Պետրոզավոդսկի հոգևոր ուսումնարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պետրոզավոդսկի հոգևոր ուսումնարան
Տեսակ Հոգևոր ուսումնական հաստատություններ
Հիմնադրված է 1809
Լուծարված է 1918
Երկիր Ռուսաստան
Տեղագրություն Պետրոզավոդսկ

Պետրոզավոդսկի հոգևոր ուսումնարան (ռուս.՝ Петрозаводское духовное училище), տարրական հոգևոր ուսումնական հաստատություն Ռուսաստանի Օլոնեցի նահանգում, որը գործել է 1809-1918 թվականներին։ Գտնվել է Պետրոզավոդսկ քաղաքում (Կարելիա

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դեռևս 1802 թվականին Օլոնեցի նահանգի Ալեքսանդր-Սվիրսկու վանքում բացվել էր Սվիրսկու ծխական կրոնական դպրոցը[1]։ 1806 թվականից Պետրոզավոդսկում բացվել է դպրոց հոգևորականների երեխաների համար, որը գոյություն է ունեցել ուսման համար վճարված գումարների հաշվին[2]։

1809 թվականի սեպտեմբերի 16-ին Պետրոզավոդսկում բացվել է երկու արական հոգևոր ուսումնարան` գավառային և ծխական[3]։

Ուսումնարանի նպատակն էր հոգևոր գերատեսչության տարրական դպրոցների համար ուսուցիչների նախապատրաստումը[4]։

Պետրոզավոդսկի գավառային հոգևոր ուսումնարանի առաջին ռեկտորն էր Սուրբ Երրորդության եկեղեցու քահանա Իոսիֆ Յարոսլավլևը, վերակացուն` քահանա Երմոլայ Սոլոմենսկին, ուսուցիչները` Կիրիլո-Բելոզերսկու հոգևոր ուսումնարանի բանասիրության դասարանի շրջանավարտներ Վասիլի Իկոննիկովը, Անդրեյ Գրոմովը և Նովգորոդի հոգևոր ուսումնարանի շրջանավարտ Ստեֆան Բոգոսլովսկին։

Այնուհետև ուսումնարանի ռեկտոր նշանակվեց վարդապետ Ամֆիլոխին, 1845 թվականից` ավագ երեց Ի. Դրուգովը։

1870-1871 թվականներին վերակացուն էր վարդապետ Սերգին, նրան փոխարինել է Մ. Ֆ. Սպիրիդովը։ 1900-ական թվականներին վերակացու է եղել Վասիլի Նիկոլաևիչ Իլյինսկին[5], 1909 թվականից` Պյոտր Ալեքսեևիչ Լեբեդևը[6]։

Տեսուչի պաշտոնը զբաղեցրել են Ս. Բոգոսլովսկին, Օստրումովը, Արեֆինսկին, ակադեմիայի սան Սմիռնովը, Ն. Ռեզուխինը, Վ. Ս. Դրուգովը, քահանա Գ. Մոդեստովը, քահանա Վ. Ալբիցկին, Վ. Ս. Սոկոլովը[7]։

Պետրոզավոդսկի գավառային հոգևոր ուսումնարանում ուսուցումը քառամյա էր։

Այնտեղ դասավանդվում էին ռուսերեն ընթերցանություն և գիր, թվաբանություն, եկեղեցական ձայնանիշային երգեցողություն, ռուսերենի քերականության հիմունքներ, համառոտ կատեխիզիս, հունարեն և լատիներեն, պատմություն և աշխարհագրություն, ընդարձակ կատեխիզիս և այլն[8]։

1850-ական թվականներին ծխական և գավառային հոգևոր ուսումնարանները միավորվեցին Պետրոզավոդսկի գավառային հոգևոր ուսումնարան անվամբ, որը բաղկացած էր 3 ստորաբաժանումներից` ստորին, միջին և բարձրագույն։ Դասընթացի տևողությունը դարձավ 6 տարի։

1882 թվականից սկսած ուսումնարանում բացվեց նախապատրաստական դասարան[9]։

Սկզբնապես Պետրոզավոդսկի հոգևոր ուսումնարանը տեղակայված էր Պետրոզավոդսկի գավառային հոգևոր վարչության շենքում։ 1818 թվականին ձեռք է բերվել Վլադիմիրի առափում գտնվող քարե երկհարկանի տունը[10]։

Ուսումնարանի ղեկավար և ուսուցչական կազմը եկեղեցուն տվել է բազմաթիվ հովվապետերի։ 1829 թվականին Պետրոզավոդսկի գավառային հոգևոր ուսումնարանի տեսուչն էր արքեպիսկոպոս Իրինեյը։ 1879-1882 թվականներին ուսումնարանի վերակացուն էր Իոանիկին, հետագայում` Արխանգելսկի և Խոլմոգորիի եպիսկոպոսը։

1883-1890 թվականներին վերակացուի օգնականն էր ապագա եպիսկոպոս Ալեքսանդրը։ 1889-1891 թվականներին վերակացուն և տնտեսվարը ապագա մետրոպոլիտ Գրիգորին էր։ Ուսումնարանի սաներից շատերը, այդ թվում` արքեպիսկոպոս Սերգին, դարձել են ուղղափառ եկեղեցու խոշոր գործիչներ։

1909-1912 թվականներին ուսումնարանի ռուսաց և եկեղեցական սլավոնական լեզուների ուսուցիչը ռուս հայտնի գիտնական և գավառագետ Նիկոլայ Սեմյոնովիչ Շայժինն էր։

Ուսումնարանը լուծարվել է 1918 թվականին[11]։ Թեև կրթության ժողովրդական կոմիսարիատի հրամանով կրոնական ուսումնական հաստատություններին թույլատրվել է ավարտել ուսումնական տարին, ուսումնարանի ղեկավարության նոր իշխանություններին չհնազանդվելու պատճառով ուսումնարանի վերակազմակերպման հանձնակատարն այն փակել է 1918 թվականի մայիսի 11-ից։ Ուսումնարանի շենքում բացվել է բանվորագյուղացիական 2-րդ աստիճանի 4-րդ դպրոցը[12]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Историческая заметка о духовных училищах Олонецкой губернии//Олонецкие губернские ведомости. 1889. 13 декабря
  2. Историческая заметка о духовных и народных училищах Олонецкой губернии//Олонецкие губернские ведомости. 1860 г. 12 ноября.
  3. Статья в газете учителя Л. Малиновского об открытии в г. Петрозаводске духовного училища // Петрозаводск: 300 лет истории : документы и материалы. В 3 кн. Кн. 2. 1803—1903. — Петрозаводск, 2001. — С. 212—213.
  4. Петрозаводск учительский
  5. Памятная Книжка Олонецкой губернии на 1905 г.
  6. Памятная Книжка Олонецкой губернии на 1909 г.
  7. Малиновский Л., учитель Петрозаводского духовного училища. Краткая историческая записка о Петрозаводском духовном училище // Олонецкий сборник: Материалы для истории, географии, статистики и этнографии Олонецкого края. Вып. 2. Петрозаводск, 1886. С. 10 ‒ 15.
  8. Краткая историческая записка о Петрозаводском духовном училище//Олонецкие губернские ведомости. 1877. 12 января.
  9. Об открытии подготовительного класса при Петрозаводском духовном училище//Олонецкие губернские ведомости. 1882. 3 июля.
  10. 100-летний юбилей Петрозаводского духовного училища // Олонецкие епархиальные ведомости. 1909. 1 ноября, 11 ноября, 21 ноября.
  11. Олонецкие епархиальные ведомости. Петрозаводск, 1918, 1 июня, с. 110—112.
  12. Известия Олонецкого губернского совета рабочих, крестьянских и солдатских депутатов. 1918. 22 июня, 7 июля.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Столетний юбилей Петрозаводского духовного училища // Памятная книжка Олонецкой губернии на 1910 год. — Петрозаводск, 1910. — С. 177—179.

Հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]