Jump to content

Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ

Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ
ռուս.՝ Литературный институт имени А. М. Горького
Տեսակբարձրագույն ուսումնական հաստատություն
Հիմնադրված է1933
Անվանված էՄաքսիմ Գորկի
ՌեկտորԱլեքսեյ Վարլամով
Երկիր Ռուսաստան
ՏեղագրությունՄոսկվա
Պարգևներ
Ժողովուրդների բարեկամության շքանշան
Կայքlitinstitut.ru
55°45′45″N 37°36′08″E / 55.76247222°N 37.60225°E / 55.76247222; 37.60225
Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ (Ռուսաստան)##
Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ (Ռուսաստան)
Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ, Ռուսաստան
 Maxim Gorky Literature Institute Վիքիպահեստում

Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ (ռուս.՝ Литературный институт им. А. М. Горького), բարձրագույն կրթական հաստատություն Մոսկվայում։ Գտնվում է Մոսկվայի կենտրոնում, Տվերսկոյ բուլվար 25 հասցեով[1]։ Հիմնադրվել է 1933 թվականին, ներկայիս անվանումը ստացել է 1936 թվականին։ Մինչև 1992 թվականը ըստ գերատեսչական պատկանելության ենթարկվում էր ԽՍՀՄ գրողների միությանը, 1992 թվականից մինչև 2014 թվականը գտնվել է Ռուսաստանի կրթության և գիտության նախարարության, 2014 թվականից՝ մշակույթի նախարարության ենթակայության տակ[2].

Խորհրդային դարաշրջան

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խորհրդային Միությունում պրոֆեսիոնալ գրողների պատրաստման ուսումնական հաստատություն ստեղծելու գաղափարը արմատավորվել է 1932 թվականին՝ ԽՍՀՄ Կենտգործկոմը ցանկացել է, որ նախաձեռնության իրականացումը համընկնի Մաքսիմ Գորկու ստեղծագործական գործունեության 40-ամյակի հետ և ակտիվ աշխատանքներ են տարվել կառավարության որոշման իրականացման ուղղությամբ: 1933 թվականի ձմռանը գրողը մշակել է ապագա ինստիտուտի ուսումնական ծրագիրը և այն անձամբ ներկայացրել Իոսիֆ Ստալինի հաստատմանը[3]։

1933 թվականի փետրվարի 6-ին «Երեկոյան Մոսկվա» թերթը հրապարակել է Մաքսիմ Գորկու անվան գրական ինստիտուտի կանոնադրության նախագիծը: Փաստաթղթի համաձայն՝ ինստիտուտը պետք է բաղկացած լիներ երեք բաժանմունքներից՝ ստեղծագործական (գրողների), բուհական՝ գրականագետների և քննադատների պատրաստման համար և գիտա-հետազոտական, ասպիրանտուրայով[3]։

ԽՍՀՄ Կրթության ժողկոմը և Կենտգործկոմը չի համաձայնվել բուհական բաժանմունքի կազմակերպման գաղափարի հետ: Արդյունքում, միաժամանակ ստեղծվել են երկու հաստատություններ՝ գիտահետազոտական ինստիտուտը (ապագա՝ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի համաշխարհային գրականության ինստիտուտ) և ուսումնական հաստատությունը, սկզբում՝ Երեկոյան բանվորական գրական համալսարան[3]։

Գրող և կուսակցական գործիչ Վլադիմիր Ստավսկին նշանակվել է համալսարանի կադրային անձնակազմի հավաքագրման պատասխանատու։ 1933 թվականի նոյեմբերի 13-ին Ստավսկին խորհրդակցություն է կազմակերպել, որի ժամանակ ընտրվել են գրական խմբակի անդամների ընդունելության 130 դիմումներ։ 1933 թվականի դեկտեմբերի 1-ին տեղի է ունեցել համալսարանի հանդիսավոր բացումը, որտեղ ելույթներով հանդես են եկել բանաստեղծ Դեմյան Բեդնին, քննադատ Գրիգորի Բրովմանը և Կարմիր պրոֆեսորների ինստիտուտի ներկայացուցիչ, փիլիսոփա Լեոնիդ Կոգանը։ 1936 թվականին ինստիտուտը ստացել է իր ներկայիս անվանումը։ Ուսանողական ալմանախը սկսել է հրատարակվել 1937 թվականից[3]։

