Լեոպոլդ Լայեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լեոպոլդ Լայեր
Leopold Layer.jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 20, 1752(1752-11-20)[1][2]
ԾննդավայրԿրան, Kranj City Municipality, Սլովենիա
Վախճանվել էապրիլի 12, 1828(1828-04-12) (75 տարեկան)
Մահվան վայրԿրան, Kranj City Municipality, Սլովենիա
ՔաղաքացիությունFlag of the Habsburg Monarchy.svg Ավստրիական կայսրություն և Heiliges Römisches Reich - Reichssturmfahne vor 1433 (Nimbierter Adler).svg Սրբազան Հռոմեական կայսրություն
Մասնագիտություննկարիչ
ԱշակերտներFranc Serafin Goetzl? և Gašper Götzl?
ՀայրMarko Layer?
Leopold Layer Վիքիպահեստում

Լեոպոլդ Լայեր (սլովեներեն՝ Leopold Layer, նոյեմբերի 20, 1752(1752-11-20)[1][2], Կրան, Kranj City Municipality, Սլովենիա - ապրիլի 12, 1828(1828-04-12), Կրան, Kranj City Municipality, Սլովենիա), 18-19-րդ դարերի սլովեն նկարիչ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լեոպոլդը սլովեն նկարիչ և քանդակագործ Մարկո Լայերի որդին է։ Հենց հորից էլ առել է նկարչության իր առաջին դասերը: Հետագայում մասնագիտական կրթություն չի ստացել և ուսման թերին լրացրել է ինքնակրթությամբ, նկարչական իր հմտությունները զարգացրել ու կատարելագործել է գերմանացի ու իտալացի վարպետների գործերը կրկնօրինակելով: Հոր մահից հետո՝ 1808 թվականից, տնօրինել է ընտանեկան արվեստանոցը: Ժամանակակիցների շրջանում լայն ճանաչման է արժանացել ոչ միայն իր հեղինակած սրբապատկերների ու աշխարհիկ թեմաներով ստեղծագործությունների, այլև Նապոլեոն Բոնապարտի տիրապետության տարիներին կատարած դրամանենգության փորձի, բռնվելու և բանտարկվելու արդյունքում[3]: Ավանդազրույցի համաձայն՝ բանտարկության տարիներին երդվել է, որ ազատվելու դեպքում կպատկերազարդի Բրեզիեի Աստվածամոր բազիլիկը և, իրոք, 1814 թվականին ազատություն ստանալով՝ կատարել է խոստումը: Սակայն արվեստի պատմաբաններից շատերի կարծիքով նա այդ աշխատանքը կատարել է նախքան իր բանտարկվելը՝ 1800 թվականին[4], այսինքն՝ մատուռի շինարարության ավարտին: Մասնագետները Լեոպոլդ Լայերի՝ աստվածաշնչյան թեմաներով ստեղծած նկարներից հիշատակության արժանի են համարում հատկապես «Մարիամի օգնությունը» և «Վերոնիկան՝ Հիսուսի վարշամակով» գործերը, աշխարհիկ թեմաներով նկարներից՝ «Ինքնանկար կնոջ հետ» և «Վիրաբույժ Հայնեի ընտանիքը» աշխատանքները:

Leopold Layer - Veronikin prt.jpg

Լեոպոլդ Լայերը համարվում է բարոկկո ոճով ստեղծագործած վերջին անվանի նկարիչը սլովենական կերպարվեստի պատմության մեջ, նկարիչ, ով միաժամանակ քայլ է կատարել այդ ասպարեզում ռեալիզմի տարրեր ներմուծելու, արմատավորելու ուղղությամբ[7][7]: Նրան աշակերտել, նրանից վարպետության դասեր են առել Յ. Էգարտները, Մ. Գորիննիկը, Գետցլ տոհի նկարիչներից երկուսը[3]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 RKDartists
  2. 2,0 2,1 Leopold Layer — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  3. 3,0 3,1 Cevc, Emilijan, Slovenska umetnost, Prešernova družba 1966, str. 144
  4. 4,0 4,1 http://www.delo.si/kultura/razstave/marija-in-15-milijonov-castilcev.html%7Ctitle=Vojko Urbančič: Marija in 15 milijonov častilcev |accessdate= 13.7.2015|date=24.5.2014 |format= |work= Delo.si}}
  5. http://albina.nastran.net/marija-pomagaj/%7Ctitle=Marija Pomagaj |accessdate= 13.7.2015|date= 17. april 2005 |format= |work= Ikone Albine Nastran}}
  6. http://www.rtvslo.si/moja-generacija/ali-je-to-najbolj-znana-slovenska-slika/337128%7Ctitle= Ali je to najbolj znana slovenska slika? Ob 200-letnici Layerjeve podobe brezjanske Marije|accessdate= 13.7.2015|date=18.5.2014 |format= |work= RTVSLO.si: Moja generacija, spletno mesto za zrela leta}}
  7. 7,0 7,1 F. Stele, Oris zgodovine umetnosti pri Slovencih, Ljubljana 1924