Էրգոնոմիկա
Էրգոնոմիկա (հուն. ἔργον - աշխատանք, νόμος - օրենք), աշխատանքի պայմաններ ստեղծող, նրա պրոցեսներն ուսումնասիրող, այն մարդու ֆիզիոլոգիական և հոգեբանական հնարավրություններին հարմարեցնող դիսցիպլին է: «Էրգոնոմիկա» տերմինը առավելապես տարածված է Եվրոպայում, ԱՄՆ - ում այն կոչվում ե «Մարդկային ինժեներիա»: Էրգոնոմիստները ձգտում են ստեղծել գործունեության մոդելավորման և ծրագրավորման տեսություն, «մարդ - մեքենա - միջավայր» ամբողջական համակարգ, որը կիբեռնետիկական է և որի որի օղակներից մեկը՝ մարդը իրագործում էինֆորմատիկայի ընկալման, մշակման և արտադրման պրոցեսը կառավարելու ֆունկցիան: Էրգոնոմիկայի
Բովանդակություն |
Ընդհանուր ակնարկ [խմբագրել]
Էրգոնոմիկան ծագել է տեխնիկայի, կենսաբանության, հոգեբանության և աշխատանքի կազմակերպման վերաբերվող գիտության սահմանագծում: Դա համընկնում է 1920 - ական թվականներին, երբ մարդու կողմից կառավարվող տեխնիկան բավականին բարդացավ: Առաջին էրգոնոմիկական հետազոտությունները կատարվել են Մեծ Բրիտանիայում, ԱՄՆ - ում և Ճապոնիայում: Էրգոնոմիկայի հետազոտությունների հիմնական նպատակը մարդու ուժերի և հնարավորությունների օպտիմալ օգտագործումն է:
Էրգոնոմիկայի բնագավառները [խմբագրել]
Էրգոնոմիկայի հիմնական բնագավառներն են՝
- Մարդու ֆունկցիոնալ վիճակի և աշխատունակության վրա ֆիզիկական միջավայրի ազդեցության հետազոտումը:
- Հոգեբանական ֆիզիոլոգիա - հիգիենիկ և գեղագիտական պահանջների տեսակետից կառավարման տարբեր կետերի և սարքերի ռացիոնալ ստեղծման սկզբունքների հաստատումը:
- Աշխատանքային տեղի ու պայմանների նախագծման պահանջների սահմանումը:
- Տարբեր տեսակի ինդիկացիաների (տեսողական, լսողական և այլն) լավագույն բնութագրերի արդյունավետության սահմանումը:
Էրգոնոմիկայի բաժինները [խմբագրել]
- Միկրոէրգոնոմիկա - զբաղվում է «մարդ - մեքենա» հարաբերության ուսումնասիրությամբ և նախագծմամբ:
- Միդիէրգոնոմիկա - զբաղվում է «մարդ - կոլեկտիվ», «կոլեկտիվ - կազմակեպություն», «կոլեկտիվ - մեքենա», «մարդ - ցանց» հարաբերության ուսումնասիրությամբ և նախագծմամբ:
- Մակրոէրգոնոմիկա - ուսումնասիրում և նախագծում է «մարդ - հասարակություն» հարաբերությունը:
Արտաքին հղումներ [խմբագրել]
- էրգոնոմիկական ապահովումը - Բենեդիկտ Կլյաուզե
- Համակարգչային էրգոնոմիկա - Համակարգչային սինդրոմներ