Ի սկզբանե ինստիտուտը տեղակայվել է 18-րդ դարի վերջի նախկին կալվածքում գտնվող շենքում, որը վերակառուցվել է 1812 թվականի Մոսկվայի հրդեհից հետո և ավանդաբար վերագրվել է Դոմենիկո Ժիլյարդիին։ Հայտնի է նաև որպես «Գերցենի տուն», 19-րդ դարի սկզբին կալվածքը պատկանել է գրողի հորեղբորը՝ դիվանագետ Լև Յակովլևին և Ալեքսանդր Գերցենն իր մանկությունն ու պատանեկությունն անցկացրել է այդտեղ։ 19-րդ դարի կեսերին կալվածքում ապրել է գրական սալոնի սեփականատեր Դմիտրի Սվերբեևը՝ այստեղ հաճախակի այցելում են Ալեքսանդր Պուշկինը, Միխայիլ Լերմոնտովը, Նիկոլայ Գոգոլը, Վիսարիոն Բելինսկին, Պյոտր Չաադաևը, Եվգենի Բարատինսկին և Ալեքսեյ Խոմյակովը։ 1920-ական թվականներին տունը տրամադրվել է գրողներին՝ կենտրոնական մասնաշենքում տեղակայված են եղել Պրոլետարական գրողների ռուսաստանյան ասոցացիան և Պրոլետարական գրողների մոսկովյան ասոցացիան, երկու կողաշենքերում տարբեր ժամանակներում բնակվել են Մոսկվայում բնակարան չունեցող գրողներ՝ Օսիպ Մանդելշտամը, Յուրի Օլեշան, Անդրեյ Պլատոնովը, Վասիլի Գրոսմանը[4]։ Գրանատ հանրագիտարանի խմբագրությունը նույնպես գտնվել է Գրական ինստիտուտի շենքում։

1930-ականների կեսերին գրականության մեջ ֆորմալիզմի դեմ արշավի գագաթնակետին ինստիտուտի աշխատակիցներից և ուսանողներից շատերը ենթարկվել են բռնաճնշումների։ Բանաստեղծ և գրականագետ Իլյա Դյուկորը և Ռուսական գրականության ամբիոնի վարիչ Ֆյոդոր Գոլովենչենկոն կորցրել են իրենց դասախոսական պաշտոնները, իսկ մի քանի տասնյակ ուսանողներ ձերբակալվել են միայն 1935-1937 թվականներին[3]։

1930-ականների վերջին Գրական ինստիտուտում բարեփոխումների անհրաժեշտությունը դարձել է հրատապ։ 1939 թվականին, ԽՍՀՄ Գրողների միության նոր ղեկավարության հաստատումից հետո, գաղափար է առաջացել երեկոյան ուսումնական հաստատությունը ցերեկայինի վերածելու մասին։ 1941 թվականին տնօրենի պաշտոնը ստանձնած Գավրիիլ Ֆեդոսեևը ստանձնել է նաև բարեփոխումների ղեկավարումը (մինչև 1961 թվականը ինստիտուտի ղեկավարները կոչվել են տնօրեններ, որից հետո ներդրվել է ռեկտորի պաշտոնը[3]։ 1942 թվականից գործել են լրիվ դրույքով և կես դրույքով կրթության ձևերը[5]։

Հայրենական մեծ պատերազմի սկսվելուց հետո ինստիտուտի ավելի քան 100 ուսանողներ և աշխատակիցներ մեկնել են ռազմաճակատ և միացել աշխարհազորին։ Դասախոսներ Գավրիիլ Ֆեդոսեևը, Սերգեյ Շամբինագոն և Լև Գալիցկին մասնակցել են Մոսկվայի ճակատամարտին։ Խորհրդային գրականագետ Ալեքսանդր Անիկստը կամավորագրվել է բանակում։ Ինստիտուտի շրջանավարտներ Պավել Կոգանը, Միխայիլ Կուլչիցկին, Նիկոլայ Մայորովը, Գեորգի Էֆրոնը և Ելենա Շիրմանը զոհվել են ռազմաճակատում։

