Աշոտ Բայադյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Աշոտ Բայադյան
Ծնվել էհունիսի 2, 1946(1946-06-02) (73 տարեկան)
ԾննդավայրՄեծ Պարնի, Լոռու մարզ, Հայաստան
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Flag of Armenia.svg Հայաստան
Ազգությունհայ
ԿրթությունԵրևանի պետական համալսարան և Մոսկվայի պետական համալսարան
Կոչումպրոֆեսոր
Գիտական աստիճանտնտեսագիտության դոկտոր (2002)
Մասնագիտությունտնտեսագետ

Աշոտ Հակոբի Բայադյան (հունիսի 2, 1946(1946-06-02), Մեծ Պարնի, Լոռու մարզ, Հայաստան), հայ տնտեսագետ: Տնտեսագիտության դոկտոր (2002), պրոֆեսոր (2003): 2013 թվականից «Ֆինանսներ և էկոնոմիկա» ամենամյա հանդեսի գլխավոր խմբագիր: Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանում Ը.00.03 մասնագիտության որակավորման քննական հանձնաժողովի նախագահ: Բազմաթիվ ուսումնական հաստատությունների «Ֆինանսներ և վարկ», «Հաշվապահական հաշվառում և աուդիտ» մասնագիտությունների գծով պետական քննական հանձնաժողովի նախագահ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աշոտ Բայադյանը ծնվել է 1946 թվականի հունիսի 2-ին, Մեծ Պարնի (ՀՀ Լոռու մարզ) գյուղում: 1965 թվականին ավարտել է տեղի դպրոցը: Նույն թվականին ընդունվել է Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտական ֆակուլտետի «Տնտեսագիտական կիբեռնետիկա» բաժինը, որն ավարտել է 1970 թվականին: 1985 թվականին ավարտել է Մոսկվայի Մ. Լոմոնոսովի անվան պետական համալսարանի տնտեսագիտության ֆակուլտետի հեռակա ասպիրանտուրայի «Վիճակագրություն» բաժինը, որտեղ էլ պաշտպանել է թեկնածուական ատենախոսությունը: Բայադյանի հետագա գործունեությունը նշանավորվել է տեսականի և կիրառականի զուգորդման արգասաբեր ճանապարհով. 1970-1975 թվականներին եղել է Երևանի մաթեմատիկական մեքենաների գիտահետազոտական ինստիտուտի տնտեսագետ-ինժեներ, 1975-1984 թվականներին` Հայաստանի գյուղատնտեսական նախարարության հաշվողական կենտրոնում բաժնի վարիչ, 1993-1996 թվականներին` վարչությունների պետ ՀՀ նյութական ռեսուրսների նախարարությունում, ՀՀ կենտրոնական բանկում և Հայագրոբանկում, 1996-1998 թվականներին` ֆինանսատնտեսագիտական վարչության պետ Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիայում: 1998 թվականից` նույն ակադեմիայի նորաստեղծ «Ֆինանսներ և վարկ» ամբիոնի վարիչ, 2013 թվականից` ՀՀ ԳԱԱ Մ. Քոթանյանի անվան տնտեսագիտության ինստիտուտում որպես բաժնի վարիչ` համատեղելով «Ֆինանսներ և էկոնոմիկա» ամենամսյա հանդեսի գլխավոր խմբագրի պարտականությունները[1]:

2002 թվականին «Տնտեսավարող սուբյեկտների ֆինանսական դրության գնահատման մեթոդաբանական հարցերը» հետազոտության համար Բայադյանը ստանում է տնտեսագիտության դոկտորի աստիճան, իսկ 2004 թվականին` պրոֆեսորի կոչում: Բայադյանը ՀՀ գիտության պետական կոմիտեի կողմից 2014 և 2016 թվականներին գիտատեխնիկական և գիտական թեմաներում ընդգրկված բարձր արդյունավետությամբ աշխատող գիտաշխատողների համար հայտարարված հանրապետական մրցույթի հաղթող է:

Բայադյանը հեղինակել է «Ֆինանսավիճակագրական» և երկրորդ լրամշակված «Տնտեսագիտական բառարանները», «Ձեռնարկությունների ֆինանսական դրության գնահատումը», «ՀՀ գյուղատնտեսական արտադրության զարգացման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները», «Պետական պարտքի կառավարման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում», «Ֆինանսական միջոցների կազմավորման, օգտագործման և բարելավման ուղիները ՀՀ ագրարային ոլորտում» մենագրությունները:

Հեղինակ է 150-ից ավելի հրատարակված գիտական հոդվածների, մենագրության, ուսումնական ձեռնարկների, տնտեսագիտական բացատրական բառարանների և մեթոդական ցուցումների[2][3]:

Անդամակցություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Տնտեսագիտական ֆակուլտետի արհմիութենական կազմակերպության նախագահ և կուսակցական կազմակերպության քարտուղար Ը.00.03 - «Ֆինանսներ, հաշվապահական հաշվառում», Ը.00.02 - «Տնտեսագիտության, նրա ոլորտների տնտեսագիտություն և կառավարում» մասնագիտությունների գծով թեկնածուական և դոկտորական ատենախոսությունների պաշտպանության խորհրդի անդամ (1986-1991):
  • ՀՀ պետբյուջեից ֆինանսավորվող «ՀՀ պետական պարտքի կարգավորման ուղիները» թեմայով գիտահետազոտական աշխատանքի ղեկավար (2013-2015):

Պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ոսկե հուշամեդալ 2006 և 2010 թվականներին (ՀՀ կրթության և գիտության ոլորտում ներդրած մեծագույն ավանդի համար, Հայաստանի պետական ագրարային համալսարանի գիտական խորհրդի որոշում)
  • ՀՀ գիտության պետական կոմիտեի «Արդյունավետ գիտաշխատող» մրցույթի հաղթող, 2014 թվական

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հաշվապահական հաշվառումը գյուղատնտեսության մեջ առարկայի գծով ստուգողական աշխատանքների մեթոդական ցուցումներ: Գյուղատնտեսական ինստիտուտների «Գյուղատնտեսության էկոնոմիկա և կազմակերպում» մասնագիտության հեռակայող ուսանողների համար: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, [թարգմ.], Ագրոարդյունաբերական պետական կոմիտե, ԽՍՀՄ Հայկական գյուղատնտեսական ինստիտուտ. «Հաշվապահական հաշվառումը և տնտեսական գործունեության վերլուծությունը գյուղատնտեսության մեջ» ամբիոն, Երևան, Ա. հ., 1988:
  • Ֆինանսների և հարկային բնագավառում հաճախակի կիրառվող տնտեսագիտական հասկացություններ և բառեր: Բոլոր աշխատողների, ուսանողների և սովորողների համար: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիա, Երևան, 1998[4]:
  • Տնտեսավարող սուբյեկտների գործունեության ֆինանսական վերլուծության անհրաժեշտությունը: Ուսումնական ձեռնարկ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, «Ասողիկ», 1999[5]:
  • Ֆինանսական հաշվառումը ագրոբիզնեսում: Ճուղուրյան Արմեն Գևորգի, Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, Վան Արյան, 2000[6]:
  • Ֆինանսական կայունության, գործարար ակտիվության և իրացվելիության գնահատման ցուցանիշներն ու դրանց հաշվարկման մեթոդիկան: Ուսումնական ձեռնարկ, Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, «Ասողիկ», 2001:
  • Տնտեսվարող սուբյեկտների ֆինանսական դրության գնահատման մեթոդաբանության հիմնահարցերը: Սեղմագիր - Ը.00.03 - «Ֆինանսներ, դրամաշրջանառություն և վարկ» մասնագիտությամբ տնտեսագիտության դոկտորի գիտական աստիճանի հայցման ատենախոսության: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, ՀՀ ՖԷՆ Տնտեսագիտական հետազոտությունների ինստիտուտ., Երևան, Ա. հ., 2002:
  • Ֆինանսական բացատրական բառարան: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, «Ասողիկ», 2004[7]:
  • Մեթոդական ցուցումներ «Բանկային մենեջմենթ» առարկայից «Առևտրային բանկերի շահութաբերության ցուցանիշների համակարգը և գործոնային վերլուծությունը» թեմայի ուսումնասիրման վերաբերյալ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, [կազմ.], Կրթության և գիտության նախարարություն, ՀՀ Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիա, Ֆինանսների և վարկի ամբիոն, Երևան, 2004[8]:
  • Ձեռնարկությունների ֆինանսական դրության գնահատումը: [Ուսումնական ձեռնարկ]: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Զաքարյան Ա. Հ [խմբ.], Երևան, «Ասողիկ», 2006[9]:
  • Ֆինանսական վերլուծություն: Ուսումնական ձեռնարկ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, Լիմուշ, 2008[10]:
  • Ֆինանսա-վիճակագրական բացատրական բառարան: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, Լիմուշ, 2008[11]:
  • Ֆինանսական վերլուծություն: Ուսումնական ձեռնարկ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, Լիմուշ, 2009:
