Ջամեկ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ջամեկ
Masjid Jamek
مسجد جامع
占美清真寺
Mosque Jamek.jpg
Տեսակմզկիթ
ԵրկիրFlag of Malaysia.svg Մալայզիա
ՎարչատարածքԿուալա Լումպուր
Կառուցման սկիզբ1908 թվական, մարտի 23
Կառուցման ավարտ1909 թվական, դեկտեմբերի 23
Ճյուղ/ավանդույթԻսլամ
Կարգավիճակգործող
ՀիմնադիրՍուլթան Ալաուդին Սուլեյման Շահ իբն Ալ-Մահրում Ռաջա Մուսա
Ճարտարապետություն
ՃարտարապետԱրթուր Հաբեք
ՈճՀնդկական մուսուլմանական Մուղալ ճարտարապետական ոճ
Գմբեթ3
Մինարեթներ2
Կոորդինատներ: 3°8′56.060000100159″ հս․ լ. 101°41′45.460000095981″ ավ. ե. / 3.14890555558337759° հս․. լ. 101.69596111113777681° ավ. ե. / 3.14890555558337759; 101.69596111113777681

Ջամեկ (մալայ․՝ Masjid Jamek), Մալայզիայի մայրաքաղաք՝ Կուալա Լումպուրի ամենահին մզկիթը[1]: Տեղակայված է Քլանգ և Գոմբակ գետերի գետախառնուրդում: Մզկիթը նախագծվել է բրիտանացի ճարտարապետ Արթուր Հաբեքի կողմից և կառուցվել է 1909 թվականին: «Ջամեկ» անվանումն ունի արաբական ծագում և նշանակում է վայր, որտեղ մարդիկ հավաքվում են պաշտամունք անելու համար[2]: Այն տեղացիների կողմից անվանվում է նաև «Ուրբաթօրյա մզկիթ»[3]:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ջամեկ մզկիթի տեսարանը Քլանգ և Գոմբակ գետերի գետախառնուրդից:

Մզկիթը կառուցվել է մալայական հին գերեզմանատան վայրում՝ Քլանգ և Գոմբակ գետերի գետախառնուրդի մոտ[4][5]: Նախկինում Ջավա և Մալայ փողոցներում կային մալայական հասարակության կողմից սպասարկվող մի քանի մզկիթներ, սակայն Ջամեկ խոշորագույն մզկիթը կառուցվել է Կուալա Լումպուրում: Մզկիթի հիմնաքարը դրվել է Սելանգորի սուլթան Ալաուդին Սուլեյման Շահ իբն Ալ-Մահրում Ռաջա Մուսայի կողմից 1908 թվականի մարտի 23-ին: Սուլթանը մզկիթը պաշտոնապես բացել է 1909 թվականի դեկտեմբերի 23-ին[6][7]: Մզկիթի կառուցումը արժեցել է 32,625 դոլար, որը մասամբ ֆինանսավորել է մալայական հասարակությունը բրիտանական գաղութային կառավարության հետ միասին[2]: Մինչև 1965 թվականը՝ Նեգարա ազգային մզկիթի կառուցումը, Ջամեկը համարվում էր Կուալա Լումպուրի գլխավոր մզկիթը: Ճարտարապետ Արթուր Հաբեք նախագծով մզկիթը կառուցվել է հնդկական մուսուլմանական Մուղալ ճարտարապետական ոճով[8]: Դրանից հետո մզկիթի տարածքը մեծացվել է և սկզբնական բացօթյա տարածքը տանիքապատվել է[9]:1993 թվականին մզկիթի գմբեթներից մեկը հորդառատ անձրևների պատճառով փլուզվել էր, սակայն հետագայում վերանորոգվել է[6]:

Առանձնահատկություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մզկիթի կառուցվածքը նկարագրվում էր որպես մավրիտանական, հնդկա-սարակինոսյան կամ Մուղալ ճարտարապետություն[10]: Արթուր Հաբեքը նաև նախագծել է նման ոճի մի շարք այլ շենքեր, ինչպիսիք են Կուալա Լումպուրի երկաթուղու կայարանը և Ուբուդիա մզկիթը Կուալա Կանգսարում: Մզկիթն ունի երկու հիմնական մինարեթներ ի թիվս այլ ավելի փոքր մինարեթների:

Տպավորություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մզկիթը ուժեղ տպավորություն է թողել ռուս բանաստեղծ Ելենա Տանևայի վրա, ով 2002 թվականին այցելել էր Կուալա Լումպուր Պոեզիայի միջազգային փառատոնին մասկացնելու համար

Իմամներ և Մուադիմներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Իմամներ.
    • Ուստազ Հջ: Աբդուլ Հալիմ բիմ Յատիմ (1990-ականներից - ցայսօր)
    • Ուստազ Մոհդ Զամրի բին Սհաֆի (2004-2013)
    • Ուստազ Մոհդ Ֆաիսալ բին Տան Մուտալիբ (Ջամեկ մզկիթի գլխավոր իմամը 2010-ից մինչև հիմա)
    • Ուստազ Մոհդ Սեիֆուլ Ազար (Ջամեկ մզկիթի գլխավոր իմամը ? մինչև 2010 թվականը)
    • Ուստազ Մոհդ Հիսիամ (2012)
    • Ուստազ Մոհդ Սյուկրի (2012 – ներկա)
    • Ուստազ Ահմադ Ֆիրդուս (2013 - 2014)
    • Ուստազ Աբդուլ ռազակ (2015, փետրվար)
  • Մուադիմ:
    • Ուստազ Մոհդ ալ-Շահքաֆի (2011-2012)
    • Ուստազ Մոհդ Սյուկրի (2011, դեկտեմբեր - 2012, հուլիս)
    • Ուստազ Նոր Ազարուդին բին Ահմադ
    • Ուստազ Մոհդ Իզվան բին Շարիֆ (մինչև 2014 թվականի նոյեմբերը)
    • Ուստազ Մոհդ Հաֆիզ (մինչև 2012 թվականի հուլիսը)
    • Ուստազ Մոհդ Ֆարհամ (մինչև 2013 թվականի հունիսը)
    • Ուստազ Ահմադ Սայուտի (մինչև 2015 թվականի փետրվարը)

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Jamek Mosque»։ Tourism Malaysia։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 25 May 2014-ին։ Վերցված է 25 May 2014 
  2. 2,0 2,1 «Masjid Jamek, a beautiful mosque surrounded by the city»։ Malaysia Travel Guide 
  3. «Masjid Jamek: Friday Mosque»։ History Asia 
  4. J.M. Gullick (2000)։ A History of Kuala Lumpur 1856-1939։ The Malaysian Branch of the Royal Asiatic Society։ էջ 164 
  5. Bavani M (13 April 2016)։ «Rock-solid proof of 200-year-old graves»։ The Star 
  6. 6,0 6,1 Lam Seng Fatt (15 October 2011)։ Insider's Kuala Lumpur (3rd Edn): Is No Ordinary Travel Guide. Open Your Eyes to the Soul of the City (3rd Revised ed.)։ Marshall Cavendish International Asia Pte Ltd։ էջեր 38–39։ ISBN 9789814435390 
  7. «Masjid warga kota»։ Utusan Online։ 27 February 2013 
  8. Malaysian Institute of Architects (2007)։ Architectural Heritage: Kuala Lumpur - Pre-Merdeka։ Pertubuhan Akitek Malaysia 
  9. Audrey Southgate, Gregory Byrne Bracken (15 January 2014)։ A Walking Tour Kuala Lumpur (2nd ed.)։ Marshall Cavendish Editions։ ISBN 9789814516945 
  10. Malaysian Institute of Architects (2007)։ Architectural Heritage: Kuala Lumpur - Pre-Merdeka։ Pertubuhan Akitek Malaysia։ էջ 20