Գրական ինստիտուտի և Բարձրագույն գրական դասընթացների շրջանավարտների թվում կան բազմաթիվ վետերաններ, որոնք դարձել են հայտնի գրողներ՝ Յուլյա Դրունինան, Վիկտոր Կուրոչկինը, Գրիգորի Բակլանովը, Գրիգորի Պոժենյան, Խորհրդային Միության հերոս Սերգեյ Կուրզենկովը, Էդուարդ Ասադովը, Յուրի Բոնդարևը, Յակով Բելինսկին, Վլադիմիր Բուշինը, Իվան Պանտելեևը[6][7][8] և Միխայիլ Լոբանովը։

1983 թվականին ինստիտուտը պարգևատրվել է Ժողովուրդների բարեկամության շքանշանով։ Նրա շրջանավարտների թվում են տարբեր ազգությունների ներկայացուցիչներ[8]։

Գրական դասընթացներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1953 թվականից ի վեր ինստիտուտում գործել է Բարձրագույն գրական դասընթացներ, որտեղ ընդունելությունը իրականացվում է ստեղծագործական մրցույթով։ Տարիների ընթացքում դասընթացի ուսանողների թվում են եղել գրողներ, բանաստեղծներ, հրապարակախոսներ և գրականագետներ՝ Վիկտոր Աստաֆևը, Չինգիզ Այթմատովը, Նիկոլայ Տրյապկինը, Ալեքսեյ Պրասոլովը, Պյոտր Պրոսկուրինը, Վալենտին Սորոկինը, Վլադիմիր Լիչուտինը, Եվգենի Նոսովը, Յուրի Լևիտանսկին, Օլես Գոնչարը և Նովելլա Մատվեևան, ովքեր հետագայում ձեռք են բերել համամիութենական և միջազգային ճանաչում[9]։ 1955 թվականին ստեղծվել է գեղարվեստական թարգմանության բաժանմունքը, որտեղ համաշխարհային պրակտիկայում առաջին անգամ սկսվել է պոեզիայի և արձակի թարգմանիչների մասնագիտական պատրաստումը՝ հիմնվելով Գրողների միության և դրա տարածաշրջանային մասնաճյուղերի թարգմանչական սեմինարների փորձի վրա։ Նոր բաժանմունքը ղեկավարել է թարգմանիչ Լև Օզերովը[10]։

Վերակառուցում, 1990-ականներ և մեր օրեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1983-2014 թվականներին Բարձրագույն գրական դասընթացները ղեկավարել է Վալենտին Սորոկինը[11]։ Քանի որ դասընթացները գտնվել են ԽՍՀՄ գրողների միության իրավասության ներքո, երկրի փլուզման ժամանակ Սորոկինը հնարավորություն է ունեցել սեփականաշնորհել այն շենքը, որտեղ տեղակայված էին դասընթացները և դրանք փոխանցել Գրական ինստիտուտի իրավասության ներքո ու պահպանել դասընթացների պետական կարգավիճակը[12]։

1987 թվականին Գրական ինստիտուտի ռեկտոր է նշանակվել աշխատակազմի կողմից այդ ժամանակ գործող օրենսդրությանը համապատասխան՝ տարբեր կազմերով անցկացված ընտրությունների արդյունքում, որոնց մասնակցել են հաստիքային դասախոսները, ինչպես նաև ինստիտուտի բոլոր կառուցվածքային ստորաբաժանումների ուսանողների և ասպիրանտների կազմից ընտրողները։

Վերակառուցման տարիներին և հետխորհրդային շրջանում ինստիտուտի ղեկավարությունն ու աշխատակազմը ստիպված են եղել լուծել ինչպես կրթական և ստեղծագործական հրատապ հարցեր, այնպես էլ տնտեսական և վարչական խնդիրներ՝ վերականգնել գլխավոր շենքը և շրջակա բոլոր տարածքները, ընդլայնել ինստիտուտի տարածքը և կառուցել նոր մասնաշենքեր, համապատասխանեցնել ուսումնական ծրագիրը ժամանակակից գիտական նվաճումներին և պահանջներին, աշխատաշուկայի գործնական կարիքներին, կազմակերպել գրադարանային և արխիվային աշխատանքները[13][14]։

