Սև ցին

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Սև ցին (լատ.՝ Milvus migrans), ճուռակների ընտանիքի թռչուն։ Նստակյաց է, տարածված։

Արտաքին կառուցվածք[խմբագրել]

Մարմնի երկարությունը 55-60 սմ է, թևերի բացվածքը՝ 160-180 սմ, կենդանի զանգվածը՝ 0,7-1,1 կգ։ Բավական բարեկազմ է, թևերը երկար են, պոչը՝ մկրատաձև ոչ խորը կտրվածքով։ Հասունի մարմինը մուգ դարչնագույն է, գլուխը՝ բաց գույնի, թևավերևի երկրորդային ծածկողները՝ ավելի բաց։ Երիտասարդի մարմինը ներքևից խայտերով է, գլուխը և թևատակը՝ ավելի բաց։ Թռիչքը ճարպիկ է, ոլորածածան ու շարժուն պոչով, սավառնում է՝ թևերը հորիզոն, տարածած։

Սնվում է միջատներով, մանր կրծողներով, սպանդանոցի թափոններով, լեշերով։ Նախկինում աշնան, ձմռան ամիսներին սև ցիներըերը խոշոր կուտակումներով կեր էին որոնում մեծ աղբանոցներում, սպանդանոցների շրջակայքում, հատկապես՝ Երևանի հարվայինր մասում՝ Հրազդան գետի հարևանությամբ։ Հարսանեկան խաղերն ուղեկցվում են էգի ու արուի թռիչքների բարդ կատարումներով։

Բնադրում[խմբագրել]

Բույնը ծավալուն հարթակ է (տրամագիծը՝ 76,7-90 սմ)՝ ճյուղերից, թափոններից, կանաչ տերևներից։ Բնադրում է սաղարթավոր (Խոսրովի անտառ արգելոցում՝ բավական բարձր) ծառերին։

Ձվերը բներում հայտնվում են մայիսին։ Դնում է 54 մմ տրամագծով, աղոտ սպիտակ՝ կարմիր-դարչնագույն պտերով 2-3 ձու։ Թխսակալում է էգը՝ 13-15 օր։ Ձագերը բնից դուրս են գալիս կյանքի 57-րդ օրը։ Բնային կյանքում կերի պակասության ժամանակ նկատվում է կանիբալիզմի երևույթը (ձագերից մեկին հոշոտում են մյուսները)։ Վտանգի դեպքում ծնողները ձագերին պաշտպանում են՝ թշնամու վրա վազքով հարձակվելով։

Բացարձակ օգտակար է, բնական սանիտար է, ոչնչացնում է կրծողներին։ Ներկայումս թվաքանակը կրճատվել է 4-5 անգամ։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png