Զայսան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox map.png
Զայսան
Зайсан

Մայրամուտը Զասյանում
48°05′03″ հս․. լ. 83°49′52″ ավ. ե. / 48.0843° հս․. լ. 83.8310° ավ. ե. / 48.0843; 83.8310
Կոորդինատներ Կոորդինատներ: 48°0′0″ հս․ լ. 84°0′0″ ավ. ե. / 48.00000° հս․. լ. 84.00000° ավ. ե. / 48.00000; 84.00000
Տեղագրություն Կենտրոնական Ասիա
Երկիր Ղազախստան Ղազախստան
Վարչատարածքային բաժանում Արևելաղազախական մարզ
Հայելու բացարձակ բարձրությունը 420 մ
Ավազանի մակերեսը 1810 կմ²
Ջրափնյա գծի երկարությունը 15 կմ
Ամենամեծ խորությունը 4-6 մ
Թափվող գետերը Իրտիշ
Սկիզբ առնող գետերը Իրտիշ

Լճի արբանյակային լուսանկար
Commons-logo.svg Վիքիպահեստում

Զայսան (ղազ.՝ Зайсан[1]), լիճ Ղազախստանի արևելքում, Զայսանի գոգավորությունում՝ Հարավային Ալթայի (հյուսիսում), Տարբագաթայի և Սաուրի (հարավում) լեռնաշղթաների միջև։ Լիճն է թափում Սև Իրտիշ գետը․ արտահոսում է Իրտիշ գետը։

Մինչև Իրտիշի վրա Բախտարմայի հէկ–ի կառուցումը լճի մակերեսը կազմում էր 1800 կմ2, խորությունը մինչև 10 մ։ Հէկ–ի պատվարի կառուցումից հետո լճի հայելու մակերեսը կազմեց Բուխտարմայի ջրամբարի ջրի հայելու (5.5 հզ կմ2) մեծ մասը, իսկ Զայսանի մակարդակը բարձացավ 7 մ–ով։

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ենթադրում են, որ անվանումն ունի կալմիկական ծագում․ կալմիկերեն Զայսան–Նոր «ազնիվ լիճ» անվան ձևափոխությունն է։ Ըստ ավանդության՝ կալմիկները 17-րդ դարում Զունգարիայից ստորին Վոլգայի տափաստաններն անցնելիս 1650 թվականին այստեղ սովից փրկվում են՝ սնվելով լճում որսացած ձկով, և լիճն անվանում «ազնիվ լիճ»[2]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. ”Зайсан толгой”-н домог
  2. Հ. Ղ. Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1987)։ Աշխարհագրական անունների բառարան։ Երևան: «Լույս»