2008 թվականի դեկտեմբերին Գրողների կենտրոնական տանը տեղի է ունեցել շրջանավարտների հոբելյանական համագումարը, որը համընկել է ինստիտուտի կազմավորման 75-ամյակի հետ։ Հենց այդ ժամանակ էլ իր աշխատանքներն է սկսել Շրջանավարտների միջազգային ասոցիացիան[15]։

2010 թվականին Գրական ինստիտուտը Իտալիայի մշակութային կենտրոնի հետ համատեղ հիմնադրել է «Ծիածան» գրական մրցանակը: Այն շնորհվել է մինչև 35 տարեկան ռուսերեն կամ իտալերեն ստեղծագործող երիտասարդ հեղինակներին: Մրցանակի չափը կազմել է 5000 եվրո[16]: Միաժամանակ սկսել են հրատարակվել «ԼԻՏԻՍ» ուսանողական ալմանախը և «Լամպ ու ծխնելույզ» ամսագիրը[17]։

2014 թվականի հուլիսին ինստիտուտը փոխանցվել է Մշակույթի նախարարությանը: Ալեքսեյ Վառլամովը նշանակվել է ռեկտորի ժամանակավոր պաշտոնակատար (նա պաշտոնը ստանձնել է 2016 թվականին ինստիտուտում անցկացված ընտրություններից հետո): 2016 թվականի վերջին ստացվել են ինստիտուտի վերակառուցման համար անհրաժեշտ թույլտվությունները և ֆինանսավորումը և սկսվել են վերանորոգման աշխատանքները[18]: 2018 թվականի սեպտեմբերին ավարտվել է գլխավոր մասնաշենքի վերականգնումը[19] և ինստիտուտի տարածքում կառուցվել է փոքր ուսումնական մասնաշենք:

Գրական ինստիտուտը 2024 թվականին

Գրական ինստիտուտի մասին մանրամասն, փաստաթղթավորված, պատմական և արդիական տեղեկատվությունը հասանելի է նրա կայքում[20]։

2023 թվականին ինստիտուտը պարգևատրվել է Ռուսաստանի Դաշնության նախագահի շնորհակալագրով՝ հայրենական մշակույթի և արվեստի զարգացման գործում ունեցած ծառայությունների և բազմամյա բեղմնավոր գործունեության համար[21]։

Ժամանակակիցների գնահատականներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալեքսանդր Տվարդովսկին, լսելով Գրադարանային ինստիտուտից Գրական ինստիտուտ տեղափոխվելու ցանկության մասին, «կարծես թե ցնցվեց, լիովին զգուշացավ և վիրավորված, հորդորական տոնով վճռականորեն և համոզած հակադարձեց, որ դա ոչ մի դեպքում չպետք է արվի»[22]։

Գրական ինստիտուտը <…> որևէ մասնագիտացում չի տրամադրում: Այնտեղ բոլորին մի արշինով են չափում՝ մեծ տաղանդը, իհարկե, չի կոտրվի, բայց փոքրը կոչնչանա:

2000-2015 թվականներին Գրական ինստիտուտում գործել է դիսերտացիոն խորհուրդ։ Սակայն, Գրական ինստիտուտի գիտական խորհրդի և Գրական ինստիտուտի նոր ղեկավարության կողմից թույլ տրված խախտումների պատճառով, որը ղեկավարել է բուհը, 2015 թվականի ամռանը Սերգեյ Եսինի ռեկտորի պաշտոնից հրաժարական տալուց հետո, Կրթության և գիտության նախարարության 852/նկ հրամանով Գրական ինստիտուտին կից D 212.109.01 դիսերտացիոն խորհուրդը փակվել է։

Առաջին կուրսի ուսանողներ՝ Պյոտր Կոշել, Վյաչեսլավ Կորդա, Վյաչեսլավ Ֆախրուտդինով, Յարոսլավ Պավուլյակ, Յուրիս Չապինշ, 1974 թվական

