Էստոնական կրոն (դրամական միավոր)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Էստոնական կրոն
(էստ.՝ kroon)
(էստ.՝ kroon)
ISO 4217 կոդ EEK
Երկիր Էստոնիա Էստոնիա
Պաշտոնական
օգտագործում
Էստոնիա Էստոնիա
Կազմված է 100 սենտից
Մետաղադրամներ 1, 2, 5, 10, 25, 50 սենտ
1, 2, 5 կրոն
Թղթադրամներ 1, 2, 5, 10, 20
25, 50, 100, 500 կրոն
Կենտրոնական_բանկ Էստոնիայի բանկ
Վեբ-կայք www.eestipank.ee

Էստոնական կրոն (էստ.՝ kroon), Էստոնիայի արժույթը 1928-41 և 1992-2010 թթ.։

Միջազգային կոդը՝ ISO 4217 — EEK։

Պատմություն[խմբագրել]

Էստոնական առաջին կրոն[խմբագրել]

Էստոնական առաջին կրոնը շրջանառության մեջ է դրվել 1928 թ.։ Այն փոխարինել է էստոնական մարկին (1 կռոն= 100 մարկ)։ Արժույթը գոծածվել է մինչև Էստոնիայի՝ ԽՍՀՄ-ին միացումը, որից հետո կրոնը 1 ռուբլին = 0.8 էստոնական կրոն փոխարժեքով փոխարինվել է սովետական ռուբլով։

Էստոնական երկրորդ կրոն[խմբագրել]

Էստոնական երկրորդ կրոնի ձևավորման մրցույթը հայտարարվել է անկախության հռչակումից 1 տարի 8 ամիս առաջ՝ 1989 թ. դեկտեմբերի 15-ին։ Շրջանառության մեջ է դրվել 1992 թ. հունիսի 20-ին. սովետական ռուբլին փոխարինվել է 1 կրոն = 10 ռուբլի փոխարժեքով։ 1992 թ. սեպտեմբերի 1-ից մինչև 2010 թ. դեկտեմբերի 31-ը էստոնական կրոնը Էստոնիայի Հանրապետության տարածքում գործող միակ պաշտոնական փողն էր։

2011 թ. հունվարի 1-ից վճարման պաշտոնական միջոց դարձավ եվրոն[1]։ Նախապես որոշված էր կրոնը եվրոով փոխարինել 2007 թ., սակայն կրոնի՝ այդ ժամանակվա ինֆլյացիայի պայմաններում հնարավոր չէր իրականացնել փոխարինումը[2]։ 2010 թ. հունիսի 8-ին 16 երկրների ֆինանսների նախարարների հանդիպման ժամանակ պաշտոնապես հաստատվեց Էստոնիայի` Եվրամիության կազմի մեջ ընդգրկումը: Նույն հանդիպման ընթացքում հաստատվեց կրոնի` եվրոով փոխարինելու փոխարժեքը՝ 15,6466 կրոն = 1 եվրո։

Թղթադրամներ[խմբագրել]

Էստոնական երկրորդ կրոն[խմբագրել]

Պատկեր Արժողություն Նկարագրություն Թողարկման տարին
Հին Նոր
EEK-1kroon-front.jpg EEK-1kroon-rear.jpg
1 կրոն
Դիմերես.նկարիչ Քրիստիան Ռաուդի (էստ.՝ Kristjan Raud դիմանկարը, 1865—1943)
Դարձերես. Տոոմպեա ամրոց
1992
EEK-2krooni-front.jpg EEK-2krooni-rear.jpg
2 կրոն
Դիմերես. գիտնական-էմբրիոլոգ Կառլ Բեռի (գերմ.՝ Karl Ernst von Baer դիմանկարը, 1792—1876)
Դարձերես. Տարտուի համալսարան
1992 2006 2007
EEK-5krooni-front.jpg EEK-5krooni-rear.jpg
5 կրոն
Դիմերես. շախմատիստ, գրոյսմայստեր Պաուլ Կերեսի (էստ.՝ Paul Keres դիմանկարը, 1916—1975)
Դարձերես. Հերմանն ամրոցը, Նառվա գետը ու Իվանգորոդ ամրոցը
1991 1992 1994
EEK-10krooni-front.jpg EEK-10krooni-rear.jpg
10 կրոն
Դիմերես. ֆոլկլորիստ Յակոբ Հուրտի (էստ.՝ Jakob Hurt դիմանկարը, 1839—1907)
Դարձերես. Տամմե-Լաուրի կաղնին Ուրվաստե շրջանում
1991 1992 1994
2006 2007
EEK-25krooni-front.jpg EEK-25krooni-rear.jpg
25 կրոն
Դիմերես. գրող Անտոն Հանսեն Տամսաարեի (էստ.՝ Anton Hansen Tammsaare դիմանկարը, 1878—1940)
Դարձերես. Պիխյա-Տամսաարե ագարակը (էստ.՝ Põhja-Tammsaare, գրողի ծննդավայրը)
1991 1992 2002
2007
EEK-50krooni-front.jpg EEK-50krooni-rear.jpg
50 կրոն
Դիմերես. կոմպոզիտոր Ռուդոլֆ Տոբիասի (էստ.՝ Rudolf Tobias դիմանկարը, 1873—1918)
Դարձերես. Էստոնիայի ազգային օպերայի շենքը, Տալլին
1994 1995
EEK-100krooni-front.jpg EEK-100krooni-rear.jpg
100 կրոն
Դիմերես. բանաստեղծուհի Լիդիա Կոյդուլայի (էստ.՝ Lydia Koidula դիմանկարը, 1843—1886)
Դարձերես. Բալթիական խութը և հատված Լիդիա Կոյդուլայի բանաստեղծությունից
1991 1992 1994
1995 1999 2007
EEK-500krooni-front.jpg EEK-500krooni-rear.jpg
500 կրոն
Դիմերես. քաղաքական գործիչ ու գրող Կառլ Ռոբերտ Յակոբսոնի (էստ.՝ Carl Robert Jakobson դիմանկարը, 1841—1882)
Դարձերես. ծիծեռնակ — Էստոնիայի խորհրդանիշը
1991 1992 2004
1995 1996 2007
2000 2007
Մասշտաբ․ 1 պիքսել = 1 մմ

