Մարիեհամն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մարիեհամն
Mariehamn.jpg
Տեսակմայրաքաղաք, քաղաք և municipality of Finland?
ԵրկիրFlag of Finland.svg Ֆինլանդիա
ՎարչատարածքՄարիեհամն և Ալանդյան կղզիներ
ԲԾՄ21 մետր և 6 մետր[1]
Մակերես11,79 կմ²[2]
Ձևավորում1861
Անվանված էՄարիա Ալեքսանդրովնա
Maarianhamina.sijainti.suomi.2008.svg

Մարիեհամն[3] (շվեդերեն՝ Mariehamn կամ Ма́арианхамина[4], ֆիններեն՝ Maarianhamina), գլխավոր քաղաք Ալանդյան կղզիներում, ինքնավար տարածք Ֆինլանդիայում։ Մեկը կղզեխմբի հիմնական նավահանգիստներից։ Քաղաքում բնակվում է կղզեխմբի ամբողջ բնակչության կեսից ավելին՝ 11 186 մարդ (2011)։ Քաղաքը, ինչպես ամբողջ ինքնավարության տարածքը ամբողջությամբ շվեդալեզու է։ Բնակչության մոտ 91 %-ի համար շվեդերենը մայրենի լեզուն է։

Էթիմոլոգիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հիմնադրվել է ռուսների կողմից 1861 թվականին անվանվել է կայսրուհի Մարիա Ալեքսանդրովնայի, Ռուսաստանի կայսեր՝ Ալեքսանդր II-ի անունով։ XIX դարում և XX դարի սկզբին ռուսալեզու աղբյուրներում օգտագործվել է քաղաքի անվանման շվեդական տարբերակը (Mariehamn)։ XX դարի երկրորդ կեսին, որպես ռուսական նորմատիվ գրավոր հաստատվել է Ֆինլանդիայի տարբերակը[4], շվեդական և ֆիննական լեզուներով թարգմանվում է Մարիայի նավահանգիստ։

Աշխարհագրական դիրքը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քաղաքը գտնվում է թերակղզու վրա և ունի երկու նավահանգիստ արևմտյան և արևելյան ափերի մոտ։ Արևմտյան նավահանգիստը (շվեդերեն՝ Västerhamn) ունի միջազգային նշանակություն, քանի որ այն ապահովում է ինտենսիվ երթևեկություն դեպի Շվեդիա և մայրցամաքային Ֆինլանդիա։ Արևելյան նավահանգիստը հիմնականում զբոսանավերի նավահանգիստ է, Բալթիկ ծովի ամենամեծ նավահանգիստներից մեկը [5]։

Քաղաքում է նախարարների կաբինետը և Ալանդյան կղզիների խորհրդարանը՝ Լագտինգը։ Քաղաքում աշխատում են մի քանի ռադիոկայան և տեղական հեռուստաալիք (TV Åland):

Նամականիշ՝ կայսրուհու դիմանկարով Մարիա Ալեքսանդրովնա, թողարկված ռուսական փոստի կողմից քաղաքի հիմնադրման 150-ամյակին (2011)

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տեղական լեգենդն ասում է, որ Ալանդյան կղզիների բնակիչները, ովքեր ցանկանում էին նոր նավահանգիստ հիմնել, հատուկ առաջարկում են կայսր Ալեքսանդր II-ին բնակավայրին տալ իր կնոջ անունը, որպեսզի ստանան համաձայնությունը։ Պաշտոնական պատմությունը պնդում է, որ նավահանգիստը, ընդհակառակը, հիմնադրվել է Ալեքսանդր II-ի անմիջական հրամանով, և դրա կառուցման աշխատանքները ճարտարապետի ղեկավարությամբ սկսվել են 1859 թվականին (երկու փոքր գյուղերի մոտ՝ Էվերնես (շվեդերեն՝ Övernäs) lang-sv | Övernäs}}) և Յոմալա, իսկ 1861 թվականին (փետրվարի 21) նոր բնակավայրը ստանում է քաղաքի կարգավիճակ և Մարիեհամն անվանումը։ [3]: Ժամանակի ընթացքում քաղաքը զգալիորեն ավելանում է տարածքով և ընդգրկում Յոմալա համայնքի տարածքի մի մասը։

Տեսարժան վայրեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ալանդյան կղզիները նավագնացության երկար պատմություն ունեն։ Սեյլբոաթ-թանգարան Պոմերն խարսխված է արևմտյան նավահանգստում։ Արևելյան նավահանգիստը Սկանդինավիայի խոշորագույն զբոսանավերի նավահանգիստներից մեկն է, որտեղ տեղակայված է նաև հոլանդական Ջան Նիեվին շոգենավը (հայտնի է նաև որպես F.P. von Knorring), որը վերածվել է ռեստորանի։

Մարիհամնում կան մի քանի շինություններ, որոնք նախագծվել են ֆինն ճարտարապետ Սոնկ Լարս-ի կողմից և ներկայացնում են Ալանդյան կղզիների ճարտարապետական ​​տեսարժան վայրերը՝ Սուրբ Գեորգի եկեղեցի (1927), Ալանդ ծովային քոլեջի գլխավոր շենք (1927), քաղաքապետարան (1939)։ Գործում է Ալանդ թանգարանը։

2011 թվականի նոյեմբերի 2-ին Մարիհամնում բացվել է Մարինա Ալեքսանդրովնա կայսրուհու հուշարձանը, որի անունով էլ կոչվել է քաղաքը[6][7]։ Ամռան ամիսներին քաղաք այցելում են զգալի թվով զբոսաշրջիկներ, որոնց սպասարկելու համար կան մի քանի հյուրանոցներ և այլ հարմարություններ, այդ թվում՝ ճամբար [8] ( Ռուսաստանի Դաշնության հյուպատոսություն, Շվեդիայի գլխավոր հյուպատոսություն)[9], ինչպես նաև մի շարք այլ երկրների հյուպատոսական հիմնարկներ։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. NLS Geographic Names RegisterNational Land Survey of Finland.
  2. http://www.gect.ru/country/europe/aland/osnovnoe.html
  3. 3,0 3,1 «На Аландских островах почтили память российской императрицы»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-07-31-ին։ Վերցված է 2021-12-29 
  4. 4,0 4,1 Словарь географических названий зарубежных стран. — 3-е изд., перераб. и доп. — М.: Недра, 1986. — С. 209. — 459 с. — 70 000 экз. Указано ударение на первый слог.
  5. Мариехамн, Восточная гавань вечером при смене погоды — Фотографии на 100 Дорог
  6. Кичеджи открыл памятник супруге императора Александра II на Аландских островах — Санкт-Петербург, Финляндия — БалтИнфо.ru
  7. «Открытие памятника императрице Марии Александровне»  (չաշխատող հղում)
  8. «Gröna Udden»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-20-ին։ Վերցված է 2013-01-10 
  9. «Mariehamn | SwedenAbroad»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-20-ին։ Վերցված է 2013-01-10