Ինստիտուտում ուսուցումն իրականացվում է յոթ ուղղություններով (սեմինարներ)՝ արձակ, պոեզիա, դրամատուրգիա, մանկական գրականություն, գեղարվեստական թարգմանություն, գրական քննադատություն և հրապարակախոսություն։ Գեղարվեստական թարգմանությունը դասավանդվում է միայն ստացիոնար ուսուցման ֆակուլտետում՝ մյուս ուղղություները հասանելի են ինչպես ստացիոնար, այնպես էլ հեռակա ուսուցման դեպքում։ Ընդունվելուց հետո դիմորդները հանձնում են ռուսաց լեզվի և գրականության միասնական պետական քննություն, անցնում ստեղծագործական մրցույթ և հարցազրույց, գրում գրական ակնարկ։ Ուսուցման ժամկետը կազմում է հինգ տարի՝ ստացիոնար և վեց տարի՝ հեռակա ուսուցման դեպքում: Ուսանողներն ապահովված են հանրակացարանով, իսկ ստացիոնար սովորող ուսանողները ստանում են կրթաթոշակ[16]:

Ինստիտուտում գործում են նաև նախապատրաստական դասընթացներ, լիցեյ՝ երեկոյան դասընթացներով, ասպիրանտուրա և դոկտորանտուրա, ինչպես նաև մի շարք լրացուցիչ կրթական հաստատություններ՝ Բարձրագույն գրական դասընթացներ, Գեղարվեստական թարգմանության բարձրագույն դպրոց, խմբագիրների և սրբագրիչների գրական վարպետության դասընթացներ, ինչպես նաև Նատալյա Բոնկի օտար լեզուների դասընթացներ[23]։

Ռուսաստանի և նախկին Խորհրդային Միության երկրների քաղաքացիներից բացի, Գրական ինստիտուտում սովորում են նաև Ավստրալիայի, Մեծ Բրիտանիայի, Գերմանիայի, Իսրայելի, Իրանի, Իռլանդիայի, Չինաստանի, Կորեայի, Լեհաստանի, Սերբիայի, ԱՄՆ-ի, Չեռնոգորիայի և Ճապոնիայի քաղաքացիներ, ինչպես նաև քաղաքացիություն չունեցող անձինք: Ինստիտուտը համագործակցում է Քյոլնի համալսարանի (Գերմանիա), Իրինիտի քոլեջի (Իռլանդիա), Ջենովայի, Կատանիայի, Տոսկանայի, Միլանի և Բերգամոյի համալսարանների (Իտալիա), Բրյուսելի բարձրագույն դպրոցի թարգմանիչների ինստիտուտի (Բելգիա) և Կոլորադոյի քոլեջի (ԱՄՆ) հետ[24]։

Ֆակուլտետներ[16]
  • Ստացիոնար
  • Հեռակա
Ամբիոններ[25]
  • Գրական վարպետության
  • Գեղարվեստական թարգմանության
  • Ռուսական դասական գրականություն և սլավոնագիտության
  • Նորագույն ռուսական գրականության,
  • Արտասահմանյան գրականության
  • Ռուսաց լեզվի և ոճաբանության
  • Արտասահմանյան լեզուների
  • Հասարակական գիտությունների
Գիտակրթական և մշակութալուսավորչական կենտրոն
  • «Ազգային գրականության տուն»[26][27]

Ղեկավարություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Ի. Ֆ. Նաումով (դեկտեմբեր 1933 - հոկտեմբեր 1935)
  • Մ. Ա. Բորսկի (նոյեմբեր 1935 - հուլիս 1937)
  • Անդրեյ Լուկյանովիչ Ժուչկով (նոյեմբեր 1937 - հուլիս 1941)
  • Գավրիիլ Սերգեևիչ Ֆեդոսեև (7.07.1941 - հոկտեմբեր 1944)
  • Ալեքսեյ Ֆյոդորովիչ Զայցև (16.10.1944 - 15.02.1945)
  • Ֆեոդոր Վասիլևիչ Գլադկով (16.02.1945 - 17.10.1947)[28]
  • Վասիլի Սեմյոնովիչ Սիդորին (ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնակատար;, 17.10.1947 - 10.04.1950)
  • Պյոտր Ստեպանովիչ Ֆատեև (10.04.1950 - 15.06.1952)
  • Իվան Նիկոլաևիչ Սերյոգին (ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնակատար, 15.06.1952 - 15.01.1954)
  • Սերգեյ Միտրոֆանովիչ Պետրով (15.01.1954 - 7.03.1955)
  • Դմիտրի Ալեքսեևիչ Պոլիկարպով (ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնակատար, 7.03.1955 - 15.10.1955)[28]
  • Վիտալի Միխայլովիչ Օզերով (1.12.1955 - 8.08.1957)
  • Իվան Նիկոլաևիչ Սերյոգին (14.08.1957 - 16.09.1964[29], 1961 թվականի հոկտեմբերի սկզբից՝ ռեկտոր)
  • Ալեքսեյ Անդրեևիչ Միգունով (ռեկտորի պաշտոնակատար, հոկտեմբեր 1964 - 11.02.1965)
  • Վլադիմիր Ֆյոդորովիչ Պիմենով (11.02.1965[30] - 19.03.1985)
  • Եգորով Վլադիմիր Կոնստանտինովիչ (19.03.1985[31] - 18.07.1987[32])
  • Եվգենի Յուրևիչ Սիդորով (20.07.1987[33] - 10.02.1992[34])
  • Սերգեյ Նիկոլաևիչ Եսին (27.03.1992[35] - 19.12.2005[36])
  • Սերգեյ Պետրովիչ Տոլկաչև (ռեկտորի պաշտոնակատար, 20.12.2005 - 23.03.2006)
  • Բորիս Նիկոլաևիչ Տարասով (23.03.2006 - 2.04.2014[37])
  • Լյուդմիլա Միխայլովնա Ցարևա (ռեկտորի ժամանակավոր պաշտոնակատար, 3.04.2014 - 7.10.2014)
  • Ալեքսեյ Նիկոլաևիչ Վառլամով (7.10.2014[38])

