11′0″ ավ. ե. / 41.73333° հս․. լ. 22.18333° ավ. ե. / 41.73333; 22.18333
Երկիր Մակեդոնիայի Հանրապետություն Մակեդոնիա
Շրջան Արևելյան շրջան
Համայնք Շտիպի համայնք
Հիմնադրված է 1920 թ.
Մակերես 13,5 կմ²
ԲԾՄ 300 մ
Խոսվող լեզուներ մակեդոներեն
Բնակչություն 43 652 մարդ (2002)
Ժամային գոտի UTC+1, ամառը UTC+2
Հեռախոսային կոդ (+389) 032
Փոստային ինդեքս 2000
Փոստային ինդեքսներ 2000
Ավտոմոբիլային կոդ ŠT
Պաշտոնական կայք stip.gov.mk
##Շտիպ (Մակեդոնիա)
Red pog.png

Շտիպ (մակեդ.՝ Штип, Մակեդոնիայի Հանրապետության Արևմտյան տարածաշրջանի ամենամեծ քաղաքը։ Հանդիսանում է համանուն համայնքի վարչական կենտրոնը։ 2007 թվականի մարտի 27-ին քաղաքում բացվել է Գոցե Դալչև պետական համալսարանը։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շտիպը Մակեդոնիայի հնագույն քաղաքներից մեկն է։ Առաջին անգամ հիշատակվել է մ.թ.ա. I դարում Աստիբո անվամբ։ Ավելի ուշ բուլղարացիները տվել են նրան Շտիպ անունը։ IX դարից ընդգրկված է բուլղարական պետության կազմում։ Հետագա դարերի ընթացքում քաղաքի տիրապետությունն անցել է բյուզանդացիներին ու սերբերին (1330 թվականից հետո), իսկ 1382 թվականին նվաճվել է Օսմանյան կայսրության կաղմից, որի տիրապետության տակ քաղաքը մնացել է մինչև 1912 թվականը։ Թուրքերը քաղաքի տվել են Իստիպ (Իշտիպ) անունը։ XIX դարում Շտիպը դարձել է Օսմանյան կայսրության վարչական միավորներից մեկի՝ կազայի, վարչական կենտրոնը։ ХІХ դարում քաղաքը եղել է բուլղարական վերծննդի կենտրոններից մեկը[1]։ ХІХ դարի 40-ական թվականներին ռուս սլավոնագետ Վիկտոր Գրիգորովիչը նշել է, որ տեղի բուլղարացիները պահպանել են ոչ թե հունական, այլ սլավոնական դպրոցները[2]։

Բուլղարացի ժողովրդագիր Վասիլ Կինչովի հաղորդած տվյալների համաձայն՝ XIX դարի վերջում Շտիպի բնակչությունը կազմում էր 20 900 մարդ, որոնցից 10 900-ը բուլղարացիներ էին, 8 700-ը՝ թուրքեր, 800-ը՝ հրեաներ, 500-ը՝ գնչուներ[3]։

1912 թվականին՝ Բալկանյան պատերազմի ժամանակ, Շտիպն ազատագրվել է բուլղարական զորքերի կողմից, իսկ Բալկանյան երկրորդ պատերազմից հետո՝ 1913 թվականին, քաղաքն անցնում է Սերբիային։

Տեսարժան վայրեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Սուրբ Յակիմ Օսոգովսկու եկեղեցի
  • Աստվածամոր տաճարը Նովո-Սոլոյում
Stip.jpg

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քաղաքի բնակչությունը կազմում է 43 652 մարդ։ 2002 թվականի մարդահամարի տվյալների համաձայն՝ Շտիպ համայնքի (կազմված է 44 բնակավայրերից) բնակչությունը կազմում է 47796 մարդ[4]։

Շտիպ համայնք Թվաքանակ Մակեդոնացիներ թուրքեր Գնչուներ Առումիններ Սերբեր Ալբանացիներ Բոսնիացիներ Այլ
Ընդհանուր 47796 41670 1272 2195 2074 294 12 11 265
Կանայք 23876 20935 612 1039 981 153 4 6 146
Տղամարդիկ 23920 20735 660 1156 1093 144 8 5 119

Հայտնի բնակիչներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]