Մանուշակագույն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մանուշակագույն
Amatista Laye 2.jpg
Chasublepurple.jpgManganese violet.jpg
Devon Violets. Viola odorata (33624079715).jpg
Սպեկտրալ կոորդինատներ
Ալիքի երկարություն380–450 նմ
Հաճախականություն790–666 ՏՀց
Գունային կոորդինատներ
Hex եռյակ#7F00FF
sRGBB  (rgb)(127, 0, 255)
CMYKH   (c, m, y, k)(50, 100, 0, 0)
HSV       (h, s, v)(270°, 100%, 100%)
B: Նորմալիզացված՝ [0–255] (բայթ)
H: Նորմալիզացված՝ [0–100] (հարյուր)

Մանուշակագույն, գույն տեսանելի լույսի առավել կարճ ճառագայթման վերջում՝ կապույտի և տեսանելի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների միջև։ Այն Իսահակ Նյուտոնի առանձնացրած յոթ գույներից մեկն է, երբ նա 1672 թվականին բաժանել է տեսանելի լույսի ճառագայթումը։ Գտնվում է էլեկտրամագնիսական ճառագայթման 380-450 նանոմետր երկարությամբ ալիքների տիրույթում[1]։ Գույնի անունն առաջացել է մանուշակ ծաղկի անունից[2][3][4] ։ MS Windows գունային համակարգում (հաշվարկման տասնվեցական համակարգ՝ hex) մանուշակագույնին համապատասխանում է 180 երանգը՝ կոդ 8000FF։ RGB համակարգում (կարմիր, կանաչ, կապույտ՝ լույսի երեք հիմնական գույները) 3-րդ շարքի գույն է (կապույտի և ծիրանագույնի (պուրպուր) միջև), այն կարելի է բնութագրել որպես կապտակարմրակապույտ։ Մետամերիզմի շնորհիվ մանուշակագույնը RGB համակարգում ստացվում է որպես կարմիր և կապույտ լույսերի խառնուրդ (ավելի շատ կապույտ, քան կարմիր), կիրառվում է համակարգիչների և հեռուստատեսային էկրաններին։ CMYK համակարգը կիրառվել է տպագրության մեջ, մանուշակագույնն ստեղծվել է մաջենտա (վարդագույն, ֆուքսին) և ցիան (կապտականաչ գույն) գունանյութերի խառնուրդից, որտեղ գերակշռում է ցիանը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Georgia State University Department of Physics and Astronomy։ «Spectral Colors»։ HyperPhysics site։ Վերցված է 20 October 2017 
  2. «Արդի հայերենի բացատրական բառարան, Էդուարդ Բագրատի Աղայան - ՄԱՆՈՒՇԱԿԱԳՈՒՅՆ»։ nayiri.com։ Վերցված է 2021-03-24 
  3. «violet, n.1»։ OED Online։ Oxford University Press։ Վերցված է 2020-04-06 
  4. «Violet»։ Webster's Third New International Dictionary, Unabridged։ Վերցված է 2020-04-06