Արսեն Աբոյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Արսեն Աբոյան
Ծնվել էհունիսի 1, 1941(1941-06-01)[1] (80 տարեկան)
ԾննդավայրԲարալեթ, Ախալքալաքի շրջան, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
ԿրթությունԵրևանի պետական համալսարան (1966)
Գիտական աստիճանֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1992)
Մասնագիտությունֆիզիկոս
ԱշխատավայրՀայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան

Արսեն Հովհաննեսի Աբոյան (հունիսի 1, 1941(1941-06-01)[1], Բարալեթ, Ախալքալաքի շրջան, Սամցխե-Ջավախեթի մարզ, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ), հայ ֆիզիկոս։ Ֆիզիկա-մաթեմատիկական գիտությունների դոկտոր (1992), պրոֆեսոր (1994): Նյու Յորքի ԳԱ ակադեմիկոս (1994):

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արսեն Աբոյանը ծնվել է 1941 թվականի հունիսի 1-ին, Բարալեթ (Վրաստանի Ախալքալաքի շրջան) գյուղում։ 1966 թվականին ավարտել է Երևանի պետական համալսարանը (ԵՊՀ)։ 1967 թվականից աշխատում է Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանում։ 2003-2004 թվականներին եղել է ընդհանուր ֆիզիկայի ամբիոնի վարիչ[2]։

Աշխատանքները վերաբերում են կիսահաղորդչային բյուրեղների անկատարելությունների ռենտգենագրական և ռենտգենաինտերֆերաչափական հետազոտություններին։ Կիսահաղորդակցային սիլիցիումի բյուրեղի հիմքի վրա պատրաստել է բազմապատիկ ինտերֆերաչափ, որով հնարավոր է ստանալ բյուրեղում արատների տարաչափական ռենտգենյան դիֆրակցիոն պատկերները։ Արսեն Աբոյանի 100-ից ավելի գիտական հոդվածների մեծ մասը տպագրվել է արտասահմանյան գիտական պարբերականներում, ստացել է երեք հեղինակային վկայագիր։

Արսեն Աբոյանի ղեկավարությամբ պաշտպանվել են թեկնածուական և դոկտորական ատենախոսություններ։ Մեծ թվով գիտամեթոդական հրատարակված աշխատանքների, ինչպես նաև ուսումնական ձեռնարկների հեղինակ է։

Անդամակցություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • ԱՄՆ կենսագրական ինստիտուտի «Տարվա մարդ» կոչում (1999)։
  • Երկրորդ հազարամյակի պատվո ոսկե մեդալ։
  • ՀՀ կրթության և գիտության նախարարության պատվոգիր (ՀՊՃՀ-ի 70-ամյակի առթիվ)։