Մետաղադրամներ[խմբագրել]

Էստոնական առաջին կրոն[խմբագրել]

Պատկերը Արժեքը Թողարկման տարեթիվ Նյութը Տրամագիծը, մմ Քաշը, գ Տիրաժ Շրջանառության տարեթիվը Շրջ. հանման տարեթիվը
Et 1sent 1929.jpg
1 սենտ
1929
Cu/Sn/Zn
95,5/3/1,5
16,00
1,90
23 548 300
հոկտեմբերի 11
1929
25 մարտի
1941
Estonia 1s.jpg
1939
Cu/Zn
95/5
5 000 000
25 հուլիսի
1940
Et 2senti 1934.jpg
2 սենտ
1934
Cu/Sn/Zn
95,5/3/1,5
19,50
3,40
9 086 050*
3 հունվարի
1934
Et 5senti 1931.jpg
5 սենտ
1931
23,25
5,00
5 500 000*
1 ապրիլի
1931
Et 10senti 1931.jpg
10 սենտ
1931
Cu/Zn/Ni
70/20/10
17,75
2,50
5 721 000*
1 ապրիլի
1932
Et 20senti 1935.jpg
20 սենտ
1935
21,25
4,00
5 000 000*
15 ապրիլի
1935
Estonia 25s.jpg
25 սենտ
1928
27,50
8,50
2 025 000
1 սեպտեմբերի
1928
15 հոկտեմբերի
1936
Estonia 50s a.jpgEstonia 50s b.jpg
50 սենտ
1936
7,50
2 500 000*
10 դեկտեմբերի
1936
25 մարտի
1941
Estonia 1kr lira.jpg
1 կրոն
1933
Ag/Cu/Zn/Ni
50/35/10/5
25,25
6,00
350 000
20 հունիսի
1933
1 փետրվարի
1937
Estonia 1kr a.jpgEstonia 1kr b.jpg
1934
Cu/Al/Ni
92/6/2
3 406 066*
1 օգոստոսի
1934
25 մարտի
1941
Estonia 2kr.jpg
2 կրոն
1930
Ag/Cu/Zn/Ni
50/35/10/5
30,00
12,00
1 276 455
20 փետրվարի
1930
Estonia 2kr tartu a.jpgEstonia 2kr tartu b.jpg
1932
100 000
30 հունիսի
1932
15 դեկտեմբերի
1934

Էստոնական երկրորդ կրոն[խմբագրել]

Պատկերը Արժեքը Թողարկման տարեթիվ Նյութը Տրամագիծ, մմ Քաշը, գ Շրջ. հանման տարեթիվը
EST 5 senti 1991 a.pngEST 5 senti 1991 b.png
5 սենտ
1991 1992 1995
Cu/Al/Ni
93/5/2
15,95
1,29
14 հունվարի
2011
EST 10 senti 1991 a.pngEST 10 senti 1991 b.png
10 սենտ
1991 1992 1994
1996 1997 1998
2002 2006 2008
Cu/Al/Ni
93/5/2
17,20
1,87
EST 20 senti 1992a.pngEST 20 senti 1992b.png
20 սենտ
1992 1996
Cu/Al/Ni
93/5/2
18,95
2,27
EST 20 senti 2004 a.pngEST 20 senti 2004 b.png
1997 1999 2003
2004 2006 2008
Պողպատ` ծածկված
նիկելով
2,00
EST 50 senti 1992 a.pngEST 50 senti 1992 b.png
50 սենտ
1992 2004 2006
2007
Cu/Al/Ni
93/5/2
19,50
2,99
1kroon95a.png1kroon95b.png
1 կրոն
1992 1993 1995
Cu/Ni
75/25
23,35
5,44
1 հունիսի
1998
1kroon 1998.png
1998 2000 2001
2003 2006
Cu/Al/Zn/Sn
89/5/5/1
23,25
5,00
14 հունվարի
2011

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]