  • ՀՀ պետական բյուջեի նախագծի կառուցվածքը, կազմման մեթոդները, քննարկման և հաստատման կարգը, գործընթացի տարրերը [electronic resource]: («ՀՀ բյուջետային համակարգ» առարկայի դասախոսության տեքստեր ): Պիվազյան Հ. Վ., Բայադյան Աշոտ Հակոբի, [խմբ.], Պետրոսյան Ս. Ռ [խմբ.], Կրթության և գիտության նախարարություն, ՀՀ Հայաստանի պետական ագրարային համալսարան Ֆինանսների և վարկերի ամբիոն, Երևան, ՀՊԱՀ, 2010:
  • Բյուջետային կազմակերպությունների ֆինանսներ: (Ուսումնական համառոտ դասընթաց): Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Կարճիկյան Վիկտոր Մ., Հարությունյան Վ. Լ, Երևան, Լիմուշ, 2010:
  • Մեթոդական ցուցումներ «Արժեթղթերի շուկա և բորսայական գործ» առարկայից ստուգողական աշխատանք կատարելու համար: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Կոստանյան Ռուբեն Հայկազի, Պետրոսյան Ս. Ռ [խմբ.], Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ Հայաստանի պետական ագրարային համալսարան Ֆինանսների և վարկերի ամբիոն, Երևան, ՀՊԱՀ, 2011[12]:
  • Բիզնես (գործարարության) պլան: Ուսումնա-մեթոդական ձեռնարկ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Բայադյան Աննա Աշոտի, Երևան, Լիմուշ, 2010[13]:
  • Ֆինանսական վերլուծություն: Ուսումնական ձեռնարկ: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, Լիմուշ, 2013:
  • Պետական պարտքի կառավարման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Մարկոսյան Հ. Ա., Երևան, ՀՀ ԳԱԱ«Գիտություն» հրատարակչություն, 2015:
  • Պետական հակաճգնաժամային քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրները: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Բայադյան Ա. Հ [edt.], ՀՀ ԳԱԱ Տնտեսագիտության ինստիտուտ Մ. Քոթանյանի անվան, Երևան, «Գիտություն», 2016:
  • Ֆինանսական միջոցների կազմավորման, օգտագործման և բարելավման ուղիները ՀՀ ագրարային ոլորտում: Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Երևան, ՀՀ ԳԱԱ «Գիտություն» 2016:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005, էջ 209:
  2. «Ֆինանսական վերլուծություն»։ ԵՊՀ ԻՄ ԳՐԱԴԱՐԱՆ (en-US)։ Վերցված է 2019-06-11 
  3. Administrator։ «Բայադյան Աշոտ Հակոբի»։ anau.am։ Վերցված է 2019-06-11 
  4. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (1998)։ Ֆինանսների և հարկային բնագավառում հաճախակի կիրառվող տնտեսագիտական հասկացություններ և բառեր: Բոլոր աշխատողների, ուսանողների և սովորողների համար։ Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիա։ Երևան 
  5. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (1999)։ Տնտեսավարող սուբյեկտների գործունեության ֆինանսական վերլուծության անհրաժեշտությունը: Ուսումնական ձեռնարկ։ Երևան: Ասողիկ 
  6. Ճուղուրյան Արմեն Գևորգի, Բայադյան Աշոտ Հակոբի (2000)։ Ֆինանսական հաշվառումը ագրոբիզնեսում։ Երևան: Վան Արյան 
  7. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (2004)։ Ֆինանսական բացատրական բառարան։ Երևան: Ասողիկ։ ISBN 9789994130801 
  8. Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայկական գյուղատնտեսական ակադեմիա, eds. (2004)։ Մեթոդական ցուցումներ «Բանկային մենեջմենթ» առարկայից «Առևտրային բանկերի շահութաբերության ցուցանիշների համակարգը և գործոնային վերլուծությունը» թեմայի ուսումնասիրման վերաբերյալ։ Երևան 
  9. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (2006)։ Զաքարյան Ա Հ, ed.։ Ձեռնարկությունների ֆինանսական դրության գնահատումը: Ուսումնական ձեռնարկ։ Երևան: Ասողիկ 
  10. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (2008)։ Ֆինանսական վերլուծություն: Ուսումնական ձեռնարկ։ Երևան: Լիմուշ։ ISBN 9789939805740 
  11. Բայադյան Աշոտ Հակոբի (2008)։ Ֆինանսա-վիճակագրական բացատրական բառարան։ Երևան: Լիմուշ։ ISBN 9789939805146 
  12. Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Կոստանյան Ռուբեն Հայկազի (2011)։ Պետրոսյան Ս Ռ, ed.։ Մեթոդական ցուցումներ «Արժեթղթերի շուկա և բորսայական գործ» առարկայից ստուգողական աշխատանք կատարելու համար։ Կրթության և գիտության նախարարություն ՀՀ, Հայաստանի պետական ագրարային համալսարան։ Երևան: ՀՊԱՀ։ ISBN 9789939544076 
  13. Բայադյան Աշոտ Հակոբի, Բայադյան Աննա Աշոտի (2010)։ Բիզնես (գործարարության) պլան: Ուսումնա-մեթոդական ձեռնարկ։ Երևան: Լիմուշ։ ISBN 9789939640259