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Դասական մեխանիկայի հիմունքները։ Դասախոսական տեքստ։ Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հարությունյան Էդոնիս Աշոտի, ՀՀ բարձրագույն կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 1992[3]։
  • Մեխանիկա։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Խաչատրյան Նելլի Արսենի, Երևան, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան, ՀՀ կրթության և գիտության նախարարություն, 1999[4]։
  • Բյուրեղների անկատարելությունների հետազոտման ռենտգենագրական և ռենտգենաինտերֆերաչափական նոր մեթոդներ։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Ավանեսյան Արպատ Սանջանի, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Արցախի պետական համալսարան, Երևան, Արցախի պետական համալսարանի հրատարակչություն, 2001[5]։
  • Ճառագայթման քվանտային բնույթը և ատոմի բորի տեսությունը։ Դասախոսականեքստ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Խաչատրյան Նելլի Արսենի, ՀՀ կրթության և գիտության նախարարություն, Երևան, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանի հրատարակչություն, 2001[6]։
  • Ալիքային և քվանտային օպտիկա։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Փանոսյան Ժոզեֆ Ռեթևոսի, Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարանՖիզիկայի դեպատամենտ, Երևան, Ա. հ., 2001[7]:
  • Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան. Ֆիզիկայի դեպարտամենտ, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 2001[8]։
  • Մոլեկուլային ֆիզիկա։ Դասախոս. տեքստեր, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, ՀՀ Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 2003[9]։
  • Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Դասախոսական տեքստեր, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Միրզոյան Ազատ Թորգոմի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան. Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 2004[10]։
  • Մեխանիկա և մոլեկուլային ֆիզիկա։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան. Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 2006[11]։
  • Օպտիկա ճառագայթման քվանտային բնույթը և ատոմի Բորի տեսությունը։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ) Ընդհանուր ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, ՀՊՃՀ հրատարակչություն, 2007[12]։
  • Տատանումներ և ալիքներ։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ). Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2007[13]։
  • Էլեկտրամագնիսականության հիմնական օրենքները։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ), Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2008[14]։
  • Մետաղների ֆիզիկա և դրանց ֆիզիկական հատկությունները։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աղբալյան Սուրեն Գևորգի, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Պետրոսյան Աննա Արսենի, Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարատարգիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ), Երևան, «Ճարտարագետ», 2008[15]։
  • Ընդհանուր ֆիզիկայի դասընթաց։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ). Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2010[16]։
  • Մեխանիկա և մոլեկուլային ֆիզիկա։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ). ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2012[17]։
  • Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ). Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2012[18]։
  • Ալիքային և քվանտային օպտիկա։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Սեդրակյան Արմեն Մխիթարի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ). Ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2012։
  • Տեխնիկական բուհում ընդհանուր ֆիզիկայի որոշ թեմաների դասավանդման մեթոդական առանձնահատկությունները։ Ուսումնական ձեռնարկ, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Խաչատրյան Ա [գրախոս.,Դրմեյան Հ. [գրախոս.], Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան. Կիրառական մաթեմատիկայի և Ֆիզիկայի ֆակուլտետի ֆիզիկայի ամբիոն, Երևան, «Ճարտարագետ», 2019[19]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 http://am.hayazg.info/index.php?curid=10012
  2. Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005, էջ 13։
  3. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հարությունյան Էդոնիս Աշոտի (1992)։ Դասական մեխանիկայի հիմունքները։ Դասախոս. տեքստ։ ՀՀ բարձրագույն կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  4. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (1999)։ Խաչատրյան Նելլի Արսենի, ed.։ Մեխանիկա: Ուսումնական ձեռնարկ։ ՀՀ Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  5. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Ավանեսյան Արպատ Սանջանի (2001)։ Բյուրեղների անկատարելությունների հետազոտման ռենտգենագրական և ռենտգենաինտերֆերաչափական նոր մեթոդներ։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Արցախի պետական համալսարան։ Երևան: Արցախի պետ.համալս. հրատ 
  6. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2001)։ Խաչատրյան Նելլի Արսենի, ed.։ Ճառագայթման քվանտային բնույթը և ատոմի բորի տեսությունը։ Դասախոս. տեքստ։ ՀՀ Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: Երևանի համալս. հրատ 
  7. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Փանոսյան Ժոզեֆ Ռեթևոսի, Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ և այլք:, eds. (2001)։ Ալիքային և քվանտային օպտիկա։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ։ Երևան: Ա. հ 
  8. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան, eds. (2001)։ Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ։ Երևան: Ա. հ 
  9. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2003)։ Մոլեկուլային ֆիզիկա։ Դասախոս. տեքստեր։ ՀՀ Կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  10. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Միրզոյան Ազատ Թորգոմի (2004)։ Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Դասախոսության տեքստեր։ Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  11. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2006)։ Մեխանիկա և մոլեկուլային ֆիզիկա։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  12. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2007)։ Օպտիկա ճառագայթման քվանտային բնույթը և ատոմի Բորի տեսությունը։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ)։ Երևան: ՀՊՃՀ հրատ 
  13. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2007)։ Տատանումներ և ալիքներ։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ)։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789994166589 
  14. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2008)։ Էլեկտրամագնիսականության հիմնական օրենքները։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ)։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789939551005 
  15. Աղբալյան Սուրեն Գևորգի, Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Պետրոսյան Աննա Արսենի (2008)։ Մետաղների ֆիզիկա և դրանց ֆիզիկական հատկությունները։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայաստանի պետական ճարատարգիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ)։ Երևան: Ճարտարագետ 
  16. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի (2010)։ Ընդհանուր ֆիզիկայի դասընթաց։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ)։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789939554747 
  17. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ), eds. (2012)։ Մեխանիկա և մոլեկուլային ֆիզիկա։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789939557328 
  18. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ), eds. (2012)։ Էլեկտրականություն և մագնիսականություն։ Լաբորատոր աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789939557335 
  19. Աբոյան Արսեն Հովհաննեսի, Խաչատրյան Ա, Դրմեյան Հ (2019)։ Տեխնիկական բուհում ընդհանուր ֆիզիկայի որոշ թեմաների դասավանդման մեթոդական առանձնահատկությունները։ Ուսումնական ձեռնարկ։ Հայաստանի Հանրապետության կրթության և գիտության նախարարություն, Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարան։ Երևան: Ճարտարագետ։ ISBN 9789939727738