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. Институт 'Максима Гоького' Литературы и Творческого Письма
  2. «Общая информация». Литературный институт имени А.М. Горького. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 13-ին.
  3. 1 2 3 4 5 6 Вячеслав Огрызко — Статья была опубликована в газете «Литературная Россия» № 2 / 2017, 19.01.2017 (2017-01-19). «Без лишних словесных игр. Кто руководил Литинститутом в первые десятилетия его существования». «Литературная Россия». Արխիվացված օրիգինալից 2019-07-19-ին. Վերցված է 2019-07-19-ին.
  4. «Литературный институт – 80». Литературная газета. 2013-04-12. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  5. «Литературный институт имени А. М. Горького». На Пресне. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  6. Анастасия Чернова (2015-06-20). «Литературный институт в годы Великой Отечественной войны». Соты. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  7. Литературный институт // Москва: Энциклопедия / Глав. ред. А. Л. Нарочницкий. - М. : Советская энциклопедия, 1980. - С. 376-377. - 688 с. : ил. - 200 000 экз.
  8. 1 2 «80 лет назад открылся Литературный институт имени Горького». Новости культуры. 2013-12-03. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  9. «Высшие литературные курсы (ВЛК) продолжают набор слушателей». Хронос. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-12-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  10. «Кафедра художественного перевода». Литературный институт имени А. М. Горького. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-24-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  11. «Точка отчаяния» пройдена? Արխիվացված է Մայիս 24, 2013 Wayback Machine-ի միջոցով: Интервью с руководителем ВЛК
  12. Л. Сычева. Отважным путь открыт Արխիվացված է Փետրվար 4, 2021 Wayback Machine-ի միջոցով: // Свободная пресса, 8 июля 2016.
  13. «Лит, который не канул в Лету». Литературная газета. 2008-12-03. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-11-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  14. Павел Басинский (2007-04-02). «16 человек на вакансию поэта». Российская газета. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  15. «Литературному институту — 75 лет». Новости культуры. 2008-12-01. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  16. 1 2 3 «Литературный институт имени Горького». Афиша Город. 2012-04-26. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  17. Сергей Шулаков (2011-12-08). «И скажем всем: «Ступайте вслед!»». Независимая газета. Արխիվացված օրիգինալից 2016-03-08-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  18. Виктория Иванова (2014-10-10). ««Моё ректорство может стать материалом для романа»». Известия. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  19. «Зданию Литературного института вернули исторический облик». Արխիվացված օրիգինալից 2018-09-26-ին. Վերցված է 2019-05-23-ին.
  20. «Литературный институт имени А.М. Горького». litinstitut.ru. Արխիվացված օրիգինալից 2019-06-02-ին. Վերցված է 2019-07-19-ին.
  21. «Распоряжение Президента Российской Федерации от 27 июля 2023 года № 242-рп «О поощрении»». Արխիվացված օրիգինալից 2023-07-27-ին. Վերցված է 2023-07-27-ին.
  22. Народ смотрит на своих защитников с надеждой. Владимир БОГАТЫРЁВ
  23. «История Литературного института имени А. М. Горького». Институт перевода. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  24. «Международные связи». Литературный институт имени А.М. Горького. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-05-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  25. «Литературный институт имени А.М. Горького». Учёба.ру. Արխիվացված օրիգինալից 2018-06-18-ին. Վերցված է 2018-06-13-ին.
  26. Президент Российской Федерации В. В. Путин поручил до 31 марта 2017 г. «Правительству Российской Федерации совместно с Правительством Москвы рассмотреть вопрос о создании в г. Москве на базе федерального государственного бюджетного образовательного учреждения высшего образования „Литературный институт имени А. М. Горького“ Дома национальных литератур» (Ответственные: Медведев Д. А., Собянин С. С.) [Поручение-74, пункт 3].
  27. ««Дом национальных литератур»: Краткая хроника | Литературный институт имени А.М. Горького». litinstitut.ru. Արխիվացված օրիգինալից 2019-12-21-ին. Վերցված է 2019-07-18-ին.
  28. Освобожден «по собственной просьбе» приказом Секретаря Правления СП СССР от 12.10.1955; г. № 670.
  29. Исключен из списков института в связи со смертью c 16.09.1964 г. Приказ по институту № 158 от 28.09.1964 г.
  30. Назначен на должность в соответствии с Постановлением Секретариата Правления СП СССР. Приказ по институту № 25 от 11.02.1965 г.
  31. Назначен «в порядке перевода из аппарата ЦК ВЛКСМ»: Приказ по институту № 75 от 21.03.1985 г. Основание: Постановление СП СССР от 21.03.1985 г., протокол № 8 («приступить к работе с 19 марта 1985 г.»).
  32. Освобожден от должности «в связи с переходом на работу в аппарат ЦК КПСС»: Приказ по институту № 195 от 17.07.1987 г. (освободить с 18.07.1987 г.). Основание: Постановление Секретариата СП СССР от 20.07.1987 г. (протокол № 24).
  33. Основание: Постановление Секретариата СП СССР от 20.07.1987 г.; Постановление Секретариата СП СССР от 13.11.1987 г.
  34. Сложил с себя полномочия в связи с назначением Министром культуры РФ: Приказ по институту № 15 от 10.02.1992 г.
  35. Приказ по институту № 47 от 6.04.1992 г. Основание: Постановление Оргкомитета по подготовке и проведению IX съезда писателей от 3.04.1992 г., протокол № 1.
  36. Освобожден от должности «в связи с достижением … возраста 70 лет, пункт 3 статьи 336 Трудового кодекса Российской Федерации»: Приказ по институту № 365 от 21.12.2005 г. Основание: приказ Федерального агентства по образованию № 12-02-02/186 от 19.12.2005 г.
  37. Освобожден от должности «в связи с истечением трудового договора, пункт 2 части первой статьи 77 Трудового кодекса Российской Федерации»: Приказ по институту № 105 от 2.04.2014 г. Основание: Приказ Минобрнауки России № 12-07-03/45
  38. Назначен и. о. ректора приказом по институту № 430 от 7.10.2014 г. Основание: приказ Минкульта России от 7.10.2014 г. № 96-КФ; после проведения выборов вступил в должность ректора: Приказ Минкульта России № 03-КФ-7042016 от 7.04.16 г.
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մաքսիմ Գորկու անվան գրականության ինստիտուտ» հոդվածին։