Jump to content

Յան (Պլիվա գետի վտակ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Յան
Տեսակգետ
Երկիր Բոսնիա և Հերցեգովինա[1]
ՎարչատարածքԲոսնիա և Հերցեգովինա[1] և Շիպովո (համայնք)
Երկարություն14,35 կմ
ԳետաբերանPliva?
Ջրահավաքի տարածքԴանուբի ավազան
Ավազանի տարածք27,292 կմ²
44°10′27″N 17°11′03″E / 44.1743°N 17.1842°E / 44.1743; 17.1842
Քարտեզ
Քարտեզ

Յան (սերբ.՝ Јањ), գետ Բալկաններում, հոսում է Սերբական Հանրապետության (Բոսնիա և Հերցեգովինա) տարածքով։ Պլիվա գետի աջ վտակ։ Յանը նաև աշխարհագրական, պատմամշակութային տարածքի անուն է, Շիպովո համայնքում[2]։

Յան գետը ձևավորվում է Շիպովո քաղաքից 13 կմ հարավ Բաբիչ և Ստրոիցա գյուղերի միջև՝ 612 մ բարձրության վրա մի քանի վտակների միախառնման միջոցով[2], հոսում է հյուսիս՝ դեպի Շիպով քաղաք։

Քաղաքից 9 կմ հեռավորության վրա գտնվում են Յանսկե Օտոկի բնական արգելավայրը` մոտ 1 կմ երկարությամբ հովիտ, որտեղ Յանը բաժանվում է բազմաթիվ վտակների, որոնք հետո դրանք նորից միանում են։ Յանսկի Օտոկը հայտնի զբոսաշրջային վայր են։ Յան գետի կիրճը Սերբական Հանրապետության պահպանվող բնական տարածքն է։ Յանը հոսում է Պլիվա՝ Շիպովից մոտ 1 կմ հարավ-արևելք՝ 440 մետր բարձրության վրա։ Յան գետի կիրճը պատրաստված է մեզոզոյան կրաքարից։ Յանի հովտում կա ժայռի մեջ փորագրված հռոմեական հուշարձան։

Յան գետը չափազանց հարուստ է սաղմոսաձկով և ձամբռիկով, ինչը այն հայտնի է դարձնում ձկնորսների շրջանում։ Գետը խմելու ջրի աղբյուր է նաև Շիպովո համայնքի համար։

Պատմական շրջան

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Յանը աշխարհագրական, պատմական և մշակութային շրջան է, որը տարածվում է հարավում՝ Շիպովից մինչև Կուպրես։ Այս տարածքը ներառում է շուրջ 18 գյուղ Յան գետի հովտի տարածքում[2]։ Յանի շրջանը ներառում է Շիպովո համայնքի տարածքի մոտ 85%-ը և զբաղեցնում է 450 կմ²։ Յանի շրջանում կան Յանի սարահարթը, Գրբավիչի դաշտը, Վիտորոգ լեռը, Վագանսկայա քարանձավը, Գլոգովաց գյուղի վանքը և այլ տեսարժան վայրեր[2]։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 GEOnet Names Server — 2018.
  2. 1 2 3 4 Јањски гласник, бр. 1, Завичајно удружење Јањана, Нови Сад (2010)

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Мала енциклопедија Просвета (3 ed.). Београд: Просвета. 1985. ISBN 978-86-07-00001-2. {{cite encyclopedia}}: Missing or empty |title= (օգնություն)
  • Јован Ђ. Марковић Енциклопедијски географски лексикон Југославије. — Сарајево: Свјетлост, 1990. ISBN 978-86-01-02651-3
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Յան (Պլիվա գետի վտակ)» հոդվածին։