Շավարշ Կարապետյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Շավարշ Կարապետյան
Ծնվել է մայիսի 19, 1953
Ծննդավայր Վանաձոր
Հայաստան Հայաստան
Ազգություն Հայ
Պարգևներ և
մրցանակներ՝
«Պատվո նշան» շքանշան

Շավարշ Վլադիմիրի Կարապետյան (ծնվ. 1953 թ. մայիսի 19, Կիրովական (այժմ՝ Վանաձոր), ՀԽՍՀ), 11-անգամ աշխարհի ռեկորդակիր, 17-անգամ աշխարհի չեմպիոն, 13-անգամ Եվրոպայի չեմպիոն, ԽՍՀՄ յոթակի չեմպիոն ջրասուզալող սպորտաձևում։ Սուզալողի ռուսական ասոցիացիայի պատվավոր նախագահ [1]։ Պարգևատրվել է «Պատվո նշան» շքանշանով և UNESCO-ի «Արդար խաղ» (Ֆեյր փլեյ) մրցանակով։ Աշխատել է պատանեկան դպրոցի տնօրեն։ [2]

1974թ. հունվարի 8 փրկություն[խմբագրել]

1974 թվականի հունվարի 8-ին Շավարշ Կարապետյանը Ծաղկաձորի սպորտային բազայից (համամիութենական սպորտային բազա օլիմպիական մրցումներին պատրաստվելու համար) ավտոբուսով վերադառնում էր Երևան: Ավտոբուսում այդ պահին գտնվում էին երեսունից ավել ուղևորներ` ներառյալ մարզիկներ: Վերելքի վրա վարորդը, նկատելով շարժիչի անսարքություն, ստիպված կանգնացնում է մեքենան և դուրս գալիս: Նույն պահին անկառավարելի ավտոբուսը շարժվում է տեղից: Վարորդի բացակայությունը առաջինը նկատեց Կարապետյանը, ով ամենից մոտն էր նստած վարորդին: Փորձելով կանգնացնել ավտոբուսը և կանխել դրա անկումը ձորի մեջ` Շավարշը արմունկով ջարդում է վարորդի խցիկի ապակյա պատը և կտրուկ ուղղում է ավտոբուսը դեպի սար: Ավելի ուշ այս իրավիճակի վերլուծության ընթացքում պարզվել է, որ այս որոշումը միակ ճիշտ ելքն էր վթարից խուսափելու համար: Հենց այս դեպքից հետո Շավարշ Կարապետյանը, պատասխանելով այն հարցին, թե ինչպես նրան հաջողվեց կանխել ողբերգությունը, ասաց իր հայտնի խոսքերը. «Ուղղակի ես ամենից մոտն էի…»:

1976 թվականի սեպտեմբերի 16-ին, փրկել է Երևանյան լիճը ընկած տրոլեյբուսի ուղևորներին։ Դեպքի պահին նա ավարտում էր ամենօրյա 20 կմ վազքը և, տեսնելով կատարվածը, անմիջապես նետվում է ջուրը` օգնություն ցույց տալու խեղդվող մարդկանց։ Նրան օգնել է եղբայրը՝ Կամո Կարապետյանը։ 10 մետր խորության վրա, զրոյական տեսանելիության պայմաններում Շավարշ Կարապետյանը ոտքերով կոտրեց տրոլեյբուսի հետին ապակին և մեկ առ մեկ դուրս բերեց 20 ուղևորի։ Մյուս ուղևորներին փրկել չհաջողվեց։ Դրանից հետո Շավարշ Կարապետյանը հիվանդացավ թոքերի բորբոքումով, որը բարդացավ սեփսիսով։ Ծանր հիվանդությունը բերեց հաշմանդամության և սպորտային կարերիայի ավարտին։

Կարապետյանն ունի երեք երեխա` երկու դուստր և մեկ որդի: 1993 թվականից Շավարշ Կարապետյանը ընտանիքի հետ ապրում և աշխատում է Մոսկվայում: Նա ունի կոշիկի վերանորոգման փոքր արհեսատնոց, որը կոչվում է «Երկրորդ շունչ»:

Նրա անունով կոչվել աստերոիդ (3027 Շավարշ)։ Ռուսաստանի Ռիբինսկ քաղաքում Շավարշ Կարապետյանի անվան սուզալողի մրցումներ են անց կացվում[3]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  • Лейбовский, Вадим Викторович. «Двадцать жизней Шаварша» (О жизни и подвиге мастера спорта по подводному плаванию Ш. Карапетяна). - М.։ Физкультура и спорт, 1988. - 319 с., ил. -  (Сердца, отданные спорту). - ББК 75.717.91

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]