Կորսակովի համախտանիշ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կորսակովի համախտանիշ
Thiamine-2D-skeletal.png
Տեսակ հիվանդություն[1] և փսիխոպաթոլոգիական համախտանիշներ
Ենթադաս Wernicke encephalopathy, effects of alcohol on memory և thiamine deficiency disease[1]
Բուն պատճառ C35764[1] և C84803[1]
Հիվանդության ախտանշաններ fixation amnesia, Կոնֆաբուլացիա, pseudoreminiscence և Կրիպտոմնեզիա
Բժշկական մասնագիտություն հոգեբուժություն
ՀՄԴ-9 294.0
ՀՄԴ-10 F04
OMIM 277730
Հիվանդությունների բազա 14107
eMedicine 288379
MeSHID D020915
Disease Ontology DOID:10915
NCI Thesaurus C35764[1] և C84803[1]
Անվանվել է Սերգեյ Կորսակով
Korsakoff's syndrome Վիքիպահեստում

Կորսակովի համախտանիշ, Կորսակովյան համախտանիշ կամ Կորսակովյան փսիխոզ, ամնեզտիկ համախտանիշի տարատեսակ, առաջանում է վիտամին B1[2] անբավարարության հետևանքով՝ սնուցման խանգարման, հաճախ գանգուղեղային վնասվածքի, գլխուղեղի ուռուցքի, սուր թթվածնաքաղցի պատճառով[3]:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համախտանիշն անվանվել է այն նկարագրած ռուս հոգեբույժ Ս. Ս. Կորսակովի պատվին: Համախտանիշի բնութագիրը հրատարակվել է 1887 թվականին[4]: Կորասկովն այս համախտանիշն առաջին անգամ նկարագրել է որպես ալկոհոլային փսիխոզին հատուկ դրսևորում[4]: Սակայն, հետագա ուսումնասիրություններում հոգեբույժները բացահայտել են, որ ամնեզտիկ համախտանիշի նմանատիպ կլինիկական պատկեր նկատվում են գլխուղեղի տարբեր հիվանդությունների ժամանակ[4]:

Դասակարգում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ՀՄԴ-9-ում տեղի է ունեցել հետևյալ բաժանումը. ալկոհոլային Կորսակովյան համախտանիշ (ԽՍՀՄ-ում՝ կոդ 291.11, անգլիական տարբերակում՝ 291.1) և ոչ ալկոհոլային Կորսակովյան համախտանիշ (կոդ՝ 294.0)[5]:

Կլինիկական պատկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Համախանիշի հիմքն է համարվում ֆիկսացիոն ամենզիան, այսինքն ներկա իրադարձությունները հիշելու անհնարինությունը՝ անցյալի հիշողությունների մասնակի պահպանմամբ[6]: Կապված դրա հետ, առաջանում է «ամնեզտիկ ապակողմնորոշում», այսինքն՝ կողմնորոշման խանգարում. հիվանդները չգիտեն, թե որտեղ են գտնվում, լինելով հիվանդանոցում, չեն կարողանում գտնել իրենց մահճակալը, չեն կարողանում ասել տարին, ամիսը, օրը[7]: Նաև լինում են կողմնորոշման խանգարումներ՝ տարածությունում և շրջապատող իրականությունում: Կարող է դիտարկվել նաև պարամնեզիա՝ հիմնականում կոնֆաբուլացիայի տեսքով (երբ հիվանդը հայտնում է հորինված իրադարձությունների մասին) կամ պսևդոռեմինիցենցիա (հիշողական խաբկանքներ՝ ժամանակի մեջ իրադարձությունների տեղաշարժմամբ), կարող են դիտարկվել նաև կրիպտոմնեզիաներ: Կարող են լինել ուշադրության կենտրոնացման խնդիրներ[6]:

Էմոցիոնալ առումով, հիվանդների մոտ կարող է գերակշռել էյֆորիան և բարեհոգությունը կամ, հակառակը, անտարբերությունն ու ալարկոտությունը[8]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Disease Ontology release 2019-04-18 — 2019-04-18 — 2019.
  2. Синдром Корсакова: причины, лечение, прогноз. Пер. с англ. Н. Д. Фирсовой (2018).
  3. А. Дроздов, Е. Гейслер (5 September 2017)։ Психиатрия: конспект лекций։ Эксмо։ էջ 59։ ISBN 978-5-4250-9076-8 
  4. 4,0 4,1 4,2 Н. М. Жариков, Ю. Г. Тюльпин. Психиатрия: Учебник. — М.: Медицина, 2002. — С. 123—124. — 544 с.
  5. Всемирная организация здравоохранения Раздел V «Международной статистической классификации болезней, травм и причин смерти 9-го пересмотра», адаптированный для использования в СССР. — М., 1983. — С. 16.
  6. 6,0 6,1 М. В. Коркина, Н. Д. Лакосина, А. Е. Личко, И. И. Сергеев 6.2. Основные синдромы нарушений памяти и интеллекта // Психиатрия: Учебник для студ. мед. вузов. — М.: МЕДпресс-информ, 2006. — 576 с. — ISBN 5-98322-217-1
  7. Психиатрия: национальное руководство / под ред. Т. Б. Дмитриевой, В. Н. Краснова, Н. Г. Незнанова, В. Я. Семке, А. С. Тиганова. — М.: ГЭОТАР-Медиа, 2009. — С. 307. — 1000 с. — ISBN 978-5-9704-0664-9
  8. Б. Д. Цыганков, С. А. Овсянников Психиатрия: руководство для врачей. — М.: ГЭОТАР-Медиа, 2011. — С. 407.