Խենորին գերեյական

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Խենորին գերեյական
Chaenorhinum minus 2018-05-01 0016.jpg
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Բաժին Ծածկասերմեր
Ընտանիք Խլածաղկազգիներ
Տեսակ Խենորին գերեյական
Լատիներեն անվանում
Chaenorhinum gerense


Խենորին գերեյական (լատ.՝ Chaenorhinum gerense), խլածաղկազգիների ընտանիքին պատկանող ծածկասերմ բույս, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2-15 սմ երկարությամբ, կորացած կամ տարածված, գալարաձև, թույլ ճյուղավորված ցողուններով միամյա բույս է: Տերևները ձվաձևից մինչև լայն նշտարաձև են, ցողունի ստորին մասում հակադիր ու կոթունավոր, իսկ վերին մասում՝ հերթադիր ու նստադիր: Ծաղկաբույլը փուխր ողկուզանման է: Սպիտակավուն ծաղիկները զիգոմորֆ են և վերևից 2 մանուշակագույն գծերով[1]:

Տարածվածություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանում հանդիպում է միայն Դարեղեգիսի ֆլորիստիկական շրջանում (Արենի և Արփա գյուղերի միջև): Աճում է նաև Ղարաբաղում, Կիպրոս կղզու վրա, Իրաքում և Իրանում[1]:

Էկոլոգիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աճում է ստորին լեռնային գոտում` ծովի մակարդակից 1000-1100 մ բարձրությունների վրա, ուղղաձիգ ժայռերի ճեղքերին, կրաքարերի վրա: Ծաղկում է ապրիլ-մայիս ամիսներին, պտղաբերում՝ մայիսին[1]:

Պահպանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խոցելի տեսակ է: Հայտնի է մեկ պոպուլյացիա Արփա գետի կիրճից: Տարածման և բնակության շրջաններիի մակերեսը 10 կմ²-ից պակաս է: Տեսակին ներքին գործոնների և աճելավայրերի պայմանների փոփոխության պատճառով սպառնում է տարածման և բնակության շրջանների կրճատում: Նկատի ունենալով, որ տեսակի հիմնական տարածման շրջանը գտնվում է Հայաստանի սահմաններից դուրս, սպառնալիքի կատեգորիան իջեցվել է: Հայաստանի Կարմիր գրքի առաջին հրատարակության մեջ ընդգրկված չէր: Ընդգրկված չէ նաև CITES-ի և Բեռնի կոնվենցիաների հավելվածներում[1]:

Պահպանության գործողություններ չեն իրականացվում[1]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Հայաստանի Կարմիր գիրք (հայերեն)։ Երևան: ՀՀ Բնապահպանության նախարարություն։ 2010։ ISBN 978-99